II SA/Gd 2939/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędziowie Sędzia WSA Tamara Dziełakowska,, Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz, Protokolant Agnieszka Szczepkowska, po rozpoznaniu w dniu 12 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 października 2002 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektów budowlanych oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 9 sierpnia 2002 r., powołując się na art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, nakazał T. K. rozbiórkę budynków gospodarczych zlokalizowanych na działce nr [...] w B. przy ul. [...] przy granicy z działką nr [...]. Uzasadniając decyzję organ administracji wskazał, jako ustalone, następujące fakty. Na działce nr [...], która jest własnością Gminy Miasta, znajdują się obiekty budowlane użytkowane przez różne osoby, w tym przez T. K.. Obiekty budowlane użytkowane przez T. K. są zlokalizowane przy granicy z działką nr [...] i stykają się z budynkiem mieszkalnym stojącym na tej działce. Obiekty budowlane użytkowane przez T. K. to dwa budynki gospodarcze trwale połączone z gruntem, jeden drewniany, drugi murowany, oba z drewnianymi dachami pokrytymi papą. Obiekty te zostały wybudowane w latach sześćdziesiątych i siedemdziesiątych. Ich użytkownik – T. K., nie okazał pozwolenia na budowę. S. S. - Kierownik Wydziału Mienia Komunalnego Urzędu Miejskiego, w piśmie z dnia 12 lipca 2002 r. poinformował, że te obiekty budowlane zostały wzniesione bez pozwolenia na budowę przez T. K. oraz że zostały one dobudowane do budynku mieszkalnego S. K.. W tych okolicznościach faktycznych organ administracji nakazał rozbiórkę tych obiektów budowlanych, gdyż, jak wskazał, brak było pozwolenia na ich budowę i ich usytuowanie jest niezgodne z warunkami technicznymi jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane. W szczególności organ wyjaśnił, że jeden z tych obiektów ma ściany i dach z materiałów palnych, drugi dach z takich materiałów, zaś zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, dopuszcza się sytuowanie bezpośrednio przy granicy działki budynku gospodarczego ze ścianami z materiałów niepalnych i dachem o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych. W odwołaniu od tej decyzji T. K. zaprzeczył, że on wybudował obiekty budowlane, których dotyczy sprawa. Twierdził, że zostały one "przejęte" przez jego rodzinę w 1961 r., kiedy wprowadziła się do mieszkania przy ul. [...] oraz że to S. K. swój dom mieszkalny dobudował do tych obiektów. Zarzucił w związku z tym, że stwierdzenia zawarte w piśmie S. S. są nieprawdziwe oraz że wnosił w piśmie z dnia 17 lipca 2002 r. o przesłuchanie na te okoliczności świadka. Rozpoznając odwołanie T. K. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 25 października 2002 r. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu pierwszej instancji, według którego oba budynki są zbudowane z materiałów łatwopalnych, gdyż jeden z tych budynków jest murowany i ma dach pokryty papą. Taki dach, zdaniem organu odwoławczego, jest zbudowany z materiałów niepalnych i trudno zapalnych. Ponadto, zdaniem organu odwoławczego nie zebrano w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, gdyż w protokołach oględzin brak szkicu usytuowania obiektów, ich wymiarów i opisu konstrukcji, nie przeanalizowano akt dotyczących pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na sąsiedniej działce oraz nie sprawdzono jakie jest przeznaczenie terenu budowy w planie zagospodarowania przestrzennego. Odnośnie do tych ostatnich ustaleń organ odwoławczy wskazał na konieczność oceny okoliczności wskazanych w art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. Skargę od tej decyzji wniósł S. K.. W skardze zarzucił, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego "wyraził zgodę na dalsze pozostawienie" obiektów gospodarczych bez dokładnego wyjaśnienia sprawy. W szczególności, zdaniem skarżącego, nie wyjaśnił kto jest właścicielem nieruchomości, na której stoją te obiekt, oraz nie wyjaśnił stanu prawnego budynku mieszkalnego. Skarżący twierdził też, że obiekty budowlane, których dotyczy sprawa, są w złym stanie technicznym. Ponadto wskazał, że T. K. uniemożliwia mu nabycie nieruchomości, na której te obiekty się znajdują. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Wbrew zarzutom skargi Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie zezwolił na dalsze pozostawienie budynków gospodarczych, których dotyczy sprawa. Zaskarżoną decyzją uchylił wprawdzie decyzję organu pierwszej instancji, który nakazał rozebrać te obiekty budowlane, jednak nakazał ponownie sprawę rozpatrzyć. Podstawą takiego rozstrzygnięcia jest art. 138 § 2 k.p.a., który stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W niniejszej sprawie podstawą decyzji organu pierwszej instancji był art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. prawo budowlane (Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm.), który stanowi, że właściwy organ może nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie budowy, jeżeli obiekt budowlany lub jego część powoduje niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia, oraz ustalenie, że wybudowane obiekty budowlane są zbudowane z materiałów łatwopalnych. Organ odwoławczy ustalenie to zasadnie zakwestionował. Ustalono bowiem, że obiekty budowlane, których dotyczy sprawa, są pokryte papą, a więc materiałem trudno zapalnym. Natomiast sam fakt, że są one w złym stanie technicznym nie przesądza o nakazie rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r., gdyż przepis ten wymaga powodowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Zakwestionowanie możliwości zastosowania art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z 1974 r. nie spowodowało jednak, iż nakaz rozbiórki jest niezasadny, gdyż rozbiórkę w razie wybudowania obiektu budowlanego lub jego części niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie budowy można jeszcze orzec na podstawie art. 37 ust. 1 pkt l Prawa budowlanego z 1974 r., który uzależnia nakazanie rozbiórki od ustalenia, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Słusznie zatem organ odwoławczy wskazał na konieczność wyjaśnienia tej kwestii. Skoro zaś okoliczności te nie były dotąd przez organ pierwszej instancji wyjaśniane, to rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co najmniej w znacznej części. To zaś oznacza, że zachodziły przesłanki stosowania art. 138 § 2 k.p.a. W konsekwencji stwierdzić należy, że organ odwoławczy nie naruszył tego przepisu prawa. Mając powyższe na uwadze skargę należało uznać za niezasadną. W tym stanie rzeczy Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.