II SA/Gd 312/06
WyrokWSA w Gdańsku2007-01-10
Skład orzekający: Stanisław Nowakowski, Tamara Dziełakowska, Barbara Skrzycka-Pilch
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciele lokali w pawilonach, którzy na mocy służebności gruntowej mają prawo do odpłatnego korzystania z oczyszczalni ścieków należącej do właściciela hotelu, są stronami postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na wprowadzanie ścieków do ziemi?Ratio decidendi
Właściciele lokali w pawilonach, którzy na mocy służebności gruntowej mają prawo do odpłatnego korzystania z oczyszczalni ścieków należącej do właściciela hotelu, mogą być uznani za strony postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego, ponieważ ich sytuacja materialnoprawna uzasadnia możliwość wnioskowania o wydanie takiego pozwolenia, co potencjalnie może prowadzić do zastosowania art. 130 Prawa wodnego dotyczącego wspólnego korzystania z wód przez kilka zakładów. Zaskarżona decyzja Wojewody, uchylająca decyzję organu pierwszej instancji z powodu braku analizy bilansu ścieków, jest zgodna z prawem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód podziemnych i wprowadzanie ścieków do ziemi, wydanego przez Starostę dla J. C., właścicielki ośrodka wypoczynkowego. Właściciele lokali w pawilonach na terenie ośrodka, posiadający służebność gruntową polegającą na odpłatnym korzystaniu z oczyszczalni ścieków skarżącej, domagali się uwzględnienia ich praw w pozwoleniu. Wojewoda uchylił decyzję Starosty z powodu braków w bilansie ścieków i dokumentacji, uznając właścicieli pawilonów za strony postępowania i wskazując na możliwość zastosowania art. 130 Prawa wodnego. WSA oddalił skargę J. C. na decyzję Wojewody.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Protokolant Referent Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. C. na decyzję Wojewody z dnia 6 marca 2006 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego oddala skargę.
Na terenie należącego do J. C. ośrodka wypoczynkowego "G." z położonym na jego terenie hotelem usytuowane są pawilony z lokalami należącymi do innych podmiotów. Starosta Powiatu decyzją z dnia 12 września 2005 r. nr [...] powołując się na art. 37, 46, 122 ust. 1 pkt 1, art. 127, 128, 129, 131, 135, 138 i 140 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. nr 115 poz. 1229 ze zm.) i na rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 8 lipca 2004 r. w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz. U. nr 168 poz. 1763) oraz art. 104 k.p.a. m.in. udzielił skarżącej pozwolenia wodnoprawnego na pobór wód podziemnych z ujęcia wody zlokalizowanego na terenie ośrodka "G." w miejscowości G., gmina K. oraz na wprowadzanie ścieków do ziemi. Pozwolenie udzielono na okres do dnia 12 września 2015 r. W uzasadnieniu wskazano, że o toczącym się postępowaniu zawiadomiono strony, a informację o wszczęciu postępowania podano do publicznej wiadomości poprzez wywieszenie zawiadomienia na tablicy ogłoszeń w siedzibie organu. Wskazano również, że J. J., właściciel jednego z lokali w pawilonie położonym na terenie ośrodka należącego do skarżącej, złożył wniosek, aby w pozwoleniu wodnoprawnym zostały określone numery pawilonów i działek, na których położone są pawilony, dla których została zapisana w księdze wieczystej służebność odpłatnego odprowadzania ścieków do oczyszczalni należącej do skarżącej na rzecz każdoczesnych właścicieli lokali zlokalizowanych na działkach nr [...], [...] i [...]. Wnioskował on również o uwzględnienie w decyzji wodnoprawnej dostarczania wody z ujęcia zlokalizowanego na terenie hotelu do hydrantów znajdujących się na terenie tych działek. Organ stwierdził, że na podstawie art. 33 Prawa wodnego dopuszcza się korzystanie z każdej wody w rozmiarze i w czasie wynikającym z konieczności zwalczania poważnych awarii, w tym pożarów, w związku z czym nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku. Ponadto wobec przedłożenia przez J. C. pisma, w którym zarząd W. N. w G. zwalnia ją z ciężaru odpłatnego dostarczania wody, w decyzji nie uwzględniono poboru wody z ujęcia dla potrzeb właścicieli lokali w pawilonach.
Podstawę wydania pozwolenia stanowił operat wodnoprawny na pobór wód podziemnych i eksploatację urządzeń związanych z poborem wody oraz operat wodnoprawny na odprowadzanie ścieków i dokumentacja hydrogeologiczna.
Odwołanie od tej decyzji złożyli właściciele pawilonów położonych na terenie ośrodka wypoczynkowego przynależącego do hotelu skarżącej. Wnieśli oni o wpisanie do decyzji służebności obciążającej skarżącą, polegającej na odbiorze ścieków z należących do nich pawilonów.
Wojewoda powołując się na art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 128 Prawa wodnego (Dz. U. z 2005 r. nr 239 poz. 2019 ze zm.) uchylił decyzją z dnia 6 marca 2006 r. nr [...] decyzję organu I instancji z powodu braku przeliczeń bilansu ścieków uwzględniających ścieki z pawilonów oraz braków w dokumentacji. Stwierdził, że hotel wraz z pawilonami zlokalizowanymi w sąsiedztwie stanowił pierwotnie ośrodek wypoczynkowy. W związku z podziałem obiektu w celu sprzedaży i wobec braku możliwości rozdzielenia sieci kanalizacyjnej, wprowadzono w księgach wieczystych zapisy o służebności, zobowiązujące do odbioru ścieków powstających w pawilonach i skierowaniu ich do istniejącej oczyszczalni (należącej do skarżącej). Ten układ zależności nie znajduje przełożenia na przepisy ustawy Prawo wodne tak, aby dawały podstawę do zawarcia w pozwoleniu wodnoprawnym zobowiązania skarżącej do odbioru ścieków od właścicieli pawilonów. Organ pierwszej instancji ma natomiast obowiązek przeanalizowania danych dotyczących m.in. bilansu ścieków powstających w obiekcie. Ilości ścieków dopływających z pawilonów pochodzą od innego podmiotu, mają wpływ na bilans i na wartość dopuszczalnych ilości odprowadzanych ścieków, określonych w pozwoleniu wodnoprawnym i w sentencji decyzji organ pierwszej instancji powinien był wyraźnie wydzielić tę część dopuszczalnej ilości ścieków, która jest zarezerwowana na potrzeby właścicieli pawilonów. Słusznie zostali oni uznani za strony postępowania. W sytuacji dobrowolnego wspólnego korzystania z wód przez kilka podmiotów, przy wydawaniu pozwolenia ma w ocenie organu odwoławczego - zastosowanie art. 130 Prawa wodnego. Obowiązkowi uregulowania spraw formalnych podlega zarówno właściciel hotelu, jak i właściciele pawilonów. Powinni oni legitymować się odpowiednim zapisem zawartym w treści pozwolenia wodnoprawnego.
W skardze na opisaną wyżej decyzję J. C. podniosła, że w pozwoleniu wodnoprawnym uwzględniona została ilość ścieków pochodzących z pawilonów usytuowanych na terenie należącego do niej ośrodka. Zdaniem skarżącej art. 130 Prawa wodnego nie może mieć zastosowania w sprawie, bowiem dotyczy on wspólnego korzystania z wód przez kilka podmiotów będących zakładami. Ponadto organ drugiej instancji niesłusznie uznał właścicieli pawilonów za stronę. Według skarżącej sposób odprowadzania ścieków i analiza wpływu na środowisko została szczegółowo określona w dokumentacji technicznej
Odpowiadając na skargę stwierdzono, że zarzuty skargi nie są zasadne, wnosząc o jej oddalenie.
W piśmie z 18 kwietnia 2006 r. skarżąca ponownie wskazała, że nie można, zgodnie z Prawem wodnym, uznać za strony właścicieli pawilonów oraz że nie może w sprawie znaleźć zastosowania art. 130 tej ustawy, bowiem nie można mówić o współkorzystaniu z wody przez kilka zakładów. Hotel korzysta z wód jako zakład, jednak właściciele lokali w pawilonach są ich mieszkańcami i odpowiednio korzystają z wód z własnego ujęcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja Wojewody pozostaje w zgodności z prawem. Charakter decyzji kasacyjnej (uchylającej decyzję organu pierwszej instancji) wymaga przede wszystkim by ocenić, czy decyzja taka nie została wydana z naruszeniem art. 138 § 2 k.p.a. W niniejszej sprawie organ odwoławczy uzasadnił przekonywająco konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji, ponieważ nie został przeanalizowany zasób danych bilansu ścieków. Zasadnie wskazał też Wojewoda na art. 132 ustawy jako podstawy przesłanek operatu.
W postępowaniu odwoławczym zgłoszony został przez skarżącą zarzut braku legitymacji procesowej w rozumieniu art. 127 ust.7 prawa wodnego właścicieli pawilonów, którzy z uwagi na ustanowioną służebność mają prawo odpłatnego korzystania z oczyszczalni ścieków, stanowiącej własność skarżącej. Zarzutu tego nie uwzględnił organ drugiej instancji stojąc na stanowisku, że w sprawie zastosowanie ma art. 130 ustawy z dnia z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.).
W sprawie mamy do czynienie ze szczególnym korzystaniem z wód w rozumieniu art. 37 pkt 2 ustawy Prawo wodne. Organy administracyjne władne były także na podstawie art. 46 nakazać by zakłady wprowadzające ścieki do wód lub do ziemi zostały zobowiązane do prowadzenia pomiarów jakości wód.
W tym zakresie szczegółowe unormowania zawarte są we wskazanym przez organy administracyjne art. 128 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy. (W decyzji powinno się podać dokładnie podstawę prawną czyli wskazać nie tylko przepis artykułu ale także odnoszącego się do sprawy ustępu, punktu czy podpunktu).
Dla realizacji tego celu konieczne było by objąć pozwoleniem wodnoprawnym wszystkie podmioty a więc także te podmioty, które z pawilonów odprowadzają ścieki przez oczyszczalnię należącą do skarżącej, do czego mają prawo zagwarantowane ustanowieniem służebności gruntowej. Zastosowanie w sprawie może zatem mieć powołany przez Wojewodę art. 130 prawa wodnego ("art. 130. 1. Na wspólne korzystanie z wód przez kilka zakładów może być wydane jedno pozwolenie wodnoprawne.
2. Zakłady, o których mowa w ust. 1, występują z wnioskiem o pozwolenie wodnoprawne, wskazując jeden z tych zakładów jako zakład główny.
3. Urządzenia wodne służące do wspólnego korzystania z wód utrzymuje zakład główny (...).")
W sprawie należy jednak dokładnie rozeznać czy stanowisko właścicieli pawilonów i uczestników postępowania w tej sprawie, należy rozumieć jako wniosek o zastosowanie art. 130, bowiem w rzeczywistości jedynie w ten sposób mogą realizować swoje cele. Jednakże pojęcie strony w postępowaniu na podstawie prawa wodnego określa przede wszystkim art. 127 ust. 7 ustawy (Stroną postępowania o wydanie pozwolenia wodnoprawnego jest ubiegający się o nie wnioskodawca, właściciel wody, dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej, a także właściciel urządzenia wodnego, władający powierzchnią ziemi oraz uprawniony do rybactwa znajdujący się w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych.). Zważywszy na sytuację materialnoprawną uczestników postępowania mogą oni wnioskować o wydanie pozwolenia wodnoprawnego a w konsekwencji zastosowanie ma także szczególny przepis jakim jest art. 130 ustawy.
Mając na uwadze, że zaskarżona decyzja jest decyzją uchylającą decyzję organu pierwszej instancji, przeto postępowanie przed organem pierwszej instancji zajmie się i tą kwestią.
Z tych więc względów Wojewódzki Sad Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło