II SA/Gd 309/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. T. na decyzję Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 5 marca 2013 r., Nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzenia do obrotu zwierząt z gatunku bydło postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją z 5 marca 2013 r. Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii z 16 stycznia 2013 r. zakazującą A. T. wprowadzenia do obrotu zwierząt z gatunku bydło, zidentyfikowanych za pomocą numerów kolczyków wskazanych w załączniku do decyzji, oraz produktów pochodzących od tych zwierząt lub ze zwierząt skarmianych paszą, w której stwierdzono obecność niedozwolonych białek pochodzenia zwierzęcego. Decyzji organu I instancji nadany został rygor natychmiastowej wykonalności. W skardze na decyzję organu odwoławczego skarżący A. T. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając tenże wniosek wskazano, że nałożenie zakazu wprowadzania do obrotu wskazanego bydła karmionego paszą o niedozwolonym składzie jest bezzasadne. Tylko bowiem w jednym z komponentów paszy – w wysłodkach buraczanych - stwierdzono niewielkie ilości ości, stanowiących wyłącznie przypadkowe zanieczyszczenie mączką rybną. W ocenie skarżącego, nie istnieje żadne zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego, gdyż nie miało miejsca jakiekolwiek karmienie bydła paszą zawierającą mączkę rybną, a doszło co najwyżej do zanieczyszczenia wysłodków podczas załadunku. Według skarżącego zaniechanie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji spowoduje wyrządzenie w mieniu skarżącego znaczącej szkody, którą szacuje na około 300 000 zł, przy uwzględnieniu faktu, że decyzja dotyczy 50 sztuk bydła. Produkty pochodzące od tych zwierząt, w szczególności cieląt, posiadają wartość i przydatność żywieniową jedynie do osiągnięcia określonego wieku. Wstrzymanie cyklu produkcyjnego spowodowane zaskarżoną decyzją doprowadzi do zestarzenia bydła, które wówczas w ogóle nie będzie mogło być wprowadzone do obrotu bądź straci na wartości. Podkreślono, że część zwierząt objętych zakazem już obecnie nadaje się do uboju, a więc zakaz wprowadzenia ich do obrotu pociągnie dla skarżącego dodatkowe koszty związane z ich dalszym utrzymaniem i z zaburzeniem płynności cyklu produkcyjnego, albowiem zajmują one miejsce przeznaczone dla nowych sztuk. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o nieuwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Przepis art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązuje jednocześnie stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Uzasadnienie niniejszego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w jego znacznej części zawiera argumenty przeciwko zasadności nałożenia na skarżącego zakazu objętego decyzją. Skarżący sformułował również tezę o zagrożeniu znaczną szkodą w jego majątku szacowaną na około 300 000 zł w razie braku wstrzymania rygoru natychmiastowej wykonalności. Szkodę tę wywodzi z faktu wstrzymania się z ubojem 50 sztuk bydła (cieląt) objętych zakazem, koniecznością ich dalszego utrzymania i zaburzeniem prawidłowego cyklu produkcyjnego, w toku którego cielęta ubite na sprzedaż ustąpiłyby miejsca kolejnym, nowym sztukom. Przede wszystkim wskazać należy, że zarzuty dotyczące niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie mogą stanowić uzasadnienia do wstrzymania jej wykonania, gdyż w tym zakresie Sąd może jedynie rozważać czy zachodzą przesłanki z art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podniesione przez skarżącego zarzuty zostaną natomiast przez Sąd ocenione w ramach merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji, tj. przy rozpoznawaniu skargi. Nadto w ocenie Sądu twierdzenia zawarte we wniosku skarżącego mają charakter hipotetyczny i nie są poparte żadnymi dokumentami wskazującymi na wystąpienie w chwili obecnej niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest wystarczający bowiem sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających na stwierdzenie, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest w danej sprawie zasadne. Wobec powyższego szacunki skarżącego, niepoparte żadnymi szczegółowymi wyliczeniami, nie mogą być uznane za uzasadniające wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podkreślić przy tym należy, że wykonanie decyzji eliminującej z obrotu produkty pochodzące od zwierząt karmionych paszą o niedozwolonym składzie, mogące powodować bezpośrednie zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, z natury swojej prowadzić musi do zmian w zakresie działalności gospodarczej danego podmiotu (wnioskodawcy), ale nie oznacza to, że w każdym przypadku zmiany takie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania tzw. ochrony tymczasowej. Twierdzenia te powinny być poparte dokumentami źródłowymi, które pozwalają na ich weryfikację. Zasadniczym celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest zaś ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. Nie bez znaczenie przy tym jest również fakt, że to właśnie na skutek braku reakcji uprawionych organów na naruszenie zakazu użycia produktu potencjalnie szkodliwego (paszy zawierającej mączkę rybną), mogłoby dojść do nieodwracalnych skutków prawnych po stronie osób trzecich, jak i samego wnioskodawcy. Zarówno ustawodawstwo unijne, jak i uszczegóławiające je prawodawstwo krajowe, za priorytet przyjęło bezpieczeństwo i zdrowie pasz i żywności. Zdrowie zwierząt i ich dobrostan są istotnymi czynnikami, które przyczyniają się do podniesienia jakości i bezpieczeństwa żywności, do zapobiegania rozprzestrzeniania się chorób zwierząt oraz do humanitarnego traktowania zwierząt. Przyjęto zasadę, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w ramach działalności pozostającej pod ich kontrolą są odpowiedzialne za zapewnienie, aby pasze i żywność spełniały wymagania prawa paszowego i żywnościowego, które są właściwe dla ich działalności (pkt 4 preambuły rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt, Dz.U.UE.L.2004.165.1). W ocenie Sądu w ramach rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej przez skarżącego decyzji w realiach niniejszej sprawy należy zatem ważyć dwa dobra. Pierwszym z nich jest pogorszenie warunków prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę, w stosunku do której w trybie administracyjnym nałożono zakaz podejmowania określonych czynności, których realizacja może mieć wpływ na rachunek ekonomiczny tej działalności. Drugim dobrem, które podlega ochronie jest życie i zdrowie osób, które w razie braku wykonania zakazów określonych przez organ, mogą być dotknięte negatywnymi skutkami działalności gospodarczej skarżącego. To sprawia, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie, która ze swej istoty ma charakter wyjątku od reguły wykonalności decyzji ostatecznej, byłoby nieuzasadnionym jej nadużyciem. Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.