II SA/Gd 3475/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia NSA Barbara Skrzycka - Pilch Asesor WSA Krzysztof Retyk (spr.) Protokolant Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. R., B. R., M. R., E. R. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 września 2001 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu likwidacji zalewania budynku mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 lipca 2001 r. nr [...]; 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10,00 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gd 3475/01 UZASADNIENIE K. R. pismami z dnia 24 lutego 2000 r. oraz z dnia 6 marca 2000 r. kierowanymi do Urzędu Miasta S., zwracał się o likwidację zalewania budynku mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...]w S. W wyniku przeprowadzonego postępowania administracyjnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 9 października 2000 r., odmówił wydania nakazu likwidacji zalewania budynku spowodowanego skierowaniem spływu wód z rur spustowych z rynien z sąsiednich budynków oraz napływem wód z naturalnego spadku terenu. Na skutek wniesionego przez K. R. odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 12 kwietnia 2001 r., uchylił zaskarżoną decyzję oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ wywiódł, iż wszczęte postępowanie z wniosków K. R. dotyczyło żądania przywrócenia dawnego kształtu terenu nieruchomości z jego pierwotnymi spadkami i nachyleniami. Organ wskazał, iż zdaniem skarżącego, poprzez nawiezienie gruzu przez właścicieli sąsiednich nieruchomości oraz dokonanie wylewki asfaltowej pomiędzy budynkami został podniesiony poziom tych nieruchomości przez co następuje niekontrolowany spływ wód opadowych i zalewanie jego nieruchomości. Zdaniem organu, kwestie dotyczące nawiezienia ziemi i wiążące się z tym zmiany ukształtowania terenu nie podlegają przepisom prawa budowlanego, natomiast roboty związane z wymianą nawierzchni drogi zaliczyć należy do robót budowlanych wymagających zgłoszenia właściwemu organowi administracji architektoniczno - budowlanemu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 30 lipca 2001 r., nr [...], odmówił wydania nakazu likwidacji zalewania budynku spowodowanego skierowaniem spływu wód z rur spustowych z rynien z sąsiednich budynków oraz napływem wód z naturalnego spadku terenu. W uzasadnieniu organ wskazał, iż kwestie dotyczące nawiezienia ziemi i wiążące się z tym zmiany ukształtowania terenu nie podlegają przepisom prawa budowlanego. Natomiast kwestie związane z wymianą nawierzchni drogi zostały rozpatrzone odrębnym postępowaniem administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 października 2000 r., nr [...], nakazującej A. i A. P. wykonanie czynności w celu doprowadzonych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez sporządzenie inwentaryzacji z uwzględnieniem rzędnych wysokościowych stanu istniejącego i stanu poprzedniego wykonanych robót asfaltowych z ekspertyzą techniczną oraz projektu napraw, które wyeliminują napływ wód na działkę K. R. Nadto, organ wskazał, iż w dniu 17 maja 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję nakazującą wykonanie robót budowlanych ograniczających dopływ wody. polegających na wykonaniu krawężnika od strony drogi. która to przejmie wodę i odprowadzi ją poza obszar działki. Na skutek wniesionego odwołania przez K. R., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 5 września 2001 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż żądanie skarżącego sprowadzało się do żądania przywrócenia dawnego ukształtowania terenu sąsiednich nieruchomości. Zdaniem organu II instancji kwestie związane z nawiezieniem ziemi i związane z tym ukształtowanie terenu nie podlegają przepisom ustawy Prawo budowlane. Organ wskazał również, iż § 28 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie dopuszczają odprowadzenie wód opadowych na własny teren, nie odnosi się do zabudowy jednorodzinnej. Natomiast § 29, który zakazuje dokonywania zmian naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania go na teren sąsiedniej nieruchomości bez zgody jej właściciela może dotyczyć tylko i wyłącznie robót związanych z budową obiektu budowlanego albo z wykonaniem urządzeń budowlanych związanych z tym obiektem, co w przedmiotowej sprawie nie ma miejsca. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący K. R. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, nakazanie stronie przeciwnej wykonania czynności zabezpieczających budynek przed skutkami jego zalewania wodami opadowymi oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W uzasadnieniu skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa, w szczególności Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej (art. 2, art. 7, art. 64). kodeksu postępowania administracyjnego art. 6, 7, 8, 9, 12, 15, 19, 35-38, prawa budowlanego art. l, art. 5, art. 51, art. 81 i inne oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację z zaskarżonej decyzji. Nadto wskazał, iż dokonał oględzin przedmiotowej nieruchomości, w wyniku której ustalono, iż na terenach sąsiadujących z tą nieruchomością nastąpiło przemieszczenie warstw ziemi, a wykonane prace nie były związane z realizacją robót budowlanych określonych w definicji art. 3 pkt 7 prawa budowlanego, w związku z czym nie można było uwzględnić żądania strony skarżącej w przedmiocie wydania nakazu zmiany kierunku spływu wód opadowych z terenów ukształtowanych po przemieszczeniu ziemi. Organ wskazał, iż działki o numerach nr [...], [...] i [...] położone są na terenie posiadającym pierwotny naturalny spadek w kierunku nieruchomości nr [...] - współwłasność K. R. Zdaniem organu, fakt wtórnego podziału nieruchomości i sprzedaż w okresie późniejszym poszczególnych zabudowanych działek nie stanowi wystarczającej podstawy do interwencji organów nadzoru budowlanego w oparciu o przepisy prawa budowlanego. Na rozprawie w dniu 27 stycznia 2005 r. skarżący wskazał, iż przez 80 lat jego budynek opływały wody opadowe z dwóch stron: wschodniej i zachodniej. Jego zdaniem podniesienie terenu i wybudowanie drogi przez sąsiadów zmieniło kierunek wód opadowych, które zaczęły spływać w kierunku jego domu. Skarżący wskazał, iż przedmiotem jego skargi jest kwestia odpływów opadowych zatkanych przez podniesienie działek przez jego sąsiadów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Sąd podzielił zdanie skarżącego, iż w przedmiotowej sprawie organy naruszyły przepisy procedury administracyjnej. Zdaniem Sądu, organy administracji publicznej nie wyjaśniły jakie jest żądanie skarżącego. Organ nie może domniemywać woli skarżącego, lecz winien wyjaśnić czego w istocie dochodzi K. R. oraz pouczyć go w trybie art. 9 k.p.a. o jego prawach i obowiązkach, a w zależności od powziętych wątpliwości zażądać stosownych wyjaśnień i uzupełnień. Organ w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji nie wyjaśnił, dlaczego potraktował żądanie skarżącego jako żądanie przywrócenia dawnego ukształtowania terenu sąsiednich nieruchomości, a nie żądanie odetkania odpływów opadowych zatkanych przez podniesienie sąsiednich działek. Z przytoczonych wyżej względów należało dojść do wniosku, że organy administracji publicznej nie zastosowały dyrektywy art. 9 k.p.a. czego konsekwencją było nie wyjaśnienie istotnej okoliczności sprawy czego dotyczy żądanie skarżącego. Konsekwencją nie wyjaśnienia jakie było żądanie, było nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, czym organy naruszyły art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 107 k.p.a. A zatem, zdaniem Sądu, nic można dokonać oceny prawnej tak ustalonego stanu faktycznego. Organy rozpatrując ponownie sprawy powinny wyjaśnić, jakie było żądanie skarżącego, a następnie ustalić stan faktyczny sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd uwzględnił skargę na podstawie art. 145 § l pkt l) ppkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z póź. zm.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271, z póź. zm.). O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.