II SA/Gd 3282/02

WyrokWSA w Gdańsku2005-10-13

Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędzia WSA Wanda Antończyk, Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wybudowanego w latach 1980-1994 bez wymaganego pozwolenia na budowę i na terenie przeznaczonym pod tereny leśne, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Skarga nie mogła być uwzględniona, ponieważ zaskarżona decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego była zgodna z prawem. Obiekty te zostały wybudowane w latach 1980-1994 bez wymaganego pozwolenia na budowę, co stanowiło naruszenie przepisów obowiązujących w okresie ich budowy. Ponadto, zostały one zrealizowane na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako tereny leśne (RL), co wykluczało możliwość zabudowy. W związku z tym, organ nadzoru budowlanego był zobowiązany do wydania obligatoryjnej decyzji o nakazie rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. i W. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę barakowozu, tarasów i części socjalnej. Obiekty te zostały wybudowane w latach 1980-1994. Organy administracji ustaliły, że budowa odbyła się bez wymaganego pozwolenia na budowę i na terenie przeznaczonym pod tereny leśne. Skarżący argumentowali, że obiekty służą im do wypoczynku i rekreacji, a decyzja jest krzywdząca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, uznając decyzję za zgodną z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Protokolant Ilona Panic po rozpoznaniu w dniu 13 października 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi J. i W. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 listopada 2002r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia 29 sierpnia 2002 roku Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 roku Prawo budowlane (Dz.U. nr 38, poz. 229, ze zm.) w zw. z art. 103 ust. 2 oraz art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz.U. nr 89, poz. 414, ze zm.) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nakazał W. i J. G. rozbiórkę barakowozu o wymiarach 6,20 m na 2,50 m nietrwale związanego z gruntem, ustawionym w 1980 roku, tarasu wraz z zadaszeniem o wymiarach 2,50 m na 2,40 m nietrwale związanym z gruntem, wybudowanym w latach 1991-1994, tarasu bez zadaszenia o wymiarach 2,40 m na 5,00 m do 6,10 m. nietrwale związanym z gruntem, wybudowanym w 1991 roku, część socjalną dobudowaną do istniejącego barakowozu, o konstrukcji drewnianej, nietrwale związanej z gruntem, wybudowaną w 1991 rok. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż po przeprowadzeniu postępowania dowodowego ustalono, że barakowóz został ustawiony w 1980 roku, natomiast w latach 1991 i 1994 roku przeprowadzono modernizację obiektu polegającą na dobudowaniu tarasów, części socjalnej oraz zadaszenia nad częścią tarasu nie zadaszonego. Powyższe czynności dokonane zostały przed 1 stycznia 1995 roku, zatem podlegały rygorom przepisów z ustawy Prawo budowlane z 1974 roku, które przewidywały wymóg uzyskania pozwolenia na budowę na wykonanie przedmiotowych obiektów. Jak wykazało przeprowadzone postępowanie administracyjne W. i J. G. nie wystąpili o wymagane prawem pozwolenie na budowę. Ponadto organ zaznaczył, iż zgodnie z wypisem z planu miejscowego ogólnego zagospodarowani przestrzennego gminy K. z dnia 3 lipca 1991 roku obszar działki nr [...] położony jest w obrębie B. i oznaczony jest symbolem RL – tereny leśne. Pismem z dnia 10 września 2002 roku W. i J. G. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu potwierdzili, iż na przestrzeni lat 1980, 1991-1994 ustawili na działce barakowóz, a następnie dokonali jego modernizacji. Skarżący wyjaśnili, iż włożyli wiele wysiłku w celu zagospodarowania przedmiotowego obiektu, który służy im do wypoczynku i rekreacji. W opinii odwołujących się decyzja nakazująca rozbiórkę obiektów służących im do odpoczynku i rekreacji, w zagospodarowanie i utrzymanie, których włożyli wiele wysiłku i czasu jest wielce krzywdząca. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 21 listopada 2002 roku, utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie organu pierwszej instancji, podzielając motywy, którymi kierował się ów organ. Ponadto wyjaśniono, iż przystąpienie przez Urząd Gminy do opracowania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi B. nie może stanowić podstawy do uchylenia bądź zmiany przedmiotowej decyzji, ponieważ organy nadzoru budowlanego orzekają na podstawie aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Pismem z dnia 5 grudnia 2002 roku W. i J. G. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazano, iż skarżący zgadzają się, co do tego, iż działka przeznaczona była pod uprawy leśne, jednocześnie wskazali, że gleba na przedmiotowej działce jest nieurodzajna, a te kilka drzew, które się na niej znajdują, zostały posadzone przez właścicieli. Ponadto skarżący wyjaśnili, iż złożyli pismo do Zarządu Gminy o przekształcenie ich działki w działkę rekreacyjno letniskową i ujęcie jej w planie zagospodarowania przestrzennego. Zaznaczyli ponadto, że użytkowanie ternu i budynku letniskowego spowodowało konieczność niezbędnych remontów i ponoszenia poważnych kosztów, w związku z czym istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia im krzywdy, szkody finansowej i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2). Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepis art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo Budowlane (Dz. U. Nr 89 poz. 414 ze zm.) stanowi, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z wyjątkiem art. 48 dotyczącego nakazu rozbiórki. Do takich obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy (1 stycznia 1995r.) lub w stosunku do, których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne stosuje się przepisy dotychczasowe. Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa Budowlanego z 1974r. (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę. Dla wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego na wskazanej wyżej podstawie muszą być spełnione dwie przesłanki: • obiekt musi być wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie jego budowy; • obiekt został zrealizowany na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę.; W sprawie niniejszej organy administracji ustaliły, że przedmiotowy barakowóz, oba tarasy oraz domek gospodarczy przylegający do barakowozu wybudowane zostały w latach 1980-1994. Konieczne jest zatem dokonanie oceny stanu prawnego istniejącego w okresie realizacji obiektów budowlanych, których nakaz rozbiórki orzeczono zaskarżoną decyzją. W okresie realizacji przedmiotowych obiektów, na ich budowę wymagane było uzyskanie pozwolenia, które musiało być zgodne z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, dopuszczających realizację na ściśle określonym terenie obiektów budowlanych. W sprawie niniejszej jest bezsporne, że przedmiotowe obiekty wybudowane zostały przed dniem 1 stycznia 1995r. Przepis art. 28 Prawa budowlanego z 1974r. stanowił, że roboty budowlane, z wyjątkiem rozbiórek, można rozpocząć po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Wyjątki od tej zasady zostały określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. Nr 8, poz. 48), wydanym na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego z 1974r. Stosownie do § 44 ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia pozwolenia na budowę nie wymagała, między innymi, budowa altanek nie przystosowanych do stałego zamieszkania na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych. Rozporządzenie to nie przewidywało zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę realizacji obiektu letniskowego i to niezależnie od tego, jakiej był on konstrukcji, czyli z trasami, czy dodatkowymi pomieszczeniami gospodarczymi. Ponadto stosownie do art. 2 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. za "obiekty budowlane" rozumiano stałe i tymczasowe budynki oraz inne stałe lub tymczasowe budowle. Natomiast za "budowę" rozumiano wykonywanie obiektu budowlanego, a także jego przebudowę lub rozbudowę (art. 2 ust. 2). "Robotami budowlanymi" w rozumieniu tej ustawy były prace polegające na budowie, montażu, remoncie albo rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części. Stosownie do powyższych przepisów nie ulega wątpliwości, że przed rozpoczęciem robót budowlanych związanych z budową przedmiotowego domku letniskowego inwestor zobowiązany był do uzyskania pozwolenia na budowę. Ponadto art. 3 Prawa budowlanego z 1974r. stanowił, że obiekty budowlane mogą być budowane wyłącznie na terenach przeznaczonych na ten cel zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym. W świetle przytoczonych wyżej przepisów prawa wybudowanie przedmiotowych obiektów bez pozwolenia na budowę nastąpiło niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy w rozumieniu art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974r. Stosownie do ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K., zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia 3 lipca 1991r.(Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...] poz. [...] ze zm.) działka nr [...], na której zlokalizowano przedmiotowy obiekt oznaczona jest symbolem RL – tereny lasów, a zatem niedopuszczalna jest na niej realizacja jakichkolwiek obiektów budowlanych. Skoro więc obiekt postawiono z naruszeniem przepisów, tj. bez pozwolenia na budowę i na terenie nie przewidzianym pod zabudowę w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, to organ zobowiązany był do wydania obligatoryjnej decyzji o nakazie rozbiórki. Z tych tez przyczyn Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło