II SA/Gd 34/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 4 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółka jawna w G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia do wyroku z dnia 17 września 2014 r. w kwocie 100 zł, Spółka jawna w G. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że w chwili obecnej z uwagi na trwające od dłuższego czasu załamanie na rynku nieruchomości Spółka nie posiada dostatecznych środków na uiszczenie wpisu sądowego. W chwili obecnej Spółka przechodzi etap restrukturyzacji, który ma ustabilizować płynność finansową Spółki i zapewnić jej dalsze niezakłócone funkcjonowanie. Spółka nie posiada gotówki i środków na rachunkach bankowych, a posiadane nieruchomości są obciążone hipotekami banków kredytujących, co uniemożliwia zaciągnięcie dalszych kredytów. W niniejszej sprawie skarżąca już raz zwracała się o zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z 7 kwietnia 2014 r. Sąd oddalił jej wniosek, a postanowieniem z 6 czerwca 2014 r.. NSA oddalił zażalenie na powyższe postanowienie podzielając stanowisko, że brak przedstawienia dokumentacji stanowi o niemożności oceny kondycji finansowej podmiotu wnioskującego. Z uwagi na fakt, że zawarte w opisanym powyżej wniosku oświadczenia Spółki okazały się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych, zarządzeniem z 13 listopada 2014 r. wezwano Spółkę do złożenia dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów, m.in. rachunku zysków i strat z załącznikiem w postaci zestawienia środków pieniężnych na rachunkach bankowych oraz w kasie z okresu ostatnich 3 miesięcy, - udokumentowania aktualnego stanu zadłużenia wobec kontrahentów, ZUSu, Urzędu Skarbowego, itp. wyciągów wszystkich posiadanych przez Spółkę rachunków bankowych dla prowadzonej działalności gospodarczej z ostatnich trzech miesięcy, ze szczególnym uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków na nich zgromadzonych, sprawozdania finansowego (bilansu rachunku zysków i strat wraz z informacją dodatkową) za 2013 rok, dokumentów księgowych obrazujących wysokość uzyskanych przez Spółkę przychodów (dochodów) i poniesionych kosztów w okresie ostatnich 3 miesięcy, danych obrazujących czynności przeprowadzone przez Spółkę w ramach restrukturyzacji, na którą Spółka powołuje się we wniosku PPPr, zeznania rocznego (CIT) za ubiegły rok. Powyższe wezwanie nie zostało zrealizowane w całości. Sprawozdanie finansowe zostało przedstawione fragmentarycznie bez danych liczbowych i nie nadaje się do oceny. Wyciąg z rachunku bankowego MBanku wykazuje saldo ujemne w poziomie 500 tys. zł. Na rachunku bankowym w BPH saldo także jest ujemne na poziomie 24 tys. zł ( w dniu 8 września br. spółka dokonała spłaty kredytu w wysokości 20 tys. zł). Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Osoby prawne i pozostałe jednostki organizacyjne, podobnie jak osoby fizyczne, mogą ubiegać się o przyznanie im prawa pomocy, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych i/lub ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), bądź w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 1ustawy). Zasadą jest, że każdy wnoszący skargę do Sądu zobowiązany jest ponosić koszty postępowania w swojej sprawie, a tylko brak środków finansowych i majątku może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia (w całości lub w pewnym zakresie). Należy więc zaznaczyć, że podstawą przyznania prawa pomocy jest taka sytuacja finansowa strony, która obiektywnie nie daje jej możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie tych kosztów. Przyznanie prawa pomocy nastąpić może w przypadku wykazania, że wnioskujący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby lub podmioty, które ze względu na niskie dochody, brak majątku i szczególną sytuację faktyczną bądź prawną, przy największej staranności, nie mogą ponieść tych kosztów. Zauważyć należy, że mimo wezwania referendarza, zmierzającego do wyjaśnienia wszystkich okoliczności związanych z sytuacją finansową Spółki, nie zostały przedłożone dokumenty, które pozwoliłby na ocenę sytuacji finansowej spółki. Dodatkowo zauważyć należy, że na swojej stronie internetowej Spółka oferuje do sprzedaży gotowe domy mieszkalne, zatem można przyjąć, że spółka prowadzi działalność, sprzedaje budynki, dokonuje zakupów materiałów, nie potwierdza to okoliczności o trudnościach finansowych. Stwierdzić zatem należy, że skarżąca nie odpowiadając na wezwanie o przedstawienie dokumentów źródłowych nie dała możliwości oceny w jakiej faktycznie sytuacji finansowej się znajduje. Zatem nie spełniła przesłanek z art. 246 § 2 pkt 2 P.p.s.a. , które wymagają wykazania braku środków. Samo bowiem subiektywne przeświadczenie strony o braku środków nie może stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.