II SA/Gd 291/09
PostanowienieWSA w Gdańsku2009-08-10
Skład orzekający: Diana Trzcińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej trudną sytuację materialną?Ratio decidendi
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ strona skarżąca nie wykazała, że jej sytuacja materialna uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych. Pomimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających dochody i wydatki, co uniemożliwiło ocenę, czy ponoszenie kosztów postępowania nastąpiłoby z uszczerbkiem dla koniecznego utrzymania jej i rodziny.Stan faktyczny
M. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni podała swoje dochody, dochody matki oraz wskazała, że mąż nie osiąga stałego dochodu. Została wezwana do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających jej sytuację materialną, jednak nie uczyniła tego w wyznaczonym terminie.Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. M. przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 3 kwietnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić M. M. przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.
M. M. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z kosztów sądowych. Skarżąca wskazała, że prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i matką. Sama pracuje zawodowo, zaś mąż zajmuje się gospodarstwem rolnym i poszukuje pracy, by polepszyć sytuację finansową rodziny. Wnioskodawczyni wskazała, że niedawno pobrała się z mężem i wydatki małżonków głownie skupiają się na tym, by odkładać pieniądze na remont mieszkania i obejścia. Wydatki przeznaczone na utrzymanie domu wnioskodawczyni wyceniła na kwotę 1 346 zł miesięcznie, niezależnie od tego wydaje różne kwoty na lekarstwa, naprawy – w zależności od tego, ile pieniędzy zaoszczędzi. Dochody rodziny stanowią: wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę wnioskodawczyni w wysokości 1 860 zł oraz renta jej matki – 830 zł. Mąż zaś nie osiąga stałego dochodu, gdyż pracuje na roli. Wnioskodawczyni oświadczyła nadto, że jest właścicielką domu jednorodzinnego o powierzchni 70 m2, a także nieruchomości rolnej o powierzchni 2 ha (w tym 1 ha – dzierżawiony). Mąż jej zaś posiada dom o powierzchni 200 m2, jednak mieszkają tam na zasadzie umowy dożywocie jego rodzice i siostra.
Wobec wątpliwości co do określonych we wniosku możliwości płatniczych wnioskodawczyni i dochodów jej gospodarstwa domowego, została ona wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych, w tym wyciągów z kont bankowych jej oraz członków jej rodziny, odpisów zeznań podatkowych członków rodziny osiągających dochody w roku podatkowym 2008, dokumentów obrazujących ponoszenie zaoferowanych we wniosku wydatków oraz oświadczeń wskazujących na aktualną wysokość osiąganych dochodów, także z tytułu ewentualnych prac dorywczych. Wezwanie to zostało doręczone skarżącej w dniu 6 lipca 2009 r. i zobowiązywało do przedłożenia dokumentów źródłowych w terminie 14 dni. Zatem, termin do wykonania wezwania upłynął bezskutecznie w dniu 20 lipca 2009 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu sądowego, do dnia wydania niniejszego postanowienia wnioskodawczyni nie przedłożyła jakichkolwiek żądanych dokumentów, nie wnioskowała też o przedłużenie terminu do ich doręczenia.
Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie zaś prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy).
Wskazane przepisy stanowią zatem odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego związanych ze swym udziałem w sprawie, zawartej w art. 199 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zatem, rzeczą wnioskodawcy, jako zainteresowanego, jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach.
Ze złożonego oświadczenia wynika, iż dochody gospodarstwa domowego wnioskodawczyni kształtują się na poziomie około 2 600 zł miesięcznie, jakkolwiek kwota ta nie obejmuje zarobków męża wnioskodawczyni, gdyż nie zostały one określone. Wnioskodawczyni dysponuje majątkiem w postaci dwóch domów o powierzchni 70 i 200 m2 oraz nieruchomością rolną. W tej sytuacji, uwzględniając też okoliczność, iż skarżąca nie wykonała zobowiązania Sądu, które zmierzało do wyjaśnienia wątpliwości dotyczących jej sytuacji majątkowej, należało uznać, że skarżąca nie wykazała, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Zaoferowane dane nie pozwalają bowiem na przyjęcie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny.
Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło