II SA/Gd 330/03

WyrokWSA w Gdańsku2005-11-03

Skład orzekający: Barbara Skrzycka-Pilch, Tamara Dziełakowska, Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyznanie renty socjalnej powinno nastąpić od miesiąca złożenia wniosku, jeśli wnioskodawca otrzymywał świadczenie do końca poprzedniego miesiąca, a nowe orzeczenie o niepełnosprawności potwierdza ciągłość stanu niepełnosprawności?
Ratio decidendi
Renta socjalna, jako świadczenie obligatoryjne, powinna być przyznawana od miesiąca złożenia wniosku wraz z wymaganą dokumentacją, zgodnie z art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej. Jeśli wnioskodawca otrzymywał świadczenie do końca poprzedniego miesiąca, a nowe orzeczenie o niepełnosprawności potwierdza ciągłość stanu, przyznanie renty powinno nastąpić od miesiąca złożenia wniosku, a nie od daty wydania nowego orzeczenia o niepełnosprawności. Organy administracji miały obowiązek ustalić stan faktyczny, w tym czy wnioskodawca faktycznie pobierał rentę do końca marca 2002 r., aby prawidłowo ustalić datę początkową świadczenia.
Stan faktyczny
B. K. zakwestionowała datę przyznania renty socjalnej, twierdząc, że złożyła wniosek w lutym 2002 r., a świadczenie otrzymywała do końca marca 2002 r. Organ I instancji przyznał rentę od lipca 2002 r., a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca podniosła, że nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji opóźnienia w wydaniu orzeczenia o niepełnosprawności przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, które nastąpiło w lipcu 2002 r., podczas gdy wniosek o jego wydanie złożyła w lutym 2002 r. Sąd administracyjny uznał, że organy nieprawidłowo ustaliły datę początkową renty.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 stycznia 2003 r. i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 23 lipca 2002 r. w części rozstrzygającej o dacie początkowej przyznania renty socjalnej, i orzeczono, że zaskarżona decyzja może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant: Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 3 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 stycznia 2003 r., nr [...] w przedmiocie renty socjalnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 23 lipca 2002 r., nr [...] w części rozstrzygającej o dacie początkowej przyznania renty socjalnej, 2. orzeka, że zaskarżona decyzja może być wykonana. Kierownik Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia 23 lipca 2002 r. nr [...] przyznał B. K. rentę socjalną w wysokości 418 zł miesięcznie za okres od 1 lipca 2002 r. do 22 lipca 2003 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ I instancji powołał art. 27a, art. 30 i art. 43 ust. 1, ust. 6 i art. 45 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednol. Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.) oraz art. 104 Kpa. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że B. K. spełnia warunki określone w ustawie o pomocy społecznej, gdyż na podstawie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia 22 lipca 2002 r. nr [...] wydanego przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności zaliczona została do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, która istnieje od urodzenia. Renta socjalna przyznana została od lipca 2002 r., tj. od miesiąca w którym złożony został wniosek z pełną dokumentacją. W odwołaniu od powyższej decyzji B. K. zakwestionowała datę od jakiej winna otrzymywać rentę socjalną podając, że stosowny wniosek do Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności złożyła już w miesiącu lutym 2002 r., ponieważ poprzednie świadczenie kończyło się z początkiem kwietnia 2002 r. W ocenie odwołującej nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji z powodu przesunięcia terminu posiedzenia komisji lekarskiej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 16 stycznia 2003 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji podzielając w całości ustalenia i ocenę prawną wyrażoną w decyzji Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia ponownie podkreślił, że skoro wniosek o przyznanie renty socjalnej złożono w dniu 23 lipca 2002 r., to zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami (art. 43 ust. 6 ustawy) świadczenie należało przyznać od dnia 1 lipca 2002 r. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego B. K. ponowiła zarzuty zawarte w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja w części rozstrzygającej o dacie początkowej przyznania renty socjalnej jest sprzeczna z prawem. Zgodnie z art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednol. Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.), który obowiązywał w dacie podjęcia zaskarżonej decyzji renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu inwalidztwa powstałego przed ukończeniem 18 roku życia, niezależnie od dochodu. Stosownie do dyspozycji art. 43 ust. 6 powołanej wyżej ustawy, świadczenia pieniężne pomocy społecznej przyznaje się i wypłaca za okres miesiąca kalendarzowego, począwszy od miesiąca, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Z odwołania skarżącej, złożonego od decyzji Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 23 lipca 2002 r., jak również skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 16 stycznia 2003 r. wynika, że B. K. otrzymywała do końca marca 2002 r. świadczenie pomocy społecznej w postaci renty socjalnej. Na ten temat, poza oświadczeniami skarżącej zawartymi w odwołaniu i skardze, żadnej wzmianki w materiale dowodowym sprawy nie ma, z tym że organ odwoławczy przytaczając w uzasadnieniu swej decyzji oświadczenia zainteresowanej w tym względzie, nie kwestionuje ich. Należałoby więc przyjąć, że skarżąca otrzymywała do końca marca 2002 r. rentę socjalną i, że świadczenie to przyznano na ściśle oznaczony czas. Aby więc można było stwierdzić, czy przysługuje jej prawo do dalszego pobierania tego świadczenia niezbędne było uzyskanie stosownego orzeczenia lekarskiego w tym względzie, w tym przypadku orzeczenia Powiatowego Zespołu Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności. Okolicznością bezsporną jest, iż skarżąca przed upływem okresu pobierania poprzednio przyznanego świadczenia w dniu 5 lutego 2002 r. wystąpiła do Powiatowego Zespołu do spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności o uzyskanie orzeczenia tego organu, które jest niezbędne organowi pomocy społecznej do ustalenia, czy istnieje podstawa przyznania renty socjalnej na dalszy okres. Powiatowy Zespół, o którym wyżej mowa, wydał w dniu 22 lipca 2002 r. orzeczenie o niepełnosprawności, którym zaliczył skarżącą do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności i ustalił, że niepełnosprawność datuje się od urodzenia. Jednocześnie ustalono, że w/w niepełnosprawność ma charakter okresowy tj. do dnia 22 lipca 2003 r. Podstawę przyznania renty socjalnej stanowił przepis art. 27a ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten określał przesłanki materialnoprawne, których spełnienie dawało podstawę do otrzymania świadczenia mającego charakter świadczenia obowiązkowego. Przepis ten nie określał natomiast od jakiego momentu wypłacane jest tego rodzaju świadczenie. Z tego względu uznać należy, że miała tu zastosowanie zasada określona w art. 43 ust. 6 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którą świadczenia pieniężne pomocy społecznej – a takim jest renta socjalna – wypłaca się w okresach miesięcznych, od miesiąca kalendarzowego, w którym został złożony wniosek wraz z wymaganą dokumentacją. Biorąc pod uwagę fakt, że świadczenie w postaci renty socjalnej ma charakter obligatoryjny, gdy osoba zainteresowana nim spełnia przesłanki do jego przyznania, to fakt, że orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności zostało wydane w dniu 22 lipca 2002 r., nie ma znaczenia dla kwestii okresu rozpoczęcia wypłaty skarżącej należnej jej renty socjalnej, ponieważ orzeczenie to potwierdziło istnienie ciągłości w zakresie stanu niepełnosprawności. Ponieważ orzeczenie Zespołu potwierdziło, że niepełnosprawność skarżącej uprawniające do pobierania świadczenia w postaci renty socjalnej istnieje przez cały czas uznać należało, że jest to jedna sprawa i złożenie przez skarżącą wniosku w lipcu 2002 r. o wypłatę świadczenia nie wszczęło postępowania w odrębnej sprawie, o ile skarżąca do końca marca 2002 r. pobierała rentę socjalną. W rozpoznawanej sprawie przepis art. 43 ust. 6 miałby tylko jednorazowe zastosowanie tj. w momencie rozpoczęcia starań przez B. K. o rentę socjalną. Dlatego też w ocenie Sądu w zaistniałej sytuacji nastąpiła – wprawdzie na wniosek – kontynuacja świadczenia, a zatem początek terminu ponownie przyznanej renty socjalnej powinien przypadać na miesiąc kwiecień 2002 r. Organy administracji nie sprawdziły, czy istotnie B. K. pobierała rentę socjalną w podanym przez nią okresie i w tym zakresie powstaje konieczność uzupełnienia postępowania administracyjnego. Ponownie rozpatrując sprawę rzeczą organów będzie zatem prawidłowe ustalenie stanu faktycznego, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Jednocześnie należy wskazać, iż organy winny rozpatrywać sprawę na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednol. Dz. U. z 1998 roku Nr 64, poz. 414 ze zm.), gdyż zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. Nr 135, poz. 1268 ze zm.) do spraw o przyznanie renty socjalnej wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło