II SA/Gd 337/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 kwietnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie nieważności decyzji dotyczącej zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości postanawia odmówić E. K. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z kosztów sądowych. E. K. zwrócił się ponownie - we wniosku z 13 maja 2013 r. – o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawcy wynika, że prowadzi on gospodarstwo domowe z żoną. Źródłem utrzymania rodziny są dochody z tytułu świadczeń emerytalno-rentowych małżonków w łącznej kwocie 3163 zł netto miesięcznie (wedle oświadczenia). Wnioskodawca wskazał, że jest współwłaścicielem dwóch nieruchomości budynkowych o powierzchni 102 m2 i 150 m2. Poza tym, nie posiada żadnych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Oświadczył, że z emerytury wnioskodawcy ZUS potrąca co miesiąc pewne koszty (nie określono ich kwoty) na powstałe zaległości. Ponadto, na nieruchomości istnieje hipoteka przymusowa na zabezpieczenie zaległości z tytułu składek. Wnioskodawca oświadczył, że jego co miesięczne koszty kształtują się na poziomie 1981,77 zł, tak więc na żywność, środki czystości i ubrania małżonkom zostaje 1181 zł miesięcznie. Podkreślił, że nie stać go na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Należy zauważyć, że w niniejszej sprawie wnioskodawca po raz trzeci złożył wniosek o przyznanie mu prawa pomocy. Jego pierwszy wniosek z 19 czerwca 2012 r. został rozstrzygnięty postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 16 sierpnia 2012 r. o przyznaniu wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od uiszczenia wpisu sądowego od skargi i odmowie przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. Kolejny wniosek z 12 grudnia 2012 r. skutkował wydaniem przez sąd postanowienia z 5 marca 2013 r., na mocy którego odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie z kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Należy zaznaczyć, że postanowienie powyższe wydane zostało przy zastosowaniu art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 1270 - tekst jednolity ze zm.). Postanowieniem z 18 kwietnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie wnioskodawcy wywiedzione na w.w. postanowienie uznając, że wobec braku istotnych zmian w sprawie okoliczności dotyczących sytuacji materialnej skarżącego, brak było podstaw do zmiany orzeczenia w przedmiocie prawa pomocy. Mając zatem na uwadze fakt, że wnioskodawca po raz kolejny zwrócił się z wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy (obecnie - wnioskiem z 13 maja 2013 r.), a poprzedni jego wniosek został prawomocnie rozstrzygnięty w/w postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 5 marca 2013 r. - należało dokonać porównania jego sytuacji majątkowej i możliwości zarobkowych istniejących w dacie złożenia poprzedniego wniosku z sytuacją przedstawioną w niniejszym wniosku. Zgodnie bowiem z treścią art. 165 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Analiza ta winna być zatem dokonana pod kątem przytoczenia przez wnioskodawców nowych okoliczności faktycznych, nieznanych referendarzowi w chwili rozpoznawania pierwszego wniosku, które uzasadniałyby odmienną ocenę ich sytuacji i w konsekwencji - przyznanie prawa pomocy. Przy czym, przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). We wniosku złożonym 12 grudnia 2012 r. wnioskodawca domagał się zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z wniosku wynikało, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Oboje są emerytami, ich świadczenia emerytalne wynoszą łącznie 3 057 zł miesięcznie netto. Oświadczenie co do stanu majątkowego wskazywało, że wnioskodawca jest właścicielem domu o powierzchni 102 m2, w którym ma ½ udziału, zaś właścicielem pozostałej połowy jest syn oraz ½ udziału w budynku mieszkalnym o powierzchni 150 m2, gdzie jeden lokal mieszkalny zajmuje drugi syn. Wnioskodawcy podnosił wówczas, że drugiej nieruchomości nie może przepisać na syna, który tam mieszka, gdyż ZUS ustanowił na niej hipotekę przymusową, a nie wypada darować nieruchomości z długiem hipotecznym. Koszty utrzymania domu wraz z opłatami za media, leki oraz ratą kredytu wynosiły wówczas 2471,77 zł miesięcznie. Weryfikacja danych ujawnionych przez wnioskodawcę w uzasadnieniu aktualnego wniosku oraz jego oświadczeniu dotyczącym majątku i dochodów wskazuje, że nie uległy istotnej zmianie okoliczności faktyczne, które były podstawą wydania postanowienia z 5 marca 2013 r. Zarówno wówczas jak i obecnie dochody gospodarstwa domowego wnioskodawcy są mniej więcej na tym samym poziomie. Taki sam jest majątek skarżącego a obciążenia finansowe – nawet w niższej wysokości. Nie uległy również zmianie zasoby majątkowe wnioskodawcy, ani też jego sytuacja zdrowotna. Biorąc zaś pod uwagę fakt, że dochody małżonków nieznacznie wzrosły, a stałe wydatki są nieco niższe niż zadeklarowane we wniosku z 12 grudnia 2012 r., można dojść do przekonania, że sytuacja wnioskodawcy uległa nieznacznej poprawie. Biorąc zatem pod uwagę wszystkie wyżej wskazane okoliczności, brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego, bowiem nie zaoferował on nowych istotnych okoliczności, które mogłyby skutkować odmienną oceną jego sytuacji materialnej i rodzinnej w kontekście istnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych w treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy. Wobec powyższego, Referendarz na mocy przepisu art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 165 cytowanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.