II SA/Gd 318/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: asesor WSA Magdalena Dobek-Rak sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi G. S. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z 22 listopada 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał G. S. rozbiórkę obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej wraz z tarasem o wymiarach 6,00m x 5,00m + taras 2,70m x 6,00m, wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] położonej w obr. ewidencyjny O. gmina W. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego została doręczona G. S. w dniu 12 grudnia 2017r., o czym świadczy podpis na dokumencie zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki pocztowej. Zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji i art.129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Tak więc termin do wniesienia przez G. S. odwołania od ww. decyzji upływał w dniu 27 grudnia 2017r. Odwołanie z 6 marca 2018r., sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika strony, zostało nadane drogą pocztową w dniu 19 marca 2018r., czyli po ustawowo określonym terminie. Jednocześnie z odwołaniem pełnomocnik wniósł wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazując, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy skarżącego. G.S. zlecił pełnomocnikowi w grudniu 2017 r. wniesienie odwołania w niniejszej sprawie, jak również w sprawie decyzji wydanej przez PINB nakazującej rozbiórkę wiaty do przechowywania rowerów. Pełnomocnik przez niedopatrzenie zakwestionował w terminie jedynie decyzje dotyczącą rozbiórki wiaty pomijając złożenie odwołanie od decyzji dotyczącej znacznie większego obiektu budowlanego posadowionego na tej samej działce. Postanowieniem z 9 kwietnia 2018 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił przywrócenia terminu do złożenia przez G.S. odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 22 listopada 2017r. nr [..]. W uzasadnieniu organ odwoławczy zacytował treść art. 58 k.p.a. statuującego przesłanki, których kumulatywne spełnienie pozwala organowi administracji przywrócenie terminu do dokonania czynności. W ocenie organu odwoławczego pełnomocnik strony zainteresowanej zaskarżeniem decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie dopełnił żadnego z tych warunków Podana we wniosku informacja dowodzi, że uchybienie terminowi nastąpiło z winy pełnomocnika strony skarżącej. Dla procesowego skutku tego przeoczenia nie ma znaczenia fakt, iż strona nie ponosi za nie winy, ponieważ "od chwili ustanowienia pełnomocnika działa on za stronę z pełnymi konsekwencjami prawnymi, co w szczególności oznacza, że czynności procesowe dokonane przez pełnomocnika (lub ich brak) odnoszą skutek w sferze prawnej strony" (Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2011, str.174). W komentarzu do art.58 k.p.a. (prof. Barbara Adamiak, prof. Janusz Borkowski, Kpa, Warszawa 2004, str.328 i str. 329) został przedstawiony pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego z uzasadnienia do wyroku z 20 maja 1998r. sygn. akt I SA/Ka 1718/96: "Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminowi procesowemu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Przywrócenie terminu nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Przywrócenie to może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminowi nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku". Niezależnie od powyższego, podkreślił organ odwoławczy, że przywrócenie terminu do wniesienia odwołania nie jest możliwe z powodu naruszenia warunku określonego w § 2 przywoływanego przepisu. Skoro przyczyną uchybienia terminowi do wniesienia przez pełnomocnika odwołania było wskazane przez niego niedopatrzenie, to należy racjonalnie przyjąć, że przyczyna ta ustała w następstwie mementa związanego z faktem doręczenia pełnomocnikowi decyzji w innej sprawie tego samego mocodawcy. Prośbę o przywrócenie terminu pełnomocnik strony wniósł w dniu 19 marca 2018r. (data nadania pocztowego), tj. po upływie siedmiu dni od dnia 8 marca 2018r., w którym doręczono mu decyzję ostateczną z 28 lutego 2018r., podjętą po rozpatrzeniu odwołania złożonego w imieniu strony przez pełnomocnika od przywołanej w rozpatrywanym wniosku decyzji w sprawie obiektu gospodarczego na tej samej działce nr [..] w O. Termin ten upływał w dniu 15 marca 2018r. Uznał organ odwoławczy, ze przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest w niniejszej sprawie niedopuszczalne. Skargę na powyższe postanowienie złożył G. S. domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia przez przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący podniósł, że skarżone postanowienie narusza jego usprawiedliwiony interes, pomijając oczywisty błąd pełnomocnika polegający na nie wniesieniu w terminie odwołania od przedmiotowej decyzji, uniemożliwiła ta okoliczność dochodzenie przez skarżącego jego słusznych praw. Podkreślił przy tym, że nie wnosiłby odwołania jedynie w części dotyczącej budynku gospodarczego, godząc się jednocześnie na nakaz rozbiórki zasadniczego obiektu budowlanego - faktycznie połączonego z częścią gospodarczą / posiadającą wspólny taras i ścianę/. I od początku jego zamiarem było kwestionowanie obu decyzji nakazujących rozbiórkę obiektów znajdujących się na działce. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017, poz. 2188 j.t.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 j.t.) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Sąd poddawszy kontroli zaskarżone postanowienie stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania Sądu było postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 kwietnia 2018 r. o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej wysokość opłaty adiacenckiej. Zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. W myśl art. 59 § 2 k.p.a. o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się pogląd, że w prośbie o przywrócenie terminu zainteresowany powinien wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu (por. wyrok NSA z 14 stycznia 2000 r., sygn. akt I SA/Gd 794/99). W wypadku, gdy wnoszącemu prośbę można przypisać chociażby winę nieumyślną, przywrócenie terminu nie jest możliwe (por. wyrok NSA z 22 maja 1997 r., sygn. akt SA/Sz 630/96). Przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego. Wśród przyczyn uzasadniających przywrócenie terminu wymienia się między innymi obłożną chorobę uniemożliwiającą stronie działającej osobiście podjęcie czynności, przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyrok NSA z 19 września 2000 r., sygn. akt I SA 1072/00). Istnienie okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu nie musi być udowodnione, gdyż wystarczające jest ich uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Nie oznacza zatem udowodnienia braku winy, ale wskazanie z dużym stopniem prawdopodobieństwa, że dana czynność w określonym przez przepisy prawa czasie nie mogła zostać dokonana z przyczyn nieleżących po stronie zainteresowanego (tak NSA w W-wie w wyroku z dnia 10 listopada 2015 r. w sprawie II OSK 566/14, LEX nr 1990865). W rozpoznawanej sprawie nie można uznać aby skarżący nawet w najmniejszym stopniu uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło na skutek okoliczności od niego niezależnych. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że skarżący ustanowił do reprezentowania go na etapie postępowania przed organem drugiej instancji zawodowego pełnomocnika. I jak wynika z pism tak skarżącego, jak i jego pełnomocnika to ustanowiony pełnomocnik nie dopełnił czynności wniesienia odwołania od decyzji z 22 listopada 2017 r. w ustawowym terminie, gdyż przeoczył, że w stosunku do skarżącego wydane zostały dwie decyzje nakazujące rozbiórkę. Odwołanie w terminie zostało wniesione jedynie od decyzji dotyczącej rozbiórki wiaty do przechowywania rowerów. Powyższe oznacza, że wyłącznie na skutek zdarzeń, które były zależne od woli i czynności pełnomocnika skarżącego nie doszło do zaskarżenie w terminie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu rekreacyjnego wraz z tarasem. Niezgodne z wolą skarżącego postępowanie pełnomocnika niesie negatywne konsekwencje dla skarżącego, co słusznie wskazał organ odwoławczy i zasadnie przywołał w zaskarżonym postanowieniu stanowisko doktryny i orzecznictwa. Sąd podziela te poglądy. Zaniedbania pełnomocnika powodują negatywne konsekwencje dla skarżącego. Twierdzenia skargi, jak i wcześniejsze zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w żadnym stopniu nie uprawdopodabniają tego, aby skarżący nie ponosił winy w tym, że jego pełnomocnik uchybił i to znacznie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji z 22 listopada 2017 r. nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego na działce. Wręcz przeciwnie, zaniedbanie pełnomocnika świadczy o winie umyślnej w niedopełnieniu czynności terminowego wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy, Sąd na mocy art. 151 ustawy p.p.s.a. skargę oddalił.