II SA/Gd 2954/02

WyrokWSA w Gdańsku2006-03-16

Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędzia WSA Wanda Antończyk, Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego może zostać wydana wobec osoby, która nie jest jego właścicielem, a jedynie użytkownikiem w ramach umowy leasingu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, nie uwzględniając faktu, iż obiekt budowlany był przedmiotem umowy leasingu. Brak ustalenia rzeczywistego właściciela obiektu i błędne przypisanie własności osobie fizycznej stanowiło istotne naruszenie, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Organ nadzoru budowlanego nakazał rozbiórkę pawilonu handlowego, uznając jego właścicielką H. P. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący (B Spółka z o.o. i Stowarzyszenie A) zarzucili m.in. błąd w ustaleniu własności obiektu, wskazując na umowę leasingu, z której wynikało, że właścicielem jest osoba trzecia. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargi za zasadne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł, że nie może być wykonana, zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 16 marca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skarg Stowarzyszenia A w G. oraz B Spółki z o.o. w G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 października 2002 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję, 2/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 2/ zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego B Spółka z o.o. w G. 300 (trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 27 października 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, nakazał H. P. rozebranie obiektu budowlanego zlokalizowanego na terenie T. M. nr [...] w G. przy ul. [...], oznaczonego na szkicu sytuacyjnym numerem 276. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że jej podstawą faktyczną było ustalenie, iż wskazany obiekt budowlany - pawilon handlowy nietrwale związany z gruntem, stanowi własność H. P. i został postawiony bez wymaganego pozwolenia na budowę w 1994 r. na terenie, który jest przeznaczony pod zieleń o funkcji rekreacyjnej oraz izolacyjnej. Z uzasadnienia tego wynika jeszcze, że istotnych w sprawie ustaleń dokonano podczas oględzin obiektu budowlanego w dniu 1 września 2000 r. Odwołanie od wskazanej decyzji wniosła H. P.. W odwołaniu twierdziła, że rozbiórka należącego do niej obiektu pozbawiłaby ją jedynego źródła utrzymania oraz że brak wszczęcia czynności prowadzących do legalizacji tego obiektu wynikał z jej braku doświadczenia. Skarżąca podniosła ponadto, że pawilon handlowy jest przedmiotem leasingu. Rozpoznając odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 27 listopada 2000 r., podzielając ustalenia i wnioski organu pierwszej instancji, utrzymał jego decyzję w mocy. Skargi do sądu administracyjnego na tę decyzję wnieśli H. P., B Spółka z o.o. w G. oraz Stowarzyszenie A. Rozpoznając te skargi Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 9 maja 2002 r. w sprawie II SA/Gd 3206/00 uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 listopada 2000 r. Podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji było ustalenie, że odwołanie H. P. zostało rozpoznane zanim upłynął termin do wniesienia odwołania przez inne podmioty będące stroną postępowania administracyjnego, mianowicie B Spółka z o.o. w G. oraz Stowarzyszenie A, co spowodowało pozbawienie tych podmiotów prawa do rozpoznania ich sprawy przez organ drugiej instancji. Po rozpoznaniu sprawy na skutek uchylenia przez sąd administracyjny decyzji z dnia 27 listopada 2000 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpoznając już także odwołania B Spółka z o.o. w G. oraz Stowarzyszenia A, decyzją z dnia 11 października 2002 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy podzielił ustalenie organu pierwszej instancji, iż obiekt budowlany, którego dotyczy sprawa, znajduje się na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zieleń rekreacyjną i izolacyjną oraz pod funkcję rekreacyjno-wypoczynkową. Nadto stwierdził, że T. M. nr [...] w G. znajduje się również na terenie, który w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego przeznaczony jest na rezerwę terenu pod realizację ulicy zbiorczej oraz w niewielkiej części na usługi rzemiosła, które nie mogą być zabudowane obiektami handlowymi. Odnosząc się do odwołań wniesionych przez B Spółkę z o.o. w G. oraz Stowarzyszenie A Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie podzielił zawartych tam zarzutów o niedostateczności materiału dowodowego. Wskazano w związku z tym, że zebrane dowody, w szczególności protokół oględzin z 1 września 2000 r., podpisany przez właścicielkę pawilonu handlowego, która nie zakwestionowała zawartych w nim ustaleń, uprawniały organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji o rozbiórce. Skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 października 2002 r. wniosły B Spółka z o.o. w G. oraz Stowarzyszenie A. Skarżący w jednobrzmiących skargach zarzucili: 1) naruszenie art. 67 § 1 i § 2 pkt 3 k.p.a., art. 68 k.p.a. i art. 71 k.p.a. przez naruszenie przewidzianych w powołanych przepisach zasad sporządzania protokołów, polegające na niezastosowaniu ich do szkicu sytuacyjnego, który, jak stwierdzają organy administracji publicznej, stanowi załącznik do protokołu oględzin z dnia 1 września 2000 r., 2) naruszenie art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. przez oparcie rozstrzygnięcia na nieistniejących faktach i dowodach, w szczególności uznaniu, bez jakiegokolwiek oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, iż H. P. jest właścicielką obiektu budowlanego w stosunku do którego nakazano rozbiórkę, 3) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji, polegający na przyjęciu, iż obiekt budowlany, którego rozbiórkę orzeczono został usytuowany na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako E3 ZP, ZL, ZJ - teren zieleni o funkcji rekreacyjnej oraz izolacyjnej, podczas gdy obiekt ten znajduje się na terenie oznaczonym jako G7.UR, na którym dopuszczalna jest zabudowa. Uzasadniając skargi podniesiono m.in., że H. P. przedłożyła organom nadzoru budowlanego dokument w postaci umowy leasingowej, który dołączono do skarg, a z którego wynika, że właścicielem obiektu budowlanego, w stosunku do którego wydano nakaz rozbiórki, jest osoba trzecia, C S.A. w G., a więc to ona ewentualnie powinna być adresatem decyzji o nakazie rozbiórki. W oparciu o te zarzuty skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jak i decyzji organu pierwszej instancji, ewentualnie o ich uchylenie. Sprawy ze skarg B Spółki z o.o. w G. oraz Stowarzyszenia A zostały połączone do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia. W odpowiedziach na skargi wniesiono o ich oddalenie. Rozpoznając skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi są zasadne. W szczególności zasadny jest zarzut błędnego ustalenia odnośnie do własności obiektu budowlanego, który jest przedmiotem sprawy. Dokonując ustaleń w tym zakresie organ odwoławczy nie uwzględnił podnoszonego przez H. P. faktu, iż obiekt, który ma rozebrać, jest przedmiotem umowy leasingu. Fakt ten jest istotny, gdyż zgodnie z przepisami Tytułu XVII1 kodeksu cywilnego dotyczącego umowy leasingu leasingobiorca nie jest właścicielem przedmiotu leasingu, co podważa ustalenia dokonane przez organy administracji, że H. P. jest właścicielem obiektu budowlanego, którego dotyczy sprawa. Tym samym organ odwoławczy, któremu fakt zawarcia umowy leasingu był znany, gdyż H. P. wspomniała o nim w odwołaniu, naruszył art. 77 § 1 k.p.a., gdyż nie rozpatrzył wyczerpująco materiału dowodowego. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, ze skarga jest zasadna, gdyż podejmując zaskarżoną decyzję naruszono przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm.) Sąd uchylił zaskarżoną decyzję. Wobec uwzględnienia skargi na mocy art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obciążono organ administracji publicznej kosztami postępowania. Sąd na mocy art. 152 powołanej wyżej ustawy orzekł ponadto, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględni podnoszone okoliczności dotyczące umowy leasingu, a także ewentualne nowe okoliczności związane z własnością przedmiotu rozbiórki Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153 poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło