II SA/Gd 316/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. S., G. S. i M. B. na decyzję Wojewody z dnia 10 stycznia 2002 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta z dnia 17 kwietnia 2000 r. nr [...], 2/ zasądza od Wojewody solidarnie na rzecz skarżących E. S., G. S. i M. B. 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 17 kwietnia 2000 r. Prezydent Miasta odmówił E. S., G. S., H. B. i M. B. zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, mianowicie działek nr [...], nr [...], nr [...], nr [...]i nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ administracji stwierdził m.in., że nieruchomości te stanowią własność Gminy Miasta. Rozpoznając odwołanie E. S., G. S., H. B. i M. B. od tej decyzji Wojewoda decyzją z dnia 10 stycznia 2002 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skargę do Sądu Administracyjnego wnieśli E. S., G. S. i M. B. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 19 maja 2003 r. sygn. akt OPS 1/03 (ONSA nr 4 z 2003 r., poz. 115) stwierdził, że w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która jest własnością miasta na prawach powiatu, prezydent tego miasta jako organ wykonawczy miasta i reprezentujący je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta, a jednocześnie sprawujący funkcję starosty, podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a., co w konsekwencji wyłącza możliwość upoważnienia przez niego do załatwienia tej sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta. W związku z tym wskazać należy, że nieruchomości, których dotyczy niniejsza sprawa są własnością Gminy Miasta oraz że jest, jak wynika z załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 1998 r. w sprawie utworzenia powiatów (Dz.U. nr 103, poz. 652), miastem na prawach powiatu. Zatem, zgodnie ze wskazaną uchwałą NSA Prezydent był wyłączony od rozpoznania sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która jest własnością Gminy Miasta, na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Skoro zaś mimo tego organ ten wydał decyzję, to doszło do naruszenia przepisów postępowania, które stanowią podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, gdyż zgodnie z art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a. podstawa wznowienia występuje m.in. wówczas, gdy decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, art. 25 i art. 27 k.p.a. Konsekwencją stwierdzenia, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania jest po pierwsze obowiązek uchylenia tych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), który stanowi, że sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, po drugie możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 1 powołanej ustawy, czyli na posiedzeniu niejawnym w składzie jednego sędziego. Uwzględniając skargę ze wskazanego wyżej powodu należy wyjaśnić na potrzeby dalszego postępowania przed organem administracji publicznej, że w uzasadnieniu powoływanej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wyłączenie osoby prezydenta miasta od udziału w postępowaniu czyni organ wykonawczy gminy niewładnym do działania i jako organ administracji publicznej staje się on niezdolny do załatwienia sprawy (art. 26 § 3 k.p.a.). W takiej sytuacji, jak wskazano w tym uzasadnieniu, będzie miał odpowiednie zastosowanie art. 26 § 2 k.p.a., czyli sprawa będzie podlegała załatwieniu przez organ wyższego stopnia nad prezydentem miasta (w tym przypadku przez wojewodę), z tym że organ ten będzie mógł wyznaczyć do załatwienia sprawy inny podległy sobie organ. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym z powodu naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania powoduje, że zakres rozpoznania przez Sąd jest ograniczony do badania, czy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania. (Tak T.Woś w: Tadeusz Woś, Hanna Knysiak-Molczyk, Marta Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis Warszawa 2005, str. 381). Z tego Sąd nie oceniał zarzutów podniesionych w skardze. Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit b i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Wobec uwzględnienia skargi Sąd na mocy art. 200 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o kosztach postępowania. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.