II SA/Gd 319/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 10 października 2012 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi H. A. oraz S. A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia 11 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 lutego 2012 r. nakazującą S. A. rozbiórkę obiektu budowlanego - budynku gospodarczo-garażowego o wymiarach 4,93m x 4,25m, dobudowanego do budynku składu opału i muru oporowego na działce nr [...] przy ul. S. B. 6 w R. bez wymaganego pozwolenia na budowę i nakazał rozbiórkę przedmiotowego budynku polegającą na rozebraniu jego następujących elementów: pokrycia i konstrukcji dachu, ściany południowej, ściany północnej o długości 1,60m (stykającej się z budynkiem składu opału), czterech słupów stalowych. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 28 ust.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.-Prawo budowlane określa, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zastrzeżenie zawarte w art. 29 ust.1 pkt 2 nie ma tu zastosowania. Stanowi ono, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolnostojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2; przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki. Inwestor przez fakt wybudowania budynku gospodarczo-garażowego (rozstęp ościeży jak dla wjazdu) o wymiarach 4,93mx4,25m, dobudowanego (czyli nie wolnostojącego) do istniejącego budynku gospodarczego naruszył art. 28 ust.1. W konsekwencji organ uruchomił tryb art. 48 przywołanej ustawy, w rygorach którego wydał postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych i nałożeniu na inwestora S. A. obowiązku przedstawienia w wyznaczonym terminie niezbędnych dokumentów. W związku z niespełnieniem tego obowiązku przez inwestora organ I instancji zaskarżoną decyzją nakazał rozbiórkę budynku. Podstawą rozstrzygania w niniejszej sprawie jest regulacja art.48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, zgodnie z którą w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie nałożonych obowiązków stosuje się przepis ust.1 tego artykułu, stanowiący, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy podkreślił, że wobec jednoznacznie ustalonego faktu rozpoczęcia budowy obiektu gospodarczo-garażowego, z wykorzystaniem uprzednio wzniesionej samowolnie wiaty, i kontynuowania tej budowy poprzez obudowanie wiaty ścianami, bez wymaganego pozwolenia na budowę, pod rządami ustawy Prawo budowlane z 1994r. - wydanie zaskarżonej decyzji było, co do zasady, uprawnione. Jednak jej osnowa wymagała doprecyzowania poprzez określenie elementów budynku podlegających nakazowi rozbiórki - w związku z faktem, że niektóre z nich przynależą do innych, legalnie istniejących obiektów budowlanych. Dlatego organ uchylił tę decyzję w całości i orzekł co do istoty sprawy. W myśl art.103 ust.2 tej ustawy, przepisów art.48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (01.01.1995r.) lub w stosunku do których przed tym dniem wszczęto postępowanie administracyjne; do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Ponieważ w tej sprawie wymienione okoliczności nie zachodzą, budowa obiektu gospodarczo-garażowego nie została zakończona, a dotyczące go postępowanie wszczęto z dniem 11.02.2009r. - należało zastosować przewidzianą w tym artykule procedurę legalizacyjną. Skargę na powyższą decyzję wnieśli H. i S. A. zarzucając naruszenie art. 12, 7 w związku z art. 77 i 80 k.p.a. poprzez pominięcie wniosku o ponowne przesłuchanie świadków po dołączeniu pełnej dokumentacji, naruszenie art. 15 k.p.a. oraz art. 139 k.p.a. zmianę rozstrzygnięcia na niekorzyść skarżących, art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie wskutek błędnego ustalenia stanu faktycznego. Domagając się uchylenia decyzji wydanych w obu instancjach wskazali, że pominięto okoliczność, że inwestycja odbierana była w sposób częściowy a budowa została zakończona przed 1 stycznia 1995 r. Zarzucili, że organ odwoławczy rozszerzył zakres rozbiórki w odniesieniu do orzeczenia organu I instancji o rozbiórkę muru oporowego, który zgodnie z oświadczeniem kierownika budowy wchodził w zakres udzielonego pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie nie uznając jej zarzutów za zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej jest decyzja WINB z dnia 11 kwietnia 2012 r. uchylająca decyzję PINB i nakazująca S. A. rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego o wymiarach 4,93m x 4,25m, dobudowanego bez pozwolenia na budowę do budynku składu opału i muru oporowego na działce nr [...] przy ul. S. B. 6 w R. - polegającą na rozebraniu jego następujących elementów: pokrycia i konstrukcji dachu, ściany południowej, ściany północnej o długości 1,60m (stykającej się z budynkiem składu opału), czterech słupów stalowych. Obiekt ten został wybudowany po 1995 r., w warunkach samowoli budowlanej, bowiem inwestorzy nie udokumentowali faktu zgłoszenia jego budowy oraz uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a przeprowadzona kwerenda akt w urzędzie miasta i gminy nie wykazała, aby takie zgłoszenie miało miejsca oraz, że została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę przedmiotowego budynku. Również załączona do akt sprawy dokumentacja w postaci kserokopii kart z dziennika budowy prowadzonej na dz. nr 164 nie zawiera zapisów dotyczących tego obiektu, a konkretnie obudowania z dwóch stron istniejącej wiaty, pokrycia i konstrukcji dachu oraz 4 słupów stalowych. W ocenie Sądu, w świetle powyższego zasadne jest stanowisko organów nadzoru budowlanego, że obiekt ten powstał w warunkach samowoli budowlanej. Podkreślenia wymaga, że oceny tej nie zmieniają podnoszone przez skarżących w skardze zarzuty dotyczące błędnego ustalenia stanu faktycznego czy tez możliwego złożenia niekorzystnych wyjaśnień przez sąsiada. Taki stan faktyczny wynika przede wszystkim z dokumentów i wyników oględzin, a także znajdującej się w aktach dokumentacji fotograficznej. Zeznania sąsiada pełniły jedynie rolę pomocniczą. Z akt sprawy (protokołów oględzin i kontroli oraz załączonych zdjęć) wynika, że obiekt dołem tylnej ściany przylega do granicy działki nr [...], którą to granicę wyznacza cokół z kamienia, góra tylniej ściany nie przylega natomiast do muru oporowego a konstrukcja drewnianego dachu przykrytego papą oparta jest na 4 stalowych słupach, dwie ściany wypełnione są pustakami betonowymi, przód jest otwarty. Odnosząc się do zarzutu jakby roboty budowlane przy budowie obiektu zostały zakończone przed 1 stycznia 1995 r. wskazać należy na oświadczenie skarżących, zawarte w odwołaniu złożonym od decyzji organu I instancji, gdzie oświadczyli, że wypełnienie ścian budynku zostało dokonane przez ich syna po 1994 r. Tym samym prawidłowo zostały zastosowane przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994 r. w tym art., 48 stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji. Kontrolując w świetle kryteriów legalności zaskarżoną decyzję organu II instancji Sąd stwierdził, iż nie narusza ona prawa, w szczególności zaś przepisów postępowania w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a także przepisów prawa materialnego, w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu, ustalenia organu odwoławczego i organu I instancji zostały dokonane zgodnie z wymogami określonymi w art. 7 i art. 77 k.p.a., ocena zebranych dowodów nie narusza normy wynikającej z art. 80 k.p.a., a uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada warunkom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 139 k.p.a. przez organ odwoławczy. Orzeczenie WINB jest wręcz korzystniejsze dla skarżącego niż treść decyzji PWIN. Decyzja organu I instancji nakazywała rozbiórkę całości budynku, zatem wszystkich ścian, dachu i podłogi. Tymczasem zasadnie dostrzegł organ odwoławczy, że część ścian jest wspólnych z budynkami istniejącymi legalnie, np. część tylnej ściany stanowi mur oporowy, a ściana północna w części stanowi także ścianę budynku składu opału. Zatem korekta treści rozstrzygnięcia poprzez doprecyzowanie, które elementy konstrukcyjne muszą zostać rozebrane była konieczna i uzasadniona. I z pewnością orzeczenie odwoławcze dotyczy mniejszego zakresu rozbiórki niż orzeczenie organu I instancji, zatem nieuzasadniony jest zarzut jakoby było dla skarżącego niekorzystne. Podsumowując wszystkie dotychczasowe rozważania wskazać należy, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo stwierdziły w niniejszej sprawie wykonanie samowoli budowlanej, polegającej na pobudowaniu budynku gospodarczo-garażowego. W konsekwencji należało orzec o rozbiórce. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 r. , poz. 270) orzekł jak w sentencji.