II SA/Gd 347/10

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 8 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 marca 2010 r. Nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić przyznania M. B. prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. M. B. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Zgodnie ze złożonym oświadczeniem, skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Małżonkowie nie mają nikogo na utrzymaniu. Wedle oświadczenia złożonego na urzędowym formularzu PPF, oboje są bezrobotni. Oświadczenie o stanie majątkowym wnioskodawcy wskazuje, że jego żona jest współwłaścicielką dwóch mieszkań (w 1/8 części oraz w ¼ części) o powierzchni 53 i 45 m2. Poza powyższym, wnioskodawca i jego żona nie posiadają żadnego majątku, nieruchomości, przedmiotów o wartości powyżej 3000 Euro oraz jakichkolwiek zasobów pieniężnych, w tym oszczędności i papierów wartościowych. W związku z powziętymi wątpliwościami, co do sytuacji majątkowej i zarobkowej skarżącego referendarz, na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), pismem z dnia 31 sierpnia 2010 r. wezwał go do przedłożenia – w terminie czternastu dni od dnia doręczenia wezwania – następujących dokumentów źródłowych: - wyciągów wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę i jego żonę osobistych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych, z ostatnich trzech miesięcy, ze szczególnym uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków zgromadzonych na rachunkach i na lokatach lub oświadczenia o ich nieposiadaniu, - zaświadczenia z Urzędu Pracy lub decyzji o przyznaniu statusu bezrobotnych skarżącemu oraz jego żonie, - złożenia oświadczenia co do źródeł utrzymania wnioskodawcy i jego żony (czy wnioskodawca lub jego żona podejmują się prac dorywczych i jakie dochody z tego tytułu osiągają, ewentualnie, czy korzystają z pomocy społecznej lub pomocy finansowej innych osób, jaka jest miesięczna kwota tej pomocy, czy czerpią pożytki z wynajmu mieszkań, ewentualnie – z jakich innych źródeł czerpią środki finansowe na życie), - odpisów zeznań podatkowych za 2009 rok, złożonych przez członków rodziny wnioskodawcy, osiągających dochody w roku podatkowym 2009, - dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych przez wnioskodawcę miesięcznych wydatków związanych z kosztami utrzymania (opłata za czynsz, wodę, energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, wywóz nieczystości itp.), - oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych przez skarżącego lub jego żonę pojazdów mechanicznych (podania marki, modelu, roku produkcji i aktualnej wartości rynkowej). Wnioskodawca powyższe zobowiązanie odebrał 17 września 2009 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu sądowego (w dniu 1 października 2010 r.), do dnia wydania niniejszego orzeczenia wnioskodawca nie przedłożył jakichkolwiek żądanych dokumentów, ani też oświadczeń, nie wnioskował też o przedłużenie terminu do ich doręczenia. Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3 art. 245 tejże ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy). Powyższe oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie referendarza w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę wykazane. W niniejszej sprawie referendarz uznał, że dane zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy (na formularzu PPF) nie są wystarczające dla oceny, czy wnioskodawca spełnia przesłanki przyznania mu prawa pomocy, o których mowa w cytowanym wyżej art. 246 § 1 pkt 2 ustawy. W szczególności, wnioskodawca nie przedstawił danych dotyczących źródeł utrzymania jego rodziny, poprzestając jedynie na wskazaniu, że oboje z żoną są osobami bezrobotnymi. W kierowanym do wnioskodawcy wezwaniu z dnia 31 sierpnia 2010 r. referendarz zmierzał do uzyskania danych pozwalających na ustalenie, z czego wnioskodawca i jego żona się utrzymują oraz skąd pochodzą środki na utrzymanie dwóch posiadanych przez jego żonę mieszkań. Ponadto, wezwanie zobowiązywało także do uzupełnienia danych na temat stanu majątkowego wnioskodawcy (ewentualnych środków pieniężnych na kontach bankowych oraz ewentualnych pojazdów mechanicznych). Mając na uwadze fakt, że skarżący nie wykonał zobowiązania referendarza, które zmierzało do wyjaśnienia wątpliwości dotyczących jego sytuacji majątkowej i zarobkowej, należało uznać, że wnioskodawca nie wykazał, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania mu prawa pomocy. Zaoferowane dane są bowiem wybiórcze i jako takie nie pozwalają na przyjęcie, że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej żony. Z tych względów referendarz, na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.