II SA/Gd 30/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska po rozpoznaniu w dniu 15 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 grudnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżąca L. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 grudnia 2010 r. Nr [...]. W dniu 26 stycznia 2011 r. (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego. W złożonym wniosku skarżąca oświadczyła, iż jej jedynym źródłem utrzymania jest świadczenie rentowe w wysokości 1122 zł brutto. Skarżąca zamieszkuje sama, jest osobą schorowaną, dlatego też ponosi zwiększone wydatki na leki (około 200 zł. miesięcznie). Skarżąca oświadczyła ponadto, iż posiada mieszkanie o powierzchni 48 m2. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym, postanowieniem z dnia 8 lutego 2011 r. sygn. akt [...], przyznał wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od wpisu od skargi. Następnie, Wojewódzki Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 19 maja 2011 r., oddalił skargę L. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 grudnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. W dniu 14 lipca 2011 r. skarżąca - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika – złożyła skargę kasacyjną od wydanego w sprawie wyroku. Do skargi kasacyjnej dołączony był kolejny wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej. Ze złożonego przez skarżącą wniosku wynika, iż skarżąca jest osobą samotną, schorowaną a jej jedynym źródłem utrzymania jest renta w wysokości 950 zł. Stałe wydatki na lekarstwa kształtują się na poziomie 200 zł miesięcznie a koszty utrzymania mieszkania skarżącej (o powierzchni 46 m2) to 250 – 300 zł. Z przedłożonych przez skarżąca, na wezwanie Referendarza sądowego z dnia 2 sierpnia 2011 r., dodatkowych dokumentów źródłowych wynika, że skarżąca prowadzi działalność gospodarczą polegającą na wynajmie w okresie sezonu letniego domku campingowego i jednego pokoju. W tym roku za wynajem tych pomieszczeń w okresie od dnia 15 lipca 2011 r. do 10 sierpnia 2011 r. skarżąca uzyskała dochód w wysokości 3000 zł. Skarżąca oświadczyła, iż dochód, który uzyskuje z tytułu wynajmu w sezonie letnim, w całości przeznacza na zakup opału na zimę. W sezonie grzewczym zużywa około 2 ton węgla a jedna tona obecnie kosztuje około 760 zł. Zaś podatek z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wynosi 130 zł miesięcznie. Skarżąca oświadczyła ponadto, iż nie posiada żadnych lokat bankowych tj. kont i lokat dewizowych oraz nie posiada zarejestrowanego na jej nazwisko żadnego pojazdu mechanicznego (samochodu). Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym, postanowieniem z dnia 23 sierpnia 2011 r., odmówił przyznania L. S. prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżąca - reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika - wniosła sprzeciw na opisane postanowienie Referendarza sądowego. Uzasadniając sprzeciw, pełnomocnik skarżącej wskazał, iż uzyskanie jednorazowo dodatkowego dochodu przez skarżącą nie zmieni jej sytuacji majątkowej w taki sposób, że wyklucza przyznanie jej prawa pomocy. Fakt, że skarżąca jest osobą samotną, schorowaną, w podeszłym wieku powoduje konieczność ponoszenia wyższych niż przeciętne wydatków związanych z utrzymaniem się. Konieczność systematycznego wykupywania leków skutkuje tym, że skarżąca w terminie nie opłaca wszystkich rachunków obejmujących opłaty związane z utrzymaniem nieruchomości. Rachunki te reguluje z pierwszych opłat jakie pobierze z tytułu wynajmu domku na lato. Pełnomocnik skarżącej podniósł również, iż Referendarz pominął fakt, iż oprócz węgla skarżąca potrzebuje również drewna na opał i z tego tytułu również musi ponieść opłatę. W ocenie pełnomocnika, Referendarz nie wziął ponadto pod uwagę, iż dodatkowy dochód uzyskany z tytułu wynajmu w sezonie letnim, umożliwi skarżącej regulowanie należności za mieszkanie w szczególności opłaty z tytułu przekształcenia wieczystego użytkowania oraz podatku od nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej p.p.s.a., w związku z wniesieniem sprzeciwu, postanowienie Referendarza sądowego z dnia 23 sierpnia 2011 r. utraciło moc. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy przechodzi do właściwości sądu. Jak wynika z przedstawionego wyżej stanu faktycznego, sprawa z wniosku skarżącej o udzielenie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych została już rozstrzygnięta prawomocnym postanowieniem wydanym przez Referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w dniu 8 lutego 2011 r. Zważyć przy tym należy, że postanowienie w sprawie prawa pomocy należy do postanowień niekończących postępowania w sprawie, które zgodnie z art. 165 p.p.s.a, mogą być uchylane lub zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W orzecznictwie, jak i w doktrynie, funkcjonuje pogląd, że zmiany stanu faktycznego lub prawnego uzasadniające zmianę lub uchylenie postanowienia w trybie art. 165 p.p.s.a. muszą dotyczyć okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, tak by uzasadniały zmianę lub uchylenie postanowienia. Przez "zmianę okoliczności sprawy" należy rozumieć wszelkie zmiany w okolicznościach faktycznych sprawy, jak i w obowiązujących przepisach prawnych. Bez takiej zmiany okoliczności sprawy wydane postanowienie nie może być modyfikowane lub uchylone (por. T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005 r., s. 499). W świetle powyższego ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalne, niemniej może skutkować przyznaniem żądanego prawa tylko wówczas, gdy strona wnioskująca, przedstawiając nowe okoliczności lub dowody wykaże, że pogorszyła się jej sytuacja finansowa w porównaniu z tą, jaka była podstawą dla sądu do odmowy udzielenia prawa pomocy wcześniej (por. postanowienie NSA z dnia 7 listopada 2007 r., sygn. akt I GZ 220/07). W ocenie Sądu, skarżąca w złożonym ponownie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, nie wykazała, aby jej sytuacja materialna uległa od momentu wydania postanowienia z dnia 8 lutego 2011 r. pogorszeniu. Wręcz przeciwnie, ze złożonego wniosku i przedłożonych na wezwanie Referendarza sądowego dokumentów wynika, iż skarżąca w sezonie letnim uzyskuje dodatkowe wynagrodzenie z tytułu wynajmu domku campingowego i jednego pokoju. W okresie od 15 lipca 2011 r. do 10 sierpnia 2011 r. skarżąca uzyskała z tego tytułu dochód w wysokości 3000 zł. Ponadto, z akt sprawy wynika, że w dniu 25 stycznia 2011 r. skarżąca udzieliła radcy prawnemu A. Ł. pełnomocnictwa do reprezentowania jej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Zdaniem Sądu, udzielenie z wyboru pełnomocnictwa profesjonalnemu pełnomocnikowi, niewątpliwie świadczy o tym, że skarżąca posiada pewne środki finansowe na prowadzenie postępowania przed sądem administracyjnym. Wobec powyższego, w ocenie Sądu, brak jest podstaw do uwzględnienia ponownie złożonego przez skarżącą wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżąca nie przedstawiła bowiem okoliczności, uzasadniających stwierdzenie, że okoliczności faktyczne, które były podstawą wydania postanowienia z dnia 8 lutego 2011 r. uległy zmianie i sytuacja materialna skarżącej pogorszeniu w stosunku do sytuacji będącej przedmiotem badania przy wydaniu poprzedniego postanowienia. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 165 p.p.s.a., odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.