II SA/Gd 335/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak po rozpoznaniu w Gdańsku w dniu 22 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 9 marca 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 335/21. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 9 marca 2022 r. sygn. akt II SA/Gd 335/21, oddalił skargę M. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 14 kwietnia 2021 r., nr [...], w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. Skarżący nie stawił się na rozprawę w dniu 9 marca 2022 r., mimo prawidłowego zawiadomienia o jej terminie. Wyrok oddalający skargę został ogłoszony w dniu rozprawy (protokół rozprawy k. 83 akt sądowych). Termin 7 dni do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia, liczony od dnia następnego po dniu ogłoszenia wyroku upłynął zatem w przedmiotowej sprawie w dniu 16 marca 2022 r. W dniu 3 czerwca 2022 r. M. B. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. We wniosku wyjaśnił, że nie mógł uczestniczyć w rozprawie, ponieważ opiekuje się swoją 80- letnią schorowaną matką. Oprócz opieki nad matką musi pracować dorywczo i zajmuje się dwójką nieletnich dzieci. W piśmie, które otrzymał z Sądu była informacja, że nie musi uczestniczyć w rozprawie. Nie był jednak świadomy, że po rozprawie musi złożyć wniosek o uzasadnienie wyroku. Do wniosku o przywrócenie terminu skarżący załączył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku z 9 marca 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku w niniejszej sprawie nie jest zasadny. Postępowanie przed sądami administracyjnymi regulowane jest przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329), zwanej dalej p.p.s.a. Dokonywanie czynności przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym ograniczone jest w przeważającej części terminami procesowymi. Mają one służyć zdyscyplinowaniu, zdynamizowaniu postępowania, jak również zadośćuczynieniu potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie i stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Uchybienie terminu wywołuje skutek prawny w płaszczyźnie procesowej, prowadząc do bezskuteczności podjętej czynności, o czym stanowi art. 85 p.p.s.a. Negatywnych skutków uchybienia terminowi strona może uniknąć poprzez złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Z przytoczonego przepisu wynika, że sąd postanawia o przywróceniu terminu, jeżeli strona wykaże, że w okresie, w którym powinna dokonać czynności w postępowaniu sądowym, nie dokonała jej bez swojej winy. Przesłanki przywrócenia terminu, wynikające z art. 87 p.p.s.a. to: uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy, wniesienie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do wniesienia takiego wniosku i dopełnienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu tej czynności, dla której był ustanowiony termin. Przywrócenie terminu uwarunkowane jest wystąpieniem łącznie wymienionych przesłanek. Odnosząc powyższe wymogi do okoliczności przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w niniejszej sprawie. Wskazać należy, że brak winy w uchybieniu terminu zachodzi wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. W orzecznictwie sądowym wskazuje się, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. W razie, gdy ustalone przez sąd okoliczności uchybienia terminowi świadczą o zachowaniu się strony noszącym znamiona winy – w jakiejkolwiek jej postaci, a zatem także winy polegającej na niedbalstwie, sąd nie może dokonać przywrócenia uchybionego terminu. Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i można mówić o niej tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony. Z akt sprawy wynika natomiast, że skarżący został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy. W zawiadomieniu o terminie rozprawy doręczonym w dniu 19 stycznia 2022 r. (k. 66 i 79 akt sądowych) informując skarżącego, że jego obecność na rozprawie nie jest obowiązkowa, konsekwentnie pouczono go także o treści art. 141 § 2 p.p.s.a., wskazując, że w przypadku oddalenia skargi, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni od ogłoszenia wyroku. Skarżący mając wiedzę o zasadach prowadzenia postępowania sądowoadministracyjnego, w tym o sposobie procedowania po wydaniu wyroku pod nieobecność skarżącego, dbając właściwie o swój interes w postępowaniu, zwłaszcza w trudnej sytuacji rodzinnej, w której pozostaje, powinien był podjąć działania zmierzające do zapoznania się z wydanym rozstrzygnięciem oraz pozwalające mu na terminowe złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Obciążenie obowiązkami zawodowymi i opiekuńczymi wobec członków najbliższej rodziny, nawet w wymiarze uniemożliwiającym skarżącemu obecność na rozprawie, nie stanowi automatycznie przeszkody w dokonywaniu czynności procesowych w postępowaniu sądowym niezbędnych do ochrony jego praw, o których został prawidłowo pouczony. Opieka sprawowana nad starszą i schorowaną matką oraz nieletnimi dziećmi przez skarżącego ze swej istoty ma zazwyczaj charakter trwały i nieprzerwany, uzasadniony potrzebami egzystencji życiowej. Skarżący nie podważył takiego charakteru sprawowanej przez siebie opieki. Oznacza, to że obowiązki skarżącego w powyższym zakresie nie są incydentalne, nie zaskakują go, ale są ciągłe i systematyczne. W takiej sytuacji, dbałość o własne interesy w ogólności, w tym również o interesy w toku postępowania sądowego, wymagała od skarżącego takiego zorganizowania swoich obowiązków, aby umożliwić aktywność w postępowaniu, w tym nie wykluczając posłużenia się w wykonywaniu czynności procesowych osobami trzecimi bądź skorzystania z możliwości nadawania korespondencji do sądu drogą pocztową bądź elektroniczną. Skarżący nie wykazał, aby charakter ciążących na nim obowiązków, całkowicie uniemożliwił mu skorzystanie z opisanych wyżej możliwości, a okolicznością usprawiedliwiającą spóźnienie z wnioskiem o uzasadnienie nie mógł być brak wiedzy o konieczności jego wniesienia w określonym terminie, w sytuacji, w której skarżący został o tym obowiązku prawidłowo pouczony w zawiadomieniu o rozprawie. Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił dochowania należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw oraz, że spóźnienie w złożeniu wniosku wynikało z przyczyn, których skarżący w żaden sposób nie mógł ani przewidzieć, ani przezwyciężyć. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.