II SA/Gd 3376/00

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, Sędziowie: Sędzia NSA Marek Gorski, Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Protokolant Beata Kaczmar, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. M. na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego [...] z dnia 3 listopada 2000 r. Nr [...] w przedmiocie zwolnienia osobnej kwatery stałej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Terenowego [...] z dnia 10 sierpnia 2000 r., nr [...]; II. zaskarżona decyzja nie może być wykonana; III. zasądza od Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego [...] na rzecz K. M. kwotę 10,00 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia 3 listopada 2000 r. nr [...], powołując się na art. 13 ust. 4 i 5 pkt. 2 i art. 42 ust. 1 w zw. z art. 41 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej( Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego [...] utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Terenowego [...] z dnia 10.08.2000 r. nr [...] w sprawie zwolnienia przez K. M. osobnej kwatery stałej położonej w G. przy ul. [...], w terminie do dnia 30.09.2000 r. W uzasadnieniu wskazał, że K. M., zajmujący osobną kwaterę stałą w G. przy ul. [...], wystąpił z wnioskiem o wydanie decyzji stwierdzającej zachowanie prawa do kwatery, informując o posiadaniu domu mieszkalnego. Stwierdzono ponadto, że żona wnioskodawcy od dnia 21.11.1983 r. zameldowana jest na pobyt stały w miejscowości P. [...] gmina O., a wnioskodawca był tam meldowany na pobyt czasowy. Wobec powyższego Dyrektor OT WAM [...] wszczął z urzędu postępowanie wyjaśniające w sprawie zwolnienia zajmowanej osobnej kwatery stałej wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkałymi osobami, podczas którego K. M. przedstawił umowę w formie aktu notarialnego, z której wynika, że jego żona T. M. od 8.12.1983 r. jest właścicielką nieruchomości położonej w miejscowości W. gmina O. -gospodarstwa rolnego z czteroizbowym domem mieszkalnym. Zdaniem Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego [...] decyzja Dyrektora Oddziału Terenowego była prawidłowa, bowiem, zgodnie z art. 41 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, w przypadku gdy emeryt i jego małżonek posiadają odrębne lokale i za jeden z tych lokali uiszczają czynsz regulowany, są obowiązani przekazać ten lokal do dyspozycji właściciela nieruchomości. W związku z tym stosownie do przepisu art. 42 ust. 1, Dyrektor OT WAM [...] miał obowiązek wydać decyzję o zwolnieniu kwatery. Skargę na powyższą decyzję wniósł K. M., wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił, że nie wyjaśniono kwestii jego stanu cywilnego - małżeństwo jego i T. M. zostało rozwiązane przez rozwód, jego była żona pozostaje w związku z innym mężczyzną, a to jedynie ona jest właścicielką nieruchomości w miejscowości W.. Skarżący nie posiada żadnego innego lokalu ani nie jest współwłaścicielem mieszkania w W., wobec czego zostałby pozbawiony dotychczasowej kwatery stałej bez realnego zabezpieczenia kwatery zamiennej. Zarzucił, że nie wyjaśniono jakie skutki spowodowałoby wymuszenie na nim wyrażenia zgody na pobieranie ekwiwalentu pieniężnego w sytuacji, gdy nie określono wysokości i terminu wypłaty ekwiwalentu. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego [...] wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że zgodnie z art. 41 ust. 4 i 5 ustawy o zakwaterowaniu Sił zbrojnych RP emeryt i jego małżonek posiadający odrębne lokale mieszkalne i za jeden uiszczający czynsz regulowany są obowiązani przekazać ten lokal do dyspozycji właściciela nieruchomości. Żona skarżącego od 1983r. była właścicielką nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym, o czym skarżący przez 17 lat nie poinformował, ani nie przekazał kwatery do zasobów WAM. Pozew o rozwiązanie związku małżeńskiego został złożony po wszczęciu postępowania wyjaśniającego, można więc uznać, że miał on na celu obejście przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Zgodnie z treścią art. 41 ust. 4 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o Zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. 86, poz. 433 ze zm.), na którego podstawie działały oba organy, w wypadku, gdy żołnierz zawodowy i jego małżonek posiadają odrębne lokale mieszkalne w garnizonie, w którym żołnierz pełni służbę, i za jeden z tych lokali uiszczają czynsz regulowany, są obowiązani przekazać ten lokal do dyspozycji właściciela (zarządcy) nieruchomości. Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio, niezależnie od miejscowości, w której posiadają lokal w stosunku do osób, o których mowa w art. 23 ust. 1 lub 2 ustawy, tj. m. in. do emeryta (rencisty) wojskowego. Stwierdzić trzeba, że przepis art. 41 ust. 4 cytowanej ustawy odnosi się wprost do lokali mieszkalnych. Ustawa wyraźnie rozróżnia pojęcie kwatery i lokalu mieszkalnego, co znajduje wyraz w treści art. 21 ust. 1 i 3 ustawy. Z przepisu tego wynika, ze kwaterą jest lokal zasiedlony przez osoby uprawnione, wymienione w art. 24 ust. 1 w zw. z art. 22 ust. 1 i 3 oraz art. 23 ust. 1 i 2 ustawy, co dotyczy także emerytów i rencistów wojskowych. Lokalami mieszkalnymi są lokale zasiedlone przez osoby inne niż określone w art. 24 ust. 1 ustawy. Ustawa posługuje się określeniami kwatera i lokal mieszkalny, rozróżniając je w zależności od rodzaju uprawnień i uznając, że kwatera ma status szczególny i podlega innej regulacji prawnej niż lokale mieszkalne. Wynika to choćby z przepisu art. 41 przywoływanej ustawy, który w ust. 1 i 2 mówi o obowiązku przekazania kwatery, a w kolejnych ustępach mowa jest nie o kwaterze, a o lokalach mieszkalnych. Ponadto kwatera podlega przekazaniu do dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej, zaś lokal mieszkalny - do dyspozycji właściciela (zarządcy) nieruchomości. W tej sytuacji będący podstawą wydania zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji przepis art. 41 ust. 4 i 5 ustawy ma zastosowanie do lokali mieszkalnych, a nie kwatery. W sprawie niniejszej było niesporne, że skarżący zajmuje osobną kwaterę stałą, wobec czego przywołany przepis nie może mieć zastosowania. Niezależnie od powyższego, w związku z przywołaną wyżej treścią art. 41 ust. 4 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP należy nadmienić, że właściciel nieruchomości nie uiszcza czynszu regulowanego oraz że skarżący nie był ani właścicielem, ani współwłaścicielem nieruchomości położonej w W. Wobec powyższego Sąd uznał, że organy obu instancji zastosowały błędnie przepisy prawa materialnego i uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję na mocy art.145 § 1 pkt. 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270) . Rzeczą organów administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie dokonanie ponownej, prawidłowej oceny, czy są podstawy do zastosowania art. 42 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, czyli wydania decyzji o zwolnieniu kwatery. Na mocy art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sad określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.