II SA/Gd 2900/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia NSA Anna Orłowska, Protokolant Anna Zegan, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28.10.2002 r. nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu oddala skargę. 3 II SA/Gd 2900/02 U z a s a d n i e n i e Decyzja nr [...] z dnia 6 kwietnia 2001 r. Prezydent Miasta uchylił decyzję ostateczną z dnia 24 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji pojazdu marki [...], nr rejestracyjny [...], nr nadwozia [...], nr silnika [...], zarejestrowanego na M. W., zamieszkałego w G., ul. [...] oraz orzekł o odmowie rejestracji ww. pojazdu, o obowiązku zwrotu tablic rejestracyjnych nr [...] do dnia 9 maja 2001 r. oraz o zwrocie dowodu rejestracyjnego serii [...] nr [...] do dnia 9 maja 2001 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w oparciu o treść § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 25 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. Nr 57, poz. 365) w dniu 24 czerwca 1999 r. Prezydent Miasta wydał decyzję o rejestracji wyżej wskazanego samochodu. Do wniosku o rejestrację załączono m.in. dowód rejestracyjny serii [...]nr [...], wydany przez Urząd Miejski w G. oraz umowę sprzedaży, zawartą pomiędzy W. R. a M. W. W dniu 9 września 1999 r. organ powziął wiadomość o uchyleniu – decyzją z dnia 6 września 1999 r. – ostatecznej decyzji o rejestracji przedmiotowego pojazdu na W. R. i unieważnieniu dowodu rejestracyjnego serii [...] nr [...]. Podstawą tej ostatecznej decyzji była z kolei inna decyzja – z dnia 30 czerwca 1999 r., uchylająca decyzję o rejestracji tegoż samego samochodu na A. G., który jako pierwszy dokonał rejestracji przedmiotowego pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Mając na uwadze fakt, że A. G. do wniosku o rejestrację przedłożył fałszywe dokumenty (fałszywe dowody odprawy celnej, umowę sprzedaży i rachunki), a okoliczność ta została potwierdzona prawomocnym wyrokiem karnym z dnia 6 listopada 1998 r., sygn. akt [...] stwierdzającym wyłudzenie na podstawie fałszywych dokumentów dowodu rejestracji serii [...] nr [...], przestały być spełnione warunki niezbędne do rejestracji przedmiotowego pojazdu. Od powyższej decyzji organ pierwszej instancji odwołanie złożył M. W., domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu wskazał, iż kupując pojazd, będący przedmiotem niniejszego postępowania od W. R., sprawdził numery nadwozia i silnika tegoż pojazdu oraz dokumenty dotyczące tegoż wozu, w tym okazany mu dowód rejestracyjny. Następnie dopełnił czynności związanych z przerejestrowaniem zakupionego auta, czego efektem była decyzja o rejestracji i wystawienie dowodu rejestracyjnego na swoje nazwisko. Jak podkreślił odwołujący, kupując przedmiotowy pojazd był w dobrej wierze i nie miał żadnych powodów, by przypuszczać, że samochód pochodzi z przestępstwa. W powyższym przekonaniu utwierdził go przede wszystkim fakt wcześniejszych rejestracji auta na terytorium Polski i brak zastrzeżeń urzędników w kwestii załączonych do wniosku o rejestrację dokumentów. Podał również, że stał się ofiarą omyłek urzędników i opieszałości Prokuratury, gdyż w efekcie zaskarżonej decyzji poniósł istotną stratę materialną. Rozpoznając odwołanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją nr [...] z dnia 28 października 2002 r., utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał na treść art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, z którego wynika, że do wniosku o rejestrację pojazdu wnioskodawca ma obowiązek załączyć, m.in. dowód własności samochodu. Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, iż organy administracji nie są upoważnione do ustalania prawa własności pojazdu wnioskodawcy w toku postępowania rejestracyjnego, gdyż kompetencja ta jest zastrzeżona dla sądów powszechnych. Jeśli zatem w późniejszym okresie okaże się, że dokumenty formalnie poprawne w dniu złożenia wniosku o rejestrację okażą się wadliwe, gdyż nie odzwierciedlają prawa własności wnioskodawcy do pojazdu – to organ rejestracyjny obowiązany jest dokonać korekty decyzji rejestracyjnej w trybie postępowania wznowieniowego, wszczętego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Na powyższą decyzję skargę złożył M.W., domagając się jej uchylenia oraz zwrotu dowodu rejestracyjnego serii [...] nr [...] i tablic rejestracyjnych nr [...]. Nadto, skarżący wniósł o stwierdzenie prawa własności przedmiotowego pojazdu przez jego zasiedzenie. W uzasadnieniu tegoż pisma procesowego skarżący opisał okoliczności, w jakich zawarł umowę kupna pojazdu marki [...]. Podkreślił, iż dołożył wszelkich starań, by zweryfikować prawidłowość przedłożonych mu przez sprzedającego dokumentów. Jak podkreślił, wątpliwości takich nie mieli również urzędnicy, gdyż w oparciu o załączone przez skarżącego do wniosku o rejestrację dokumenty, nastąpiła rejestracja zakupionego samochodu, pomimo toczącego się już wówczas postępowania karnego przeciwko A. G. W ocenie skarżącego, stał się on ofiarą bezdusznej biurokracji urzędników państwowych i prokuratury, gdyż ponosi materialną odpowiedzialność za przestępstwo, którego nie popełnił. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji organu drugiej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl przepisu art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 1997 r. Nr 98, poz. 602) rejestracji pojazdu dokonuje się na podstawie dowodu własności pojazdu, karty, jeżeli była wydana, dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany, dowodu odprawy celnej przewozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z zagranicy i jest rejestrowany po raz pierwszy, świadectwa oryginalności. Ponieważ w sprawie nie jest sporne, że pojazd [...] nie był zgłoszony do rejestracji z wniosku skarżącego z dowodem jego własności organ miał obowiązek żądania dowodu własności pojazdu lub innych dokumentów wymienionych w art. 72 ust. 1 ww. ustawy. Słusznie organ odwoławczy wskazał, że jeżeli okaże się w czasie późniejszym, że dokumenty niekwestionowane w dacie wydania decyzji o rejestracji staną się takimi z powodu wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nie znanych organowi, który wydał decyzję, to na mocy art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wznawia się postępowanie zakończone decyzją ostateczną. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie albowiem, co również nie jest sporne, wprowadzenie tego pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nastąpiło na podstawie fałszywych dokumentów, w tym fałszywego dowodu własności pojazdu. Konsekwencją ustalenia powyższego było uchylenie ostatecznej decyzji o rejestracji ww. pojazdu na rzecz W. R., od którego skarżący chciał nabyć pojazd oraz uchylenie decyzją z dnia 30.06.1999 r. rejestracji ww. samochodu na rzecz A. G., który dokonał jako pierwszy rejestracji na terytorium RP na podstawie fałszywych dokumentów. W związku z tym w świetle prawa skarżący nie nabył własności samochodu. Umowa, na podstawie której dokonał transakcji, nie może być uznana za dowód własności pojazdu, a dowód rejestracyjny nie jest dowodem rejestracyjnym, spełniającym wymagania określone ustawą z 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym – dla zarejestrowania pojazdu – w rozumieniu art. 72 ust. 1. Nie zostały zatem spełnione ustawowe przesłanki zarejestrowania samochodu i dlatego decyzja odmawiająca skarżącemu rejestracji nie narusza prawa. Nie ma przy tym znaczenia, że skarżący chcąc nabyć samochód starał się sprawdzić, czy samochód nie pochodzi z kradzieży, a także czy dopełnił należytej staranności i nie działał w złej wierze. Te okoliczności mogą być jedynie przedmiotem ustaleń w postępowaniu o stwierdzenie nabycia własności samochodu o ile skarżący z takim wnioskiem do sądu powszechnego wystąpi (por. wyrok NSA z 07.04.1999 r., wyrok NSA z 25.01.2000 r.). Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.