II SA/Gd 3504/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska, Sędziowie NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.), WSA Janina Guść, Protokolant Agnieszka Dobroń, po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2005r. na rozprawie sprawy ze skargi M. i A. B. oraz D. i H. J. na decyzję Wojewody z dnia 8 października 2001 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na rozbiórkę budynku uchyla zaskarżoną decyzję. Decyzją z dnia 14 września 2001 r. nr [...] Starosta Powiatowy udzielił Gminie Miastu C. pozwolenia na rozbiórkę budynku handlowo - usługowego w C. przy ul. Z. [...] stanowiącej działkę nr [...]. Odwołanie od tej decyzji wnieśli M. i A. B. oraz D. i H. J. - J-B Firma Produkcyjno - Handlowo - Usługowa S.C. wskazując, iż budynek stanowiący ich własność oraz budynek podlegający rozbiórce są powiązane konstrukcyjnie w jedną całość. Z tego powodu skarżący zwrócili się o przedstawienie ekspertyzy, która określiłaby, czy rozbiórka budynku handlowo - usługowego nie pogorszy stanu technicznego należącego do nich budynku. Rozpoznając odwołanie organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Ustosunkowując się do zarzutów odwołania organ wskazał, że z przedłożonych wypisów rejestru gruntów, mapy sytuacyjno - wysokościowej oraz mapy do celów ewidencyjnych nieruchomość, na której planowana jest rozbiórka (działka nr [...]) usytuowana jest w innym miejscu niż nieruchomość skarżących (działka nr [...]), a budynek skarżących nie jest powiązany z obiektem przeznaczonym do rozbiórki wspólną kondygnacją. Nieruchomość Gminy Miasta C. i skarżących rozgranicza działka o nr [...] stanowiąca wspólną drogę dojazdową. Wobec powyższego organ odwoławczy uznał, że planowana inwestycja nie narusza uzasadnionego interesu osób trzecich, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 Prawa budowlanego. W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. w ten sposób, że w toku postępowania nie zebrano materiału dowodowego na okoliczność, że dokonanie rozbiórki pogorszy stan techniczny budynku skarżących, naruszenie art. 10 K.p.a. poprzez pozbawienie skarżących czynnego udziału w postępowaniu w tym nie stworzenie im możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego i w konsekwencji naruszenie art. 81 oraz art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak wymaganego uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonych decyzji. Nadto, skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez naruszenie ich interesów prawnych zagwarantowanych w tym przepisie. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do zarzutów skargi organ odwoławczy wskazał, iż skarżący nie byli stroną postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 28 K.p.a. albowiem ich działka nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością, na której orzeczono rozbiórkę, a zatem nie mieli oni interesu prawnego w tym postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem. Zgodnie z dyspozycją art. 78 § 1 K.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Art. 78 § 2 K.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania (§ 1), które nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że mają one znaczenie dla sprawy. Zgodnie z zasadą ogólną czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 § 1 K.p.a.), stronie przysługuje prawo żądania przeprowadzenia dowodu. To procesowe prawo strony, skonkretyzowane w art. 78 K.p.a., ma kapitalne znaczenie dla obrony interesu prawnego, oznacza bowiem czynny udział w ustaleniu stanu faktycznego sprawy będącej przedmiotem postępowania. Prawu strony do żądania przeprowadzenia dowodu odpowiada obowiązek organu administracji ustosunkowania się do żądania strony, a zatem dokonania oceny, czy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy i w zależności od wyników tej oceny podjęcie odpowiednich decyzji procesowych. Oczywiste jest, że organ odwoławczy nie ma obowiązku przeprowadzenia dowodu, jeśli w jego ocenie wniosek dowodowy strony dotyczy okoliczności dostatecznie wyjaśnionych w postępowaniu. W takim przypadku winien jednak wskazać konkretne motywy takiego stanowiska (art. 78 § 2 i 107 § 3 K.p.a.). Odmowa przeprowadzenia dowodu i jej przyczyny powinny znaleźć wyraźne odzwierciedlenie w aktach sprawy. W rozpatrywanej sprawie skarżący w odwołaniu od decyzji organu I instancji po raz pierwszy sformułowali wniosek o sporządzenie ekspertyzy technicznej oceniającej zagrożenie, jakie może spowodować zrealizowanie rozbiórki dla budynku stanowiącego ich własność. Do tak sformułowanego żądania przeprowadzenia dowodów w istocie nie odniesiono się. Jeśli istniały dowody wyjaśniające kwestie istnienia bądź nieistnienia zagrożenia o jakim wyżej mowa, to organ miał obowiązek dowody te przywołać i ocenić, oraz rozstrzygnąć o potrzebie przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżących dowodu. Wskazać tu należy, że Sąd administracyjny nie jest powołany do zastępowania organu w zakresie oceny dowodów i do merytorycznego rozpoznania sprawy. Organ odwoławczy nie dokonał oceny zasadności przeprowadzenia zawnioskowanego dowodu i nie dał temu wyrazu w uzasadnieniu faktycznym i prawnym zaskarżonej decyzji (art. 107 § 3 K.p.a.). Pominięcie jakiegokolwiek wniosku dowodowego może nasuwać wątpliwości co do zgod-ności z rzeczywistością ustalonego stanu faktycznego oraz może wzbudzić wątpliwości co do trafności oceny innych dowodów. Zaniechanie przez organ administracji państwowej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez Sąd zaskarżonej decyzji. W rezultacie powyższych rozważań należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem zasad określonych w art. 7, 77 § 1, 78 i 107 § 3 K.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe rozważania na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku doszedł do przekonania, że należy uwzględnić skargę i na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylić zaskarżoną decyzję. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ administracji powinien zapewnić czynny udział w postępowaniu administracyjnym wszystkim właścicielom nieruchomości obejmującej działkę nr 1158/3 i przeprowadzić postępowanie dowodowe w zgodzie z zasadami postępowania administracyjnego, a zwłaszcza ustosunkować się do wniosku dowodowego skarżących zgłoszonego w odwołaniu. Wobec wykonania zaskarżonej decyzji poprzez przeprowadzenie rozbiórki budynku położonego na działce nr 1158/7 Sąd uznał za bezprzedmiotowe określanie na podstawie art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.