II SA/Gd 3235/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Przybielski Sędziowie: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Protokolant: Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 sierpnia 2001r., nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 czerwca 2001 r. nr [...]. Decyzją z dnia 20 czerwca 2001r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 2 i 17 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. Nr 122, poz. 593 ze zm.) oraz art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa stwierdziło nieważność decyzji Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 19 października 2000r. W uzasadnieniu wskazano, iż zgodnie z art. 156 § 1 pkt. 2 kpa nieważność decyzji można stwierdzić tylko wtedy gdy decyzja ta wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Zdaniem organu I instancji Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej powyższą decyzją przyznał zainteresowanemu zasiłek pielęgnacyjny od 1 września 2000r. na stałe z powodu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Na podstawie orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności z 29 września 1999r. Kolegium stwierdziło, że W. F. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym od lipca 1999r. Zgodnie z art. 14 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 1 grudnia 1994r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. Nr 102, poz. 651 ze zm.) zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie w wieku powyżej 16 lat, jeżeli jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym, a niepełnosprawność ta powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego. Tak więc w ocenie organu niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym powstała w wieku 49 lat, tzn. w wieku nie uprawniającym do zasiłku rodzinnego, stąd też brak podstaw do przyznania stronie zasiłku pielęgnacyjnego. Odwołanie od powyższej decyzji złożył W. F. domagając się wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego. Podniósł on, że nie zostały wprowadzone zmiany zapisu niepełnosprawności w pkt. 4 orzeczenia nr [...] oraz zmiana numeru dowodu osobistego, o które wnosił pismem z dnia 20 marca 2001r. Decyzją z dnia 8 sierpnia 2001r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż z akt sprawy wynika wprost, że W. F. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, co wynika z orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o stopniu Niepełnosprawności z dnia 29 września 1999r. nr [...]. Chociaż niepełnosprawność zainteresowanego datuje się od urodzenia, to jej stopień umiarkowany ustalony został od konkretnego okresu tj. od lipca 1999r.. Oznacza to, zdaniem organu, że W. F. urodzony dnia 5 czerwca 1950r.uznany został za niepełnosprawnego w stopniu umiarkowanym w wieku 49 lat, co eliminuje go z kręgu osób upoważnionych do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego. Skargę na powyższą decyzję wniósł K. F. wskazując, iż wydana decyzja jest niezgodna z prawem. Wskazał, iż orzeczenie Wojewódzkiego Zespołu ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności zalicza go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności od urodzenia i zgodnie z obowiązującymi przepisami zasiłek pielęgnacyjny mu przysługuje. Natomiast zapis niepełnosprawności w pkt. 4 orzeczenia jest niezgodny z faktycznym stopniem niepełnosprawności to znaczy od chwili złożenia wniosku a nie od urodzenia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przedmiotem kontroli jest więc ustalenie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Oceny tej dokonuje się przy uwzględnieniu stanu prawnego i na podstawie stanu faktycznego według daty wydania zaskarżonej decyzji. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 156 § 1 pkt 2 kpa podlega stwierdzeniu nieważności decyzja, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Jak się powszechnie przyjmuje naruszenie prawa ma charakter rażący w przypadku, gdy czynności zmierzające do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażone stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części. Naruszenie prawa musi wynikać z naruszenia prawa materialnego, procesowego bądź przepisów o charakterze ustrojowym i kompetencyjnym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 19 października 2000r. stwierdziło, że decyzja ta rażąco naruszenia prawo. Podstawę dla ustalenia przesłanki nieważności określonej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa było przyjęcie przez organ w oparciu o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności okresu w jakim ona powstała ("od lipca 1999r") co w zestawieniu z treścią art. 14 ust. 3 pkt 2 cyt ustawy z dnia 1 grudnia 1994r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych stanowić miało o wskazanej wadliwości. Zauważyć w tym miejscu należy, że przyjmując jako podstawę wskazany zapis o czasie powstania stopnia niepełnosprawności, orzekający w sprawie organ nie poczynił żadnych własnych ustaleń w tym przedmiocie. Uznać zatem należy, że dokonał on odmiennej interpretacji treści dokumentu aniżeli ta której przyjął za podstawę organ I instancji w decyzji z dnia 19 października 2000 r. przyznającej skarżącemu zasiłek pielęgnacyjny. Sąd stwierdza, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy odmiennej interpretacji treści dokumentu, o którym wyżej nie można uznać za przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 kpa i co się z tym wiąże do wyeliminowania tej decyzji z obrotu, z uwagi na posiadanie kwalifikowanej wady określanej mianem rażącego naruszeni prawa. W szczególności kiedy się zważy, że w pkt 5 orzeczenia o stopniu niepełnosprawności stwierdza się, że niepełnosprawność (inwalidztwo) istnieje od urodzenia oraz, że ma ono charakter trwały ( pkt 3). Istnienie wyżej wymienionych wskazań obligowało organ orzekający do poczynienia własnych ustaleń w wyżej wymienionym przedmiocie. Zaznaczyć należy, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podnosił istnienie okoliczności o których wyżej mowa i jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, nie zostały one w ogóle przez organ ocenione. Na marginesie trzeba też zauważyć, że noszące datę 20 listopada 2001r. orzeczenie o zmianie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 20 września 1999r.zmienia pkt 4 ww orzeczenia w ten sposób, że stwierdza, iż "ustalony stopień niepełnosprawności datuje się przed 16-tym rokiem życia". W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.