II SA/Gd 356/06
WyrokWSA w Gdańsku2007-07-11
Skład orzekający: Tamara Dziełakowska, Stanisław Nowakowski, Jan Jędrkowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę samowolnie wybudowanej altany o powierzchni przekraczającej 10 m2, wydana na podstawie przepisów obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania, jest zgodna z prawem, pomimo zmian w przepisach Prawa budowlanego wprowadzonych w trakcie postępowania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego obowiązujące w dacie wszczęcia postępowania, zgodnie z przepisem przejściowym ustawy nowelizującej Prawo budowlane. Altana o powierzchni 18,37 m2 wymagała pozwolenia na budowę, którego skarżący nie posiadali, co uzasadniało wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Sąd uznał również, że zarzuty dotyczące naruszenia procedury, w tym braku powiadomienia o oględzinach czy doręczenia korespondencji, nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę wolnostojącej drewnianej altany o powierzchni 18,37 m2, wybudowanej bez pozwolenia na budowę. Skarżący zarzucali naruszenie procedury, w tym brak powiadomienia o oględzinach i zbyt późne zawiadomienie o wszczęciu postępowania, a także pominięcie pełnomocnika w korespondencji. Organy administracji uznały, że altana wymagała pozwolenia na budowę, a skarżący nie spełnili obowiązków nałożonych w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Nowakowski (spr.) Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 11 lipca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. S., B. S., E. S. i J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 marca 2006 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 29 sierpnia 2005 r. nr [...] powołując się na art. 48 ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i art. 104 k.p.a. nakazał skarżącym rozbiórkę wolnostojącej drewnianej altany o pow. 18,37 m2 zrealizowanej przez nich bez pozwolenia na budowę w 2004 r. w odległości 12 m. od należącego do nich hotelu na działkach należących do Miasta M.. Inwestorzy nie przedłożyli wymaganych w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych z dnia 20 maja 2005 r. dokumentów, wobec czego nakazano rozbiórkę.
W odwołaniu od tej decyzji skarżący wskazali, że:
- altana jest obiektem małej architektury, a zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 22 Prawa budowlanego na postawienie tego typu obiektu pozwolenie nie jest wymagane,
- organ pismem datowanym na dzień 4 maja 2005 r. zawiadomił inwestora o wszczęciu postępowania oraz poinformował, że w terminie do 16 maja 2005 r. strona może zapoznać się z protokołem oględzin i składać wnioski i zastrzeżenia. Zawiadomienie to zostało nadane listem poleconym dnia 14 maja 2005 r., wobec czego strona została faktycznie pozbawiona przysługujących jej uprawnień,
- organ podjął postępowanie przed powiadomieniem strony o wszczęciu postępowania i przeprowadzając w dnia 4 maja 2005 r. oględziny nie poinformował, że jej przedmiotem jest altana.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 23 marca 2006 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ stwierdził, że stosownie do art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego altana należy do obiektów architektury. Budowa przedmiotowej altany na podstawie obowiązujących w dniu wszczęcia postępowania przepisów wymagała pozwolenia na budowę, ponieważ jej powierzchnia przekracza 10 m2. W odniesieniu do zarzutu zawartego w odwołaniu, a dotyczącego uniemożliwienia stronie udziału w postępowaniu organ wskazał, że uchybienie to zostało wyeliminowane w postępowaniu odwoławczym poprzez umożliwienie zapoznania się z aktami. Ponadto na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zawiadomieniu o wszczęciu postępowania widnieje data 9 maja 2005 r. i podpis J. S..
W skardze wniesiono o uchylenie obu decyzji i zasądzenie kosztów. Skarżący zarzucili, że :
- nie zostali powiadomieni o przeprowadzeniu oględzin, które zostały przeprowadzone przed wszczęciem postępowania,
- organ zawiadomił skarżących o wszczęciu postępowania po podjęciu czynności administracyjnych pismem, które nie było postanowieniem, a tylko zawiadomieniem,
- zbyt późno zostali poinformowani o możliwości składania wniosków i wyjaśnień,
- nie wezwano ich do zapoznania się z materiałem dowodowym przed wydaniem decyzji,
- organ II instancji nie uzasadnił decyzji i nie ustosunkował się do wszystkich zarzutów,
Zdaniem skarżących uchybienia organu I instancji nie mogą być konwalidowane przez uzupełniające postępowanie dowodowe w postępowaniu odwoławczym. Organ odwoławczy nie uwzględnił również faktu, że pełnomocnikiem skarżących był J. S. i wysyłał korespondencję do wszystkich skarżących (w tym do J. S.) z pominięciem pełnomocnika.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. W odniesieniu do zarzutu pominięcia pełnomocnika wskazano, że korespondencja była kierowana również do niego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W dacie wydania decyzji pierwszej instancji przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, to jest dnia 29 sierpnia 2005 r., stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, budowa altan o powierzchni zabudowy do 10 m2 nie wymagała pozwolenia na budowę. Później, jeszcze przed wydaniem decyzji przez organ drugiej instancji, stan prawny zmienił się w taki sposób, że pozwolenia na budowę nie wymagała budowa altan o powierzchni zabudowy do 25 m2. Stosownie do art. 7 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2005 r. nr 163 poz. 1364), będącego przepisem przejściowym wskazującym, jaki stan prawny organy administracji winny stosować w takiej jak zaistniała sytuacji, do spraw wszczętych, a niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Ustawa weszła w życie dnia 26 września 2005 r. Postępowanie w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte przed tą datą, co wynika choćby z tego, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana 29 sierpnia 2005 r. Wobec faktu, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte i nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 28 lipca 2005 r., organy administracji obu instancji zasadnie zastosowały stan prawny obowiązujący w dacie wydania decyzji przez organ pierwszej instancji.
Stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. nr 207 poz. 2016 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania przez organy administracji decyzji, pozwolenia na budowę nie wymagała budowa wolnostojących budynków gospodarczych, wiat i altan o powierzchni zabudowy do 10 m2. Z przytoczonego przepisu wynika więc a contrario, że budowa altany o powierzchni zabudowy większej niż 10 m2 wymaga pozwolenia na budowę. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, objęta nakazem rozbiórki altana ma 18,37 m2 powierzchni, na jej wybudowanie wymagane było więc pozwolenie na budowę, którego inwestor nie posiada.
Organ nadzoru budowlanego po stwierdzeniu, że inwestor nie posiada pozwolenia na budowę, zobligowany jest do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 48 ust. 1 organ nakazuje w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Art. 48 ust. 2 stanowi, że w przypadku, gdy budowa, o której mowa w ust. 1:
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem
organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
W postanowieniu tym, stosownie do ust. 3, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.
Skarżący nie zastosowali się do obowiązków nałożonych przez organ pierwszej instancji w postanowieniu, o którym mowa w art. 48 ust. 2, wydanym dnia 20 maja 2005 r., zasadnie więc i zgodnie z prawem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję o nakazie rozbiórki.
W odniesieniu do zarzutów skargi należy wskazać, że chociaż zawiadomienie o przeprowadzeniu oględzin zostało doręczone skarżącym już po ich przeprowadzeniu, (dnia 9 maja 2005 r., a oględziny zostały przeprowadzone dnia 4 maja 2005 r.), to jednak, jak wynika z protokołu oględzin, skarżący J. S. i B. S. brali w nich udział. Nie można zatem powiedzieć, że skarżący nie wiedzieli o toczącym się postępowaniu i że pozbawieni zostali w związku z tym możliwości brania czynnego udziału w postępowaniu, tym bardziej, że zostali dnia 9 maja 2005 r. zawiadomieni o wszczęciu postępowania w sprawie. Wbrew zarzutowi skargi uczestników postępowania nie zawiadamia się o wszczęciu postępowania w formie postanowienia.
J. S., pełnomocnik skarżących, będący równocześnie stroną postępowania, oświadczył na rozprawie, że organy administracji nie kierowały do niego pism na adres w W. oraz że nie otrzymał również żadnych pism w postępowaniu odwoławczym. Istotnie, w pełnomocnictwie z dnia 5 maja 2005 r. udzielonym J. i S. przez J. S., B. .a i E. S., jako adres pełnomocnika widnieje adres warszawski; jednak sam pełnomocnik w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, datowanym na 12 września 2005 r., podał jako swój, adres w M., co dało organom administracji podstawę do wysyłania korespondencji na adres pełnomocnika w M.. Wniosek taki był o tyle uzasadniony, że pismo z adresem m. było pismem późniejszym w stosunku do pełnomocnictwa udzielonego J. S., na którym widniał adres warszawski. Nadto strony w każdym przypadku posługują się adresem widniejącym na pieczątce spółki cywilnej jaką stanowią, a w skład której wchodzi także J. S..
Biorąc powyższe pod uwagę, w ocenie składu orzekającego organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wobec tego Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło