II SA/Gd 312/15

WyrokWSA w Gdańsku2016-01-13

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Jolanta Górska, Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej może zostać wydana bez zapewnienia czynnego udziału spadkobierców, którzy nabyli prawo do nieruchomości przez zasiedzenie i dziedziczenie, a których dane nie zostały zaktualizowane w ewidencji gruntów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie odmówiły uchylenia decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, ponieważ spadkobiercy, którzy nabyli prawo do nieruchomości przez zasiedzenie i dziedziczenie, powinni byli zostać uznani za strony postępowania. Pominięcie ich w postępowaniu, mimo że nie ponosili winy za brak aktualizacji danych w ewidencji gruntów, stanowiło naruszenie przepisów prawa, w tym art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący Z. L. i P. L. wnieśli skargi na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Prezydenta Miasta zezwalającą na realizację inwestycji drogowej. Skarżący zarzucili, że nie zostali powiadomieni o wszczęciu postępowania, mimo że byli współwłaścicielami nieruchomości objętych inwestycją na mocy zasiedzenia i dziedziczenia. Organy administracji uznały, że doręczenia były skuteczne, ponieważ dokonano ich na adres wskazany w ewidencji gruntów, gdzie jako właściciele figurowali poprzedni właściciele. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia 8 stycznia 2015 r. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia WSA Janina Guść Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2016 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skarg Z. L. i P. L. na decyzję Wojewody z dnia 13 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia 8 stycznia 2015 r. nr [...], 2. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej Z. L. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, 3. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego P. L. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Z. i P. L. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargi na decyzję Wojewody z dnia 13 marca 2015 r. nr [...]. Skarga Z. L. została zarejestrowana w Sądzie pod sygn. akt II SA/Gd 312/15 a skarga P. L. pod sygn. akt II SA/Gd 313/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, postanowieniem z dnia 14 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Gd 313/15, wydanym na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), połączył sprawę ze skargi P. L. ze sprawą ze skargi Z. L. w celu ich łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia i postanowił, że dalsze postępowanie prowadzone będzie pod sygn. akt II SA/Gd 312/15. Zaskarżona przez Z. i P. L. decyzja Wojewody wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Prezydent Miasta, decyzją z dnia 11 czerwca 2014 r. nr [...], wydaną na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz.U. z 2013 r., poz. 687 ze zm.), zezwolił na realizację inwestycji drogowej: "Budowa drogi dojazdowej do przystanku A. "[...]", polegającej na przebudowie istniejącej ul. S. na odcinku od skrzyżowania z ul. K. północna do granicy opracowania infrastruktury towarzyszącej A. [...]. Zadanie 1.2. Dojazd do przystanku K.." Inwestycją tą objęto nieruchomości w liniach rozgraniczających teren pasa drogowego: obręb [...] działki nr [...]-[....] oraz nieruchomości objęte obowiązkiem przebudowy istniejącej infrastruktury technicznej oraz dróg innej kategorii: obręb [....] działki nr [...]-[...]. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Z. L., P. L. i T. L., w jednobrzmiących pismach z dnia 2 października 2014 r., wnieśli o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 77 § 4 kpa, postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. z uwagi na niedostarczenie im zawiadomienia o wszczęciu postępowania. Uzasadniając złożony wniosek, wskazali oni, że decyzją Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. objęte zostały działki nr [...]-[...], obręb [...] w G. położone przy ul. S. i P., które są ich współwłasnością a mimo to nie zostali oni powiadomieni o wszczęciu postępowania w sprawie wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Zawiadomienie wysłane zostało do nieżyjącego M. L., który to on figurował jako właściciel działek w katastrze nieruchomości. Wnioskujący wyjaśnili, że ich rodzice M. i R. L., na mocy postanowienia Sądu Rejonowego sygn. akt XII Ns 141/07 z dnia 19 października 2007 r., nabyli do wspólności majątkowej, przez zasiedzenie, nieruchomość położoną w G. przy ul. P. i S. złożoną z działek nr [...]-[...]. Działki te stanowią część działek o [...]-[...] (sprawa z wniosku R. i M. L. z udziałem Gminy Miasta). W 2012 r., na wniosek Gminy Miasta, z udziałem Skarbu Państwa – Prezydenta odbyła się sprawa o stwierdzenie nabycia spadku po M. L. Ustalenie spadkobierców, jako stron postępowania, miało być zagadnieniem wstępnym w sprawie prowadzonej przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, na wniosek Prezydenta Miasta o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody stwierdzającej nieodpłatne nabycie przez Gminę działki nr [...] (której częścią jest działka nr [...]). Postanowieniem Sądu Rejonowego sygn. akt XII Ns 2617/11 z dnia 27 marca 2013 r. spadek po M. L. nabyli: żona R. L., syn T. L., córka Z. L. oraz syn P. L. Tak więc, zarówno Prezydent Miasta, jak również Gmina Miasta, posiadali wiedzę o śmierci M. L., co więcej byli oni w posiadaniu informacji o aktualnych współwłaścicielach nieruchomości. Ponadto, z przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków wynika, że Prezydent zobowiązany jest do prowadzenia na terenie powiatu aktualnej tj. zgodnej z dostępnymi dokumentami i materiałami źródłowymi ewidencji gruntów. Co więcej, z art. 220 § 1 kpa wynika, że organ administracji publicznej nie może żądać zaświadczeń ani oświadczeń na potwierdzenie faktów lub stanu prawnego, jeżeli znane są one organowi z urzędu lub możliwe są do ustalenia przez organ. Dlatego też to wnioskujący powinni zostać zawiadomieni o wszczęciu postępowania mającego na celu wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, która obejmuje działki będące ich współwłasnością. Dodatkowo, wnioskujący wnieśli o wyłączenie działki nr [...] z projektowanego pasa drogowego i pozostawienie jej w ich własności wskazując, że na działce tej istnieje zieleń funkcyjna, która chroni istniejący sad i ogród przed negatywnymi oddziaływaniami komunikacyjnymi. Przejęcie tej nieruchomości przez Gminę jest całkowicie nieuzasadnione potrzebami utrzymania i funkcjonowania przebudowanej ul. S. Jednocześnie, wnioskujący wnieśli o zniesienie rygoru natychmiastowej wykonalności nadanego decyzji Prezydenta w celu zapobieżenia bezprawnemu przejęciu nieruchomości i niedopuszczenia do dewastacji istniejącej zielni funkcjonalnej. Prezydent Miasta uznając, że wniosek o wznowienie zawiera przyczynę wznowienia oraz, że został zachowany termin, o którym mowa w art. 148 § 2 kpa, postanowieniem z dnia 18 listopada 2014 r., wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia 11 czerwca 2014 r. nr [...]. Następnie, decyzją z dnia 8 stycznia 2015 r., wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa, Prezydent odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z dnia 11 czerwca 2014 r. W jego ocenie bowiem zawiadomienie stron o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jak i o wydanej w dniu 11 czerwca 2014 r. decyzji było skuteczne i nastąpiło z zachowaniem zasad określonych w ustawie o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Z art. 11d ust. 5 tej ustawy wynika, że organ prowadzący postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej zobowiązany jest dokonać zawiadomień i doręczeń na adres wskazany w katastrze nieruchomości, którego funkcję pełni ewidencja gruntów i budynków. Z art. 11d ust. 6 ustawy wynika, że również oznaczenie nieruchomości objętej decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej następuje według katastru nieruchomości a nie według księgi wieczystej. Właściciel nieruchomości zobowiązany jest zaś, na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, do niezwłocznego złożenia wniosku o ujawnienia swego prawa w księdze wieczystej. Prezydent wyjaśnił, że w przedmiotowej sprawie, wypis z katastru (ewidencji gruntów), sporządzony na dzień złożenia wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, wykazywał, że właścicielami działek nr [...]-[...], obręb [...] są M. L. i R. L., oboje zamieszkali w G. przy ul. P., stąd też zawiadomienie z dnia 14 kwietnia 2014 r. zostało skierowane właśnie do tych osób i na adres wskazany w katastrze. Dlatego też, w ocenie Prezydenta, brak jest podstaw do uchylenia decyzji z dnia 11 czerwca 2014 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Od decyzji Prezydenta Miasta z dnia 8 stycznia 2015 r. odwołania wnieśli Z. L., a także T. L. i P. L., zarzucając, że decyzja Prezydenta Miasta wydana została z naruszeniem: art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. Prezydent rozpatrując ich wnioski z dnia 2 października 2014 r. nie wziął bowiem pod uwagę, że złożone zostały z powołaniem się na art. 145 § 1 pkt 4 w zw. z art. 77 § 4 kpa a także z powołaniem się na art. 220 § 1 kpa. Prezydent nie uwzględnił, że ich prawo do spadku zostało bezpośrednio przed Prezydentem Miasta i Gminą Miasta wykazane a tym samym, że podmioty te były w posiadaniu informacji o śmierci M. L. oraz o jego spadkobiercach. Dodatkowo, odwołująca się Z. L. wskazała, że okoliczność ta stanowi podstawą do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 kpa. T. L. i Z. L. podnieśli również, że sporna działka nigdy nie należała do pasa drogi i w związku z tym niemożliwa jest przebudowa drogi na tej działce, gdyż jest to sprzeczne z zakresem inwestycji "polegającej na przebudowie istniejącej ul. S.". Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 8 stycznia 2015 r. W ocenie Wojewody nie można bowiem stwierdzić, aby odwołujący się nie brali udziału w postępowaniu o wydanie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. z niezawinionych przez siebie powodów. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania w stosunku do właścicieli nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...]-[...], zostało doręczone na adres wskazany w katastrze nieruchomości, a którym jako właściciele figurowali R. i M. L. Skoro zaś organ, w myśl ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, zobligowany jest doręczyć zawiadomienia o wszczęciu postępowania na adres podany w katastrze nieruchomości a odwołujący się nie dopełnili ciążącego na nich, z mocy art 22 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, obowiązku aktualizacji zawartych w nim danych nie można mówić o braku ich winy. Oceny tej nie zmienia fakt, że zgodnie z treścią art. 23 ust. 1 i 5 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne sądy przekazują właściwemu staroście odpisy prawomocnych orzeczeń sądowych w sprawach o własność nieruchomości lub jej części, w szczególności dotyczących nabycia prawa do spadku a starosta, niezwłocznie, nie później niż w terminie 30 dni od dnia ich otrzymania, wpisuje dane z nich wynikające do ewidencji gruntów i budynków oraz do rejestru cen i wartości nieruchomości w zakresie wynikającym z tej ewidencji lub rejestru. Jednocześnie Wojewoda uznał, że postępowanie przed organem I instancji zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami art. 7 oraz art. 77 § 1 kpa. Prezydent wziął bowiem pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oraz podnoszone przez wnioskujących kwestie, po czym odniósł się do nich w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Prezydent nie naruszył ponadto dyspozycji art. 77 § 4 kpa, gdyż fakt posiadania przez organ I instancji informacji na temat aktualnych właścicieli działek nr [...]-[...] nie powodował, aby organ ten był uprawniony do wysłania zawiadomienia o wszczęciu postępowania niezgodnie z przepisami ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W ocenie Wojewody, w niniejszym postępowaniu, nie doszło również do naruszenia art. 200 § 1 kpa, albowiem przepis ten dotyczy postępowania w sprawie wydawania zaświadczeń i nie znajdował zastosowania w sprawie będącej przedmiotem wniosku. W jednobrzmiących skargach wniesionych do Sądu skarżący Z. L. i P. L. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta. Skarżący zarzucili, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 i art. 107 § 3 kpa, poprzez niezebranie i nieocenienie całokształtu materiału dowodowego oraz nieodniesienie się do wszystkich zarzutów podnoszonych w odwołaniu. Organ odwoławczy nie odniósł się bowiem do wskazanej w odwołaniu sytuacji opisanej w art. 145 § 1 pkt 7 kpa a także nie przedstawił przekonujących argumentów na to, że organ I instancji nie naruszył art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 kpa. Nieprzesłanie zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie udzielenia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej aktualnym właścicielom nieruchomości, którzy wykazali prawo do spadku, stanowi o wystąpieniu okoliczności, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 jak i w art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Obowiązek ten wynika bowiem z art. 11d ust. 5 i 7 w zw. z art. 8 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Nieporozumieniem jest zaś wykazywanie przez organy orzekające, że specustawa drogowa nakłada obowiązek przesłania zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości a więc "adresowi". Ponadto, w ocenie skarżących, w sprawie zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 77 § 4 kpa, gdyż organ prowadzący postępowanie był w posiadaniu informacji o śmierci M. L. oraz o aktualnych adresach współwłaścicieli. W dalszej części skargi skarżący przedstawili zarzuty co do decyzji Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. Podnieśli, że przebudowa ul. S. powinna odbywać się wyłącznie w obrębie istniejącego pasa drogowego a tym samym przejęcie działki budowlanej nr [..] (znajdującej się poza pasem drogowym) na własność przez Gminę na podstawie tej decyzji narusza prawo. Nie jest to również uzasadnione żadnym celem publicznym ani potrzebami funkcjonowania drogi gminnej – ul. S. Co więcej, konieczność taka nie wynika z przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 3 marca 1999 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. W odpowiedziach na skargi Wojewoda wniósł o ich oddalenie, w pełni podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Kontrolowana decyzja Wojewody, jak i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta z dnia 8 stycznia 2015 r., wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa. Decyzje te wydane zostały po wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. na skutek wniosków złożonych przez Z. L., P. L. i T. L. Postanowienie o wznowieniu postępowania, które wydawane jest na podstawie art. 149 § 1 kpa, otwiera postępowanie w sprawie wznowienia postępowania, którego przedmiotem jest ustalenie, czy postępowanie, w którym zapadła decyzja ostateczna, było dotknięte jedną z wadliwości wyliczonych w art. 145 § 1, czy występuje przesłanka z art. 145a § 1 lub czy występuje przesłanka z art. 145b § 1 kpa oraz - w razie pozytywnego wyniku tych czynności - przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia istoty sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej (zob. B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 576 – 577). Jeżeli więc organ rozpoznający wniosek o wznowienie postępowania ustali, że w sprawie nie występuje żadna z podstaw wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 kpa, nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy głównej i wydaje decyzję na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Jeżeli zaś organ ten stwierdzi, że podstawa wznowienia postępowania występuje, przechodzi do merytorycznej oceny sprawy i bada wpływ zaistniałej podstawy wznowienia na rozstrzygnięcie sprawy. Zgodnie bowiem z treścią art. 149 § 2 kpa postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy błędnie uznały, że w niniejszej sprawie zachodziła podstawa do wydania decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa a więc do odmowy uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. z uwagi na brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Z okoliczności sprawy wynika bowiem, że w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r. wystąpiła okoliczność, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa tj. strony bez własnej winy nie brały udziału w postępowaniu. Podstawa wznowieniowa opisana w art. 145 § 1 pkt 4 kpa opiera się na dwóch przesłankach: po pierwsze – na fakcie niebrania udziału przez stronę w postępowaniu a po drugie – na braku winy strony. Powołanie się więc przez wnioskujących na ten przepis wymaga ustalenia, czy domagający się wznowienia powinni być stroną postępowania toczącego się w trybie zwykłym oraz jeśli nie brali w nim udziału to czy nastąpiło to bez ich winy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 111/14, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z. L., P. L. i T. L. powinni zostać uznani za strony postępowania, w którym Prezydent Miasta wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej: "Budowa drogi dojazdowej do przystanku A. "[...]", polegającej na przebudowie istniejącej ul. S. na odcinku od skrzyżowania z ul. K. północna do granicy opracowania infrastruktury towarzyszącej A. [...]. Zadanie 1.2. Dojazd do przystanku [...]." Art. 11d ust. 5 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych wskazuje, że wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wysyłają zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wnioskodawcy, właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości (aktualnie ewidencji gruntów), a w przypadku, o którym mowa w art. 11a ust. 2, wojewodom albo starostom, na których obszarze właściwości znajdują się nieruchomości lub ich części objęte wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, oraz zawiadamiają pozostałe strony w drodze obwieszczeń, odpowiednio w urzędzie wojewódzkim lub starostwie powiatowym, a także w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, w urzędowych publikatorach teleinformatycznych - Biuletynie Informacji Publicznej tych urzędów i w prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne. Z treści powołanego przepisu jednoznacznie wynika, że stronami postępowania o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej są poza inwestorem, właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości, na których ma być prowadzona inwestycja, natomiast "pozostałymi stronami" są podmioty mające inne prawa rzeczowe do nieruchomości znajdujących się w obszarze objętym liniami rozgraniczającymi projektowanej drogi publicznej oraz publiczne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, mające nieruchomości publiczne w trwałym zarządzie. Ponadto, stronami postępowania są także właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych poza obszarem znajdującym się w liniach rozgraniczających projektowanej drogi, ale w stosunku do których ustala się w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej ograniczenia w korzystaniu z tych nieruchomości ze względu na konieczność dokonania przebudowy sieci uzbrojenia terenu i przebudowy innych dróg publicznych na podstawie art. 11f ust. 1 pkt 8 lit. e-g specustawy. Inwestycja drogowa, na której realizację zezwolił Prezydent Miasta w decyzji z dnia 11 czerwca 2014 r., miała być prowadzona m.in. na działkach nr [...]-[...]. W toku postępowania Prezydent Miasta ustalił krąg strona i dokonywał doręczeń ujawnionym w ewidencji gruntów właścicielom na adresy wskazane w tejże ewidencji. W szczególności zaś za strony uznano na podstawie ewidencji R. L. i M. L. Wskazać przy tym należy, że doręczeń dla R. L. i M. L. dokonywano w toku tego postępowania jedną przesyłką. Doręczenia dokonywane w taki sposób były nieprawidłowe, jako że w toku postepowania administracyjnego doręczenia powinny być dokonywane każdemu z małżonków oddzielnie, a nie jedną przesyłką, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie w postępowaniu zwyczajnym przed organem I instancji. Już po zakończeniu tego postępowania ujawniła się jednakże okoliczność, że zarówno w toku postępowania administracyjnego, jak i w dniu wydawania przez Prezydenta decyzji zezwalającej na realizację tej inwestycji właścicielami tych działek byli R. L. oraz Z. L., T. L. i P. L. Postanowieniem Sądu Rejonowego sygn. akt XII Ns 141/07 z dnia 19 października 2007 r. R. i M. L. nabyli do wspólności majątkowej, przez zasiedzenie, nieruchomość położona w G. przy ul. P. i S. złożoną z działek nr [...]-[...]. Po śmierci M. L., na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego sygn. akt XII Ns 2617/11 z dnia 27 marca 2013 r. spadek po zmarłym nabyli R. L., T. L., Z. L. oraz P. L. W postępowaniu wznowieniowym okoliczności tej nie można było pominąć z powołaniem się wyłącznie na tryb postępowania określony w ustawie. Podkreślić bowiem należy, że o tym, kto jest stroną w postępowaniu o wydanie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej przesądza tytuł prawny do nieruchomości a nie, jak błędnie przyjęły orzekające w niniejszej sprawie organy, dane zawarte w katastrze nieruchomości. Powiadomienie właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o toczącym się postepowaniu przez wysłanie korespondencji na adres podany w ewidencji ma charakter wykonawczy i nie może przesądzać o tym, kto jest lub powinien być stroną toczącego się postępowania. Przyjęcie przez racjonalnego ustawodawcę uproszczonego trybu ustalania stron i doręczania im korespondencji na adres wskazany w ewidencji gruntów i budynków oparte jest na przekonaniu, że ewidencja ta prowadzona jest w sposób zgodny z prawem, tj. że zawarte w niej dane są aktualne i odpowiadają rzeczywistemu stanowi rzeczy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 111/14, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W konsekwencji stwierdzić należy, że orzekające w niniejszej sprawie organy błędnie nie uznały Z. L., P. L. i T. L. za strony postępowania prowadzonego w celu wydania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej: "Budowa drogi dojazdowej do przystanku A. "[...]"(...)". Pominięcie tych osób w postepowaniu spowodowało, że nie zapewniono im czynnego udziału w tym postępowaniu: nie zostało im doręczone zawiadomienie o wszczęciu postępowania, nie zostali on powiadomieni o podejmowanych w toku postępowaniach czynnościach ani też o wydaniu w dniu 11 czerwca 2014 r. decyzji kończącej to postępowanie. Jednocześnie, wbrew stwierdzeniom organów obu instancji, uznać należy, że Z. L., P. L. i T. L. nie ponoszą winy w związku z niewzięciem udziału w tym postępowaniu. Winy takiej nie można w szczególności wyprowadzić z tego, że w odniesieniu do ich nieruchomości nie zaktualizowano wpisu do ewidencji, ponieważ obowiązek aktualizacji nie należy do właścicieli nieruchomości (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 111/14, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Obowiązek dokonania prawidłowych wpisów w ewidencji gruntów i budynków, na dzień wydawania przez Prezydenta Miasta decyzji z dnia 11 czerwca 2014 r., obciążał właściwe organy, sądy, kancelarie notarialne i starostę. Nie sposób zarzucić zawinienia komukolwiek w przypadku zaniedbania przez wymienione podmioty dokonania wpisu w stosownym czasie lub we właściwy sposób (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 16 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Kr 537/15, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Art. 23 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2014 r., poz. 897 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym na dzień wydawania przez Prezydenta Miasta decyzji z dnia 11 czerwca 2014 r., stanowił bowiem, że właściwe organy, sądy i kancelarie notarialne przesyłają staroście odpisy prawomocnych decyzji i orzeczeń oraz odpisy aktów notarialnych, z których wynikają zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji, orzeczenia lub sporządzenia aktu notarialnego. Obowiązek powiadomienia starosty obciąża w takim przypadku notariusza sporządzającego akt notarialny nabycia prawa użytkowania wieczystego. Z kolei, zgodnie z § 44 pkt 2 rozporządzenia ministra rozwoju regionalnego i budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. (Dz.U. Nr 38, poz. 454) do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy m.in. utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowym, a z § 46 wynika, iż dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek, lecz z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z aktów notarialnych, Natomiast § 47 pkt 1 stanowi, iż aktualizacji operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a w zw. z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody a także poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta. Ponownie rozpoznając wnioski o wznowienie orzekające organy uwzględnią ocenę prawną przedstawioną przez Sąd i przeprowadzą wznowione postępowanie z udziałem pominiętych stron w ramach którego ocenią zgłaszane przez nich merytoryczne zarzuty do decyzji Prezydenta Miasta z dnia 11 czerwca 2014 r, a następnie podejmie odpowiednie do ustaleń rozstrzygnięcie. Uznanie bowiem, że postępowanie, którego wznowienia strona żąda, dotknięte jest jedną z okoliczności wskazanych w art. 145 § 1, art. 145a § 1 lub art. 145b § 1 kpa, umożliwia przeprowadzenie postępowania mającego na celu ustalenie wpływu tej okoliczności na rozstrzygnięcie sprawy. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł zaś w punkcie 2 i 3 wyroku na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło