II SA/Gd 275/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Protokolant: Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 14 czerwca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. F. na decyzję Wojewody z dnia 15 lutego 2007 r., nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunty przejęte pod drogi oddala skargę. Wojewoda decyzjami z dnia 3 oraz 6 września 1999 r., na podstawie przepisu art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczną (Dz.U. Nr 133, poz. 872) orzekł o przejęciu na własność Gminy Miasta G. nieruchomości oznaczonych jako działki o numerach [...], [...], [...], [...] łącznego obszaru 2734 m² - ul. [...], działka nr [...] obszaru 1084 m² - ul. [...], działka nr [...] obszaru 954 m² - ul. [...], działka nr [...] obszaru 1162 m² - ul. [...], działka nr [...] obszaru 960 m² - ul. [...], działka nr [...] obszaru 15 m² - ul. [...], działka nr [...] obszaru 96 m² - ul. [...], działki nr [...] i [...] łącznego obszaru 474 m² - ul. [...], działki nr [...] i [...] łącznego obszaru 837 m² - ul. [...], działki nr [...] i [...] łącznego obszaru 5019 m² - ul. [...] stanowiących własność A. F. Wnioskiem z dnia 2 stycznia 2001 r. A. F. złożył wniosek o wypłatę odszkodowania za wywłaszczone działki. Postanowieniem Wojewody z dnia 9 czerwca 2005 r. wyłączono ze sprawy o ustalenie wysokości odszkodowania Prezydenta Miasta G., wyznaczając jednocześnie do rozpoznawania przedmiotowej sprawy Prezydenta Miasta S. W toku postępowania przeprowadzona została rozprawa administracyjna w trakcie której A. F. zaakceptował wycenę nieruchomości powyższych działek, sporządzoną przez rzeczoznawcę majątkowego B. J. w dniu 22 czerwca 2004 r. Złożył także wniosek o wypłatę odszkodowania jednorazowo w całości. Prezydent Miasta S. decyzją z dnia 25 lipca 2005 r. ustalił wysokości odszkodowania za przedmiotowe nieruchomości, zgodnie z opinią biegłego, na kwotę [...] zł. Odwołanie od tej decyzji złożyli: Prezydent Miasta G., zarzucając organowi oparcie się przy ustaleniu wartości odszkodowania na nieaktualnych operatach szacunkowych sprzed 12 miesięcy, oraz E. K. – F., reprezentująca B. F., zarzucając, iż w treści zaskarżonej decyzji brak uwzględnienia woli A. F., zawartej w cesji z dnia 9 czerwca 2005 r., której dokument został złożony do akt sprawy w dniu 13 czerwca 2005 r. A. F. zmarł w dniu 16 sierpnia 2005 r.. Wojewoda decyzją z dnia 1 września 2005 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił, iż operaty szacunkowe stanowiące podstawę ustalenia wysokości odszkodowania mogą zostać wykorzystane tylko przez okres 12 miesięcy od ich sporządzenia, natomiast wykorzystane w toku postępowania operaty zostały sporządzone ponad 13 miesięcy przed wydaniem decyzji i nie umieszczono na nich klauzuli aktualności oraz nie uwzględniono zmian w obowiązujących przepisach prawnych stanowiących podstawę wyceny nieruchomości. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przez J. F., spadkobiercę A. F.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt II SA/Gd 437/06, odrzucił skargę na decyzję Wojewody z powodu uchybienia terminu do jej złożenia. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Prezydent Miasta S. decyzją z dnia 14 grudnia 2006 r., na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 ze zm.), art. 129 ust. 5, art. 130, art. 132 ust. 1a i ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j.t. Dz.U. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.) oraz art. 107 k.p.a., ustalił wysokość odszkodowania za zajęte pod drogi gminne w G. nieruchomości na łączną kwotę [...] zł. na rzecz T. F., J. F. oraz B. F., każdy po [...] zł. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł B. F. Zarzucił naruszenie przepisu § 36 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego poprzez wzięcie pod uwagę dla celów porównawczych gruntów nabytych na cele budowy kanalizacji sanitarnej i sieci wodno -kanalizacyjnej, naruszenie przepisu art. 157 § 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przepisu art. 7, 12 § 1, 75 § 1 k.p.a., oraz nieuwzględnienie cesji wierzytelności dokonanej przez A. F., a także pominięcie przepisu art. 512 Kodeksu cywilnego. Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 15 lutego 2007 r., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W ocenie Wojewody, przy określaniu wartości rynkowej nieruchomości nie uwzględniono ich położenia, które stanowi jedną z podstawowych przesłanek określenia wartości rynkowej. W uzasadnieniu decyzji wskazano ponadto, iż przy wycenie nieruchomości nie uwzględniono transakcji porównawczych z obrębu P., gdzie znajdują się przedmiotowe działki, nie dokonano wyceny każdej z nieruchomości z osobna (przy diametralnie różnych powierzchniach poszczególnych działek, od 15 m² do 4931 m²), nie zawężono zakresu transakcji do nieruchomości przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne oraz naruszono przepisy art. 7, 77 oraz 80 k.p.a. Skargę na powyższą decyzje wniósł B. F. Skarżący zarzucił brak ustosunkowania się w treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji do skutków cesji dokonanej przez A. F. w dniu 9 czerwca 2005 r. oraz naruszenie przepisów art. 75 § 1, 76 § 3, 78 § 1, 80 k.p.a. Zdaniem skarżącego cesja wierzytelności wobec Gminy Miasta G. przysługujących osobom wskazanym w przelewie jest "prawem i obowiązkiem wyłączonym ze spadku". Ponadto skarżący wskazał na nieuwzględnienie w toku postępowania art. 512 Kodeksu Cywilnego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odnośnie bezzasadności zarzutu nieuwzględnienia cesji wierzytelności, podnoszonego przez skarżącego już w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia 14 grudnia 2006 r. i wyjaśnionego w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która badana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). W postępowaniu sądowoadministracyjnym badaniu podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje jedynie w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.). W wyniku dokonanej oceny Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja kasacyjna organu drugiej instancji wydana została zgodnie z przepisami prawa. Stosownie do przepisu art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Jak z powyższego wynika możliwość wydania decyzji kasacyjnej jest ograniczona. Decyzja taka jest dopuszczalna wyłącznie w sytuacji stwierdzenia przez organ odwoławczy rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego z uwagi na nie przeprowadzenie przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w stopniu takim, w jakim nie może ono być uzupełnione w postępowaniu odwoławczym, gdyż naruszyłoby to zasadę dwuinstancyjności. W przedmiotowej sprawie wskazaną przez organ drugiej instancji przesłanką, która uzasadniała wydanie decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania było, w jego ocenie, nieuwzględnienie przez organ pierwszej instancji przy wycenie nieruchomości transakcji porównawczych z obrębu P., gdzie położone są wywłaszczone działki. Nie dokonano także wyceny każdej z nieruchomości z osobna (przy diametralnie różnych powierzchniach poszczególnych działek, od 15 m² do 4931 m²), ani nie zawężono zakresu porównywanych transakcji do nieruchomości przeznaczonych lub zajętych pod drogi publiczne, czym naruszono przepisy art. 7, 77 oraz 80 k.p.a. Powyższe uzasadnia uzupełnienie postępowania odwodowego w znacznej części. Przede wszystkim zauważyć należy, że wskazana przez organ przyczyna uchylenia decyzji organu pierwszej instancji jest zgodna z dyspozycją powołanego na wstępie przepisu art. 138 § 2 k.p.a., bowiem orzeczenie powodujące przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji może być podjęte tylko w sytuacjach, które zostały wyraźnie określone w art. 138 § 2 k.p.a. Badający zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, w tym przypadku orzeczenia kasacyjnego, sąd administracyjny ocenia jego legalność wyłącznie w zakresie wystąpienia przesłanek z art. 138 § 2 k.p.a. Z tego też względu Sąd nie miał podstaw do dokonania merytorycznej oceny zarzutu dotyczącego braku ujawnienia skutków cesji dokonanej przez A. F. w dniu 9 czerwca 2005 r.. Ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji rozważyć powinien podnoszone przez skarżącego zagadnienie dotyczące przejścia uprawnienia do odszkodowania na osoby wskazane w treści cesji. W zależności do wyników tego rozważania oraz treści decyzji, jeżeli skarżący nie będzie z niej zadowolony będzie mógł złożyć ponownie odwołanie do Wojewody, a w dalszej kolejności skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Mając na względzie powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.