II SA/Gd 345/14
PostanowienieWSA w Gdańsku2014-06-26
Skład orzekający: Wanda Antończyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej wyłączenie z użytkowania obiektu budowlanego, uzasadniony jedynie ogólnikowymi twierdzeniami o potencjalnych stratach materialnych, spełnia wymogi art. 61 § 3 PPSA, zwłaszcza w kontekście zagrożenia dla życia i zdrowia lokatorów?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca Gmina nie wykazała w sposób należyty, poparty dokumentami, niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody majątkowej, które uzasadniałoby wstrzymanie wykonania decyzji. Sąd uznał, że interes majątkowy skarżącej ustępuje nadrzędnej wartości, jaką jest życie, zdrowie i bezpieczeństwo lokatorów, zwłaszcza gdy decyzja dotyczy wyłączenia z użytkowania obiektu budowlanego zagrażającego bezpieczeństwu.Stan faktyczny
Gmina K. zaskarżyła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą Gminie wyłączenie z użytkowania budynku mieszkalnego wielorodzinnego z uwagi na jego stan techniczny. Gmina wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że jej wykonanie spowoduje znaczne koszty związane z opróżnieniem budynku i zapewnieniem lokali zastępczych, co uznała za zbędne do przeprowadzenia planowanych prac. Sąd rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie wyłączenia z użytkowania obiektu budowlanego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją z 31 marca 2014 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 16 stycznia 2014 r. w sprawie nakazania Gminie K. wyłączenia z użytkowania budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego na działce nr [...] przy P. K. [...] w miejscowości K. w terminie natychmiastowym oraz zarządzającą wykonanie dodatkowo określonych czynności.
W skardze na powyższą decyzję organu odwoławczego, wywiedzionej przez profesjonalnego pełnomocnika procesowego, Gmina K. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. Uzasadniając tenże wniosek wskazano, że wykonanie tegoż aktu grozi niebezpieczeństwem znacznej szkody po stronie skarżącej, która zmuszona będzie do niepotrzebnego opróżnienia budynku i zapewnienia lokali zastępczych, co spowoduje znaczne koszty po jej stronie. Podkreślono, że opróżnienie budynku jest zbędne do przeprowadzenia prac, które skarżąca zamierza wykonać w budynku. Wykonanie decyzji spowoduje też komplikacje w funkcjonowaniu mieszkańców budynku i narażać ich będzie na zupełnie zbędny stres związany ze zmianą miejsca zamieszkania, przeprowadzką, aklimatyzacją w nowym miejscu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – t. jedn. ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty. Oznacza to, że sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a., zobowiązuje jednocześnie stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.
Uzasadnienie niniejszego wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w jego części zawiera argumenty przeciwko zasadności nałożenia na skarżącą obowiązku objętego decyzją oraz argumenty nawiązujące do jednej z przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, wynikającej z art. 61 § 3 p.p.s.a – polegającej na niebezpieczeństwie wyrządzenia skarżącej znacznej szkody majątkowej. Wniosek skarżącej poparty został jedynie generalnymi twierdzeniami, które w zasadzie sprowadzają się do powołania na potencjalne straty materialne, związane z opróżnieniem budynku i zapewnieniem lokali zastępczych ich lokatorom. Skarżąca przy tym nie wskazała, jakiego rzędu będzie ta szkoda majątkowa, w szczególności zaś – jakiego rzędu koszty obejmować będzie przebudowa budynku zgodnie z decyzją i związane z tym koszty zapewnienia lokali zastępczych dla mieszkańców. Twierdzenia zawarte we wniosku skarżącej mają zatem charakter ogólnikowy i nie są poparte żadnymi dokumentami wskazującymi na skalę grożącej szkody majątkowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie jest wystarczający bowiem sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest w danej sprawie zasadne.
Podkreślić przy tym należy, że wykonanie decyzji, której przedmiotem jest nakazanie wyłączenia z użytkowania budynku, którego stan techniczny zagraża bezpieczeństwu jego lokatorów i grozi zawaleniem niewątpliwie powoduje po stronie zobowiązanej konieczność poniesienia określonych kosztów związanych z wykonaniem robót budowlanych, a i w konkretnym wypadku – związanych z zapewnieniem lokali zastępczych dla lokatorów. Nie oznacza to, że w każdym przypadku zmiany takie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania tzw. ochrony tymczasowej. Twierdzenia te powinny być - przynajmniej w pewnym zakresie - poparte dokumentami źródłowymi, które pozwalają na ich weryfikację.
Nie bez znaczenie przy tym jest również szczególny charakter decyzji, wydawanej w oparciu o art. 68 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. 2013, poz. 1409 – tekst jedn. ze zm.) i fakt, że przesłanką wydania nakazu opróżnienia obiektu budowlanego w oparciu o ten przepis jest bezpośrednie zagrożenie zawalenia się budynku, w którym przebywają ludzie. Jest to więc sytuacja zaistnienia stanu nagłej konieczności, w którym stan techniczny budynku stwarzać może niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego, lub może grozić niepowetowaną szkodą materialną, co z kolei może prowadzić nieodwracalnych skutków prawnych po stronie osób trzecich, jak i samego wnioskodawcy. Zasadniczym zaś celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom.
W ocenie sądu należy ponadto - w ramach rozpatrzenia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej przez skarżącego decyzji w realiach niniejszej sprawy - ważyć dwa dobra. Pierwszym z nich jest interes majątkowy skarżącej, w stosunku do której w trybie administracyjnym nakazano wykonanie określonych czynności, których realizacja może mieć wpływ na jej rachunek ekonomiczny. Drugim dobrem, które podlega ochronie jest - choćby potencjalnie zagrożone - życie lub zdrowie osób – lokatorów oraz ich bezpieczeństwo, a także ich mienie, które w razie braku wykonania nakazanych przez organ czynności, mogą być dotknięte skutkami zaniechań w zakresie doprowadzenia obiektu budowlanego do właściwego stanu technicznego. W ocenie sądu, zestawienie tych dwóch wartości nakazuje jednoznacznie dać priorytet tej drugiej, gdyż życie i zdrowie ludzi oraz ich bezpieczeństwo stanowi wartość nadrzędną nad interesem majątkowym Gminy.
To wszystko sprawia, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie, która ze swej istoty ma charakter wyjątku od reguły wykonalności decyzji ostatecznej, byłoby nieuzasadnionym jej nadużyciem. Tym bardziej zaś ma to miejsce w sytuacji niewystarczającej argumentacji wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania decyzji oraz nieadekwatności dóbr podlegających ocenie w ramach rozpatrywania niniejszego wniosku.
Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło