II SA/Gd 3184/01

WyrokWSA w Gdańsku2005-09-14

Skład orzekający: Zdzisław Kostka, Janina Guść, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez osoby niebędące stroną w postępowaniu administracyjnym jest prawidłowe, jeśli organ nie rozważył zakresu oddziaływania planowanej inwestycji na nieruchomości tych osób?
Ratio decidendi
Postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania wniesionego przez osoby niebędące stroną w postępowaniu administracyjnym jest wadliwe, jeśli organ nie rozważył potencjalnego naruszenia interesu prawnego tych osób, wynikającego z zakresu oddziaływania planowanej inwestycji. Sam fakt, że nieruchomości nie graniczą bezpośrednio, nie wyklucza możliwości bycia stroną postępowania. W takich przypadkach organ powinien wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., a nie postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania.
Stan faktyczny
Wojewoda postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2001 r. stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez mieszkańców ul. [...] od decyzji Starosty z dnia 10 lipca 2001 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Wojewoda uznał, że skarżący nie byli stronami postępowania, ponieważ ich nieruchomości nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji. Mieszkańcy wnieśli skargę do WSA, twierdząc, że są stronami postępowania ze względu na sąsiedztwo i potencjalne oddziaływanie inwestycji (zalewowość, dopływ światła, zanieczyszczenie powietrza i wody), a także że inwestycja jest szczególnie szkodliwa dla środowiska i niezgodna z planem zagospodarowania przestrzennego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 14 września 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. Ł., Z. P., W. K., A. G. oraz H. B. na postanowienie Wojewody z dnia 16 sierpnia 2001 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia odwołania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę uchyla zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem Wojewody, powołując się na art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez D. Ł., działającego - jak stwierdzono - z upoważnienia mieszkańców ul. [...], od decyzji Starosty z dnia 10 lipca 2001 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego oraz udzielaniu Zarządowi Miasta pozwolenia na budowę wielomieszkaniowego budynku mieszkalnego na działce nr [...] przy ul. [...] w C. Uzasadniając swoje postanowienie Wojewoda stwierdził, że odwołanie zostało wniesione przed osoby, które nie były stroną w postępowaniu w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W szczególności stwierdzono, że nieruchomość, na której zlokalizowano projektowany budynek nie graniczy bezpośrednio z terenem należącym do mieszkańców ul. [...], gdyż jest oddzielona rzeką [...] oraz drogą. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania wskazano, że projektowany budynek zlokalizowano zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, że inwestycja jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego, że projekt budowlany został wykonany zgodnie z zaleceniami zawartymi w dokumentacji geotechnicznej oraz że inwestycja ta nie jest inwestycją szczególnie szkodliwą dla środowiska lub mogąca pogorszyć stan środowiska wobec czego nie było obowiązku przeprowadzenia postępowania określonego ustawą o dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Skargę na to postanowienie wnieśli mieszkający na ul. [...] D. Ł., Z. P., W. K., A. G. i H. B. W skardze twierdzili, że projektowana inwestycja należy do inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska, że projekt zagospodarowania terenu nie jest zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego, że Wojewoda nie odniósł się do zarzutu, iż budynek ma być budowany na terenie zalewowym. Nadto wywodzili, że są stroną postępowania, gdyż ich nieruchomości poprzez rzekę i drogę bezpośrednio sąsiadują z terenem projektowanej inwestycji. W szczególności twierdzili, że odległość pomiędzy granicami tych nieruchomości wynosi 10 m i ich interes prawny jest związany z ochroną przed pozbawieniem dopływu światła dziennego oraz ochroną przed uciążliwościami powodowanymi przez zanieczyszczenie powietrza i wody. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest zasadna. W uchwale z dnia 5 lipca 1999 r., w sprawie OPS 16/98 (ONSA nr 4 z 1999 r., poz. 119), Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że stwierdzenie przed organ odwoławczy, iż wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na postawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Wobec tego, podzielając ten pogląd, stwierdzić należy, iż podejmując zaskarżone postanowienie naruszono art. 134 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Ponadto należy podnieść, że sam fakt, iż nieruchomość nie graniczą ze sobą nie przesądza o tym, iż ich właściciele nie mogą być stronami w postępowaniu dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia na budowę na jednej z nich. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano, że nie tylko właściciele nieruchomości bezpośrednio graniczących z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja, są stronami postępowania o pozwolenie na budowę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2001 r., IV SA 650/98, Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 maja 2001 r., II SA/Po 959/00, Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 1998 r., II SA/Po 1513-1520/98, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 1998 r., SA/Rz 1376/98. W szczególności wywodzono, iż o uznaniu za stronę w postępowaniu o pozwolenie na budowę decyduje możliwość naruszenia interesu prawnego właściciela nieruchomości sąsiedniej, to zaś zależy od zakresu oddziaływania projektowanej inwestycji. W związku z tym należy zauważyć, iż niniejszej sprawie nie rozważano zakresu oddziaływania projektowanej inwestycji na nieruchomość skarżących. Zaniechanie wyjaśnienia tej kwestii stanowi naruszenie art. 7 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, gdyż nie sposób przesądzić, że nie doszłoby do ustalenia, iż projektowana inwestycja w okolicznościach sprawy wpływa na prawa skarżących. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga skarżących jest zasadna i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżone postanowienie. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda rozważy zakres oddziaływania projektowanej inwestycji na nieruchomość skarżących i w zależności od poczynionych ustaleń wyda rozstrzygnięcie, przy czym w razie uznania, iż skarżący nie byli stroną postępowania przed organem pierwszej instancji decyzja umorzy postępowanie odwoławcze. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż w ocenie Sądu przepis ten nie stosuje się w przypadku postępowania o stwierdzeniu niedopuszczalności odwołania, gdyż akt taki w żaden sposób nie jest wykonywany. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd miał na uwadze, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło