II SA/Gd 3135/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędzia WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant Anna Zegan po rozpoznaniu w dniu 13 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 maja 2002 r. nr [[...]] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych i doprowadzenie części obiektu do stanu pierwotnego oddala skargę. Decyzją z dnia 26 marca 2001 nr [[...]] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 51 ust. 4,art. 52, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. : Dz. U. z 1980 r., Nr 9, poz. 26 ze zm.) nakazał W. K. w terminie do dnia 20 kwietnia 2001 r. dostarczenie inwentaryzacji budowlanej robót budowlanych związanych z remontem lokalu mieszkalnego nr [[...]] w budynku przy ul. G. w S., opinii technicznej sporządzonej przez rzeczoznawcę w specjalności architektonicznej uzgodnionej z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz projektu robót budowlanych koniecznych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z przepisami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 10, poz. 46 ze zm.) Następnie decyzją z dnia 30 stycznia 2002 r. nr [[...]] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 51 ust. 2, art. 52 i art. 83 ustawy Prawo budowlane oraz art. 104 k.p.a. po rozpatrzeniu sprawy z wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. G. w S. odnośnie prowadzonych przez W. K. robót budowlanych związanych z remontem lokalu mieszkalnego nr [[...]] w przedmiotowym budynku, na skutek niewykonania nakazanych w/w decyzją obowiązków wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, nakazał W. K. wykonanie rozbiórki ścianki działowej wybudowanej na klatce schodowej w budynku przy ul. G. w S., powodującej zwężenie szerokości biegu schodowego drewnianej klatki schodowej do 82 cm oraz oddzielającej łazienkę mieszkania nr [[...]] od klatki schodowej na wysokości spocznika międzypiętrowego klatki schodowej; nadto organ I instancji nakazał w/w wykonanie robót budowlanych polegających na odtworzeniu pomieszczenia gospodarczego z wejściem ze spocznika międzypiętrowego wraz z odtworzeniem, w obrębie tego pomieszczenia, instalacji wodociągowej w uprzednio istniejącym układzie. Organ I instancji wskazał nadto, iż wszystkie roboty budowlane muszą być wykonywane zgodnie z zasadami wiedzy i sztuki budowlanej, pod kierownictwem ze strony osób posiadających uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności; z kolei po ukończeniu robót i uporządkowaniu miejsca ich wykonywania zawiadomić należy miejscowy inspektorat. W uzasadnieniu w/w decyzji organ I instancji podniósł, iż w wyniku wizji lokalnej przeprowadzonej w budynku przy ul. G. w S. stwierdzono, iż w mieszkaniu nr [[...]] bez pozwolenia na budowę wykonano roboty budowlane polegające na wyburzeniu uprzednio istniejącej ścianki działowej w łazience, a następnie na wybudowaniu ściany z gazobetonu usytuowanej na klatce schodowej. Dalej organ wskazał, iż decyzją z dnia 26 marca 2001 r. nr [[...]] nakazano W. K. wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem; orzeczono bowiem dostarczenie dokumentacji technicznej określającej roboty budowlane. W następstwie uostatecznienia się przedmiotowej decyzji i skierowanego upomnienia wszczęto postępowanie egzekucyjne; wobec okoliczności, iż zobowiązany uchylał się od wykonania nałożonych obowiązków, koniecznym było wydanie orzeczenia nakazującego rozbiórkę. Jak podał organ nadto koniecznym jest wykonanie odtworzenia uprzednio istniejących elementów; obecnie bowiem wykonana ścianka działowa powoduje zwężenie szerokości biegu klatki schodowej do 82 cm, co jest niezgodne z przepisami Prawa budowlanego. W odwołaniu W. K. wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wskazał, iż wydana w sprawie decyzja, pomimo popełnionych przez niego uchybień formalnych jest krzywdząca i ekonomicznie nieuzasadniona. Wykonanie decyzji spowoduje bowiem przywrócenie zajmowanemu lokalowi kategorii sIamsu; co ważne wspólnota mieszkaniowa podjęła w styczniu 2001 r. decyzję o możliwej ugodzie w sprawie remontu, jednakże nie doszło do niej z powodu stanowiska jednego z członków zarządu wspólnoty. W ocenie odwołującego zaistniały konflikt to sprawa stosunków międzysąsiedzkich; zawężenie klatki schodowej i spór o pomieszczenie jest zaś pretekstem do ich zaognienia. Decyzją z dnia 11 maja 2005 r. nr [[...]] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., oraz art. 51 ust. 2, art. 51 ust. 3, art.80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż odwołujący został zobowiązany do przedłożenia opisu technicznego wraz z podpisem rzeczoznawcy ds. budowlanych i p.poż. oraz zgody wspólnoty mieszkaniowej na wykonane roboty. Pomimo wyznaczenia dodatkowego terminu do złożenia wymaganych dokumentów zobowiązany nie wywiązał się z obowiązku nałożonego decyzją z dnia 26 marca 2001 r. nr [[...]]. W świetle zaś art. 51 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, w razie niewykonania nałożonych obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 2 przedmiotowego artykułu, właściwy organ nakazuje w drodze decyzji zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części; w przypadku gdy wykonane roboty budowlane polegały na rozbiórce budynku lub jego części, na mocy art. 51 ust. 3 w/w ustawy właściwy organ w decyzji o której mowa w ust. 2 może nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku W. K. podniósł, iż ostateczna decyzja organu odwoławczego nakazująca wykonanie rozbiórki ścianki działowej i odtworzenie pomieszczenia gospodarczego jest dla niego niesłuszna i krzywdząca. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest zaś na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W myśl art. 134 § 1 w/w aktu normatywnego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowoadministarcyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, stanowiąca w swej istocie następstwo niewykonania obowiązków określonych w art. 51 ust. 1 pkt 2 przedmiotowego aktu normatywnego. Sąd w składzie orzekającym wskazuje, iż w dacie orzekania przez organy nadzoru budowlanego przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego stanowił, iż przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4, właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności. Z kolei w świetle art. 51 ust. 2 i 3 w/w aktu prawnego, niewykonanie nałożonych stosowną decyzją obowiązków obligowało właściwy organ nadzoru budowlanego do nakazania, w drodze decyzji, zaniechania dalszych robót bądź rozbiórki obiektu lub jego części, przy czym w odniesieniu do robót rozbiórkowych właściwy organ mógł nadto nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Zwrócić należy uwagę, iż rozstrzygnięcia organu nadzoru budowlanego wskazane w art.51 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy administracji stanowią określone następstwa wyniku przeprowadzonego przez ten organ postępowania wyjaśniającego. W sytuacji bowiem gdy postępowanie wyjaśniające potwierdziło naruszenie prawa, wówczas organ nadzoru budowlanego obowiązany był wydać decyzję zakazującą prowadzenia dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części. Jeżeli natomiast możliwe było doprowadzenie prowadzonych robót do stanu zgodnego z prawem, wówczas organ zobligowany był wydać decyzję administracyjną określającą czynności, które doprowadzą do takiego stanu, a także termin, w którym powinny być one wykonane. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy podnieść należy, iż w trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 4 stycznia 2001 r. w budynku przy ul. G. w S. stwierdzono wykonanie robót budowlanych związanych z remontem lokalu mieszkalnego nr [[...]] bez dopełnienia obowiązku ich zgłoszenia w odpowiednim organie; nadto do robót budowlanych prowadzonych bez nadzoru osoby posiadającej uprawnienia budowlane przystąpiono bez sporządzenia odpowiedniej dokumentacji projektowej. Z uwagi na powyższe organ nadzoru budowlanego nałożył na inwestora obowiązek dostarczenia inwentaryzacji i orzeczenia technicznego robót budowlanych wykonanych w związku z remontem i modernizacją łazienki; podstawą do wydania decyzji w tej sprawie była okoliczność, iż w rezultacie robót nastąpiło zwężenie biegu klatki schodowej. W ocenie organu wymaganym było bowiem sporządzenie projektu robót koniecznych do wykonania, tak aby istniejący stan klatki schodowej doprowadzić do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami prawa. Zobowiązany nałożonym obowiązkom nie uczynił jednak zadość w całości, pomimo upomnienia z dnia 5 czerwca 2001 r. nr [[...]] oraz wszczęcia na podstawie tytułu wykonawczego nr [[...]] postępowania egzekucyjnego. W tym też stanie organ nadzoru budowlanego, uwzględniając w świetle art. 51 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane częściowo rozbiórkowy charakter dokonanych robót decyzją, która następnie przez organ II instancji została utrzymana w mocy nakazał skarżącemu rozbiórkę wykonanej ścianki działowej oraz przeprowadzenie robót budowlanych polegających na odtworzeniu pomieszczenia gospodarczego w uprzednio istniejącym układzie. Wskazać należy, iż w rozpoznawanej sprawie organy administracji w pełni rozważyły czy i w jakim zakresie roboty budowlane zostały wykonane niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Na etapie bowiem wydawania decyzji przewidzianej w art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w aktu prawnego organ nadzoru budowlanego musi ocenić, czy wykonane roboty budowlane są zgodne z wymaganiami prawa a jeśli nie organ winien nakazać w decyzji wykonanie czynności, które doprowadzą je do pożądanego stanu. Co istotne, ocena taka obejmuje nie tylko zgodność wykonanych robót pod względem ich stanu technicznego, ale zgodność z wymaganiami prawa budowlanego, w tym ocenę czy wykonywane roboty nie naruszają chronionych praw osób trzecich, wynikających z treści art. 5 ustawy - Prawo budowlane. W świetle powyższych rozważań oraz stanu faktycznego sprawy, który przez skarżącego nie był kwestionowany podnieść należy, iż organy administracji obu instancji rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie w zgodzie z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego oraz zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. W pierwszej kolejności zasadnym jest wskazanie, iż organy obu instancji prawidłowo przyjęły za bezsporny fakt rozpoczęcia i przeprowadzenia przez skarżącego robót budowlanych bez dopełnienia obowiązku ich zgłoszenia; prawidłowo, w świetle art. 7 i 77 k.p.a. ustalono okoliczność niewykonania obowiązków o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane w następstwie wydanej decyzji administracyjnej mającej ich nałożenie za przedmiot. W świetle niekwestionowanego przez strony stanu faktycznego oraz istniejącego stanu normatywnego, zaistniały przesłanki do tego, ażeby organ administracji I instancji orzekł o rozbiórce ścianki działowej wybudowanej na klatce schodowej oraz wykonaniu robót polegających na odtworzeniu uprzednio istniejącego układu, co w ocenie Sądu było w pełni zasadne. Okoliczności sprawy wypełniły bowiem hipotezę przepisu art. 51 ust. 2 i 3 ustawy, który stanowił, iż razie niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, zaś w przypadku wykonywania robót budowlanych, polegających na rozbiórce obiektu lub jego części, właściwy organ w przedmiotowej decyzji może nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W tym też zakresie decyzja organu I instancji jak i rozstrzygnięcie organu odwoławczego uznać należy za zgodne z prawem; na tym tle skarga nie zawiera żadnych merytorycznych zarzutów przeciwko zapadłemu rozstrzygnięciu, stanowiąc w istocie jedynie polemikę z decyzjami organów administracji budowlanej. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami, orzekł, jak w sentencji wyroku.