II SA/Gd 376/03

WyrokWSA w Gdańsku2005-02-02

Skład orzekający: Marek Gorski, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Krzysztof Gruszecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierz zawodowy, który nie dopełnił obowiązku wymeldowania byłej żony i dzieci z zajmowanej kwatery, może być pozbawiony świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego, mimo że Wojskowa Agencja Mieszkaniowa przejęła kwaterę?
Ratio decidendi
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, nie badając wszystkich istotnych okoliczności faktycznych dotyczących zwolnienia kwatery przez żołnierza zawodowego. Uzależnienie przyznania świadczenia finansowego od wymeldowania byłej żony i dzieci przez żołnierza było nieuzasadnione, zwłaszcza w sytuacji, gdy nie posiadał on przymiotów strony w postępowaniu meldunkowym. Brak kompletnych akt administracyjnych uniemożliwił ocenę sytuacji.
Stan faktyczny
Skarżący, J.S., żołnierz zawodowy, ubiegał się o świadczenie finansowe na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego. Organ odmówił przyznania świadczenia, argumentując, że skarżący nie zwolnił całkowicie zajmowanej kwatery, ponieważ zameldowana była tam jego była żona z dziećmi, a on nie dopełnił obowiązku ich wymeldowania. Skarżący wniósł skargę, zarzucając błędną wykładnię przepisów i niewłaściwe zastosowanie prawa, wskazując m.in. na przejęcie kwatery przez Wojskową Agencję Mieszkaniową.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej – Oddziału Rejonowego z dnia 3 lutego 2003 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Terenowego z dnia 19 listopada 2002 r. Zasądzono od Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Regionalnego na rzecz skarżącego kwotę 265 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Gorski Sędziowie WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Asesor WSA Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.S. na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Rejonowego z dnia 3 lutego 2003 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia finansowego na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Terenowego z dnia 19 listopada 2002 r. nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddziału Regionalnego na rzecz skarżącego kwotę 265 (dwieście sześćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. 3 II SA/Gd 376/03 U z a s a d n i e n i e Decyzją z dnia 3 lutego 2003 r. Nr [...] Dyrektor Wojskowej Agencji Mieszkaniowej – Oddziału Rejonowego na podstawie art. 13 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. Nr 86, poz. 433 z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu odwołania J.S. od decyzji Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia 19 listopada 2002 r. Nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, że decyzją nr [...] z dnia 19.11.2002 r. Dyrektor OT WAM odmówił przyznania J.S. świadczenia umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego uzasadniając powyższe faktem, iż na podstawie skierowania nr 142/TZ z dnia 16.11.1993 r. J.S. otrzymał kwaterę na tymczasowe zakwaterowanie. Od decyzji organu I instancji zainteresowany odwołał się zarzucając jej błędną wykładnię obowiązujących przepisów i niewłaściwe ich zastosowanie oraz wnosząc o jej uchylenie w całości i orzeczenie co do istoty sprawy. Rozpatrując sprawę, organ II instancji uznał decyzję organu I instancji za zgodną z obowiązującymi przepisami. Stanowisko w przedmiotowej sprawie oparto na postanowieniach art. 24 ust. 2 pkt 1, art. 49 ust. 1 pkt 1 lit.b i ust. 2 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Przepis art. 24 ust. 2 przywołanej ustawy stanowi, że do czasu realizacji prawa do kwatery żołnierz zawodowy otrzymuje: pkt 1) świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego albo pkt 2) przydział kwatery zastępczej. Zgodnie z art. 49, żołnierzowi zawodowemu w służbie stałej przysługuje świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego, jeżeli Agencja nie może przydzielić mu odpowiedniej kwatery lub zapewnić tymczasowego zakwaterowania. Ponadto w ust. 2 art. 49 ustawodawca wskazuje warunki przyznania przedmiotowego świadczenia: 1) zawarcie umowy najmu lokalu z właścicielem, 2) zwolnienie przez żołnierza zawodowego dotychczas zajmowanej kwatery, jeżeli ją posiada. W dniu 16.11.1993 r., na podstawie skierowania nr 142/TZ, J.S. przydzielono kwaterę tymczasową w G. przy ul. [...] [...]. Do zamieszkiwania w tej kwaterze uprawniona była żona M. i córka A.. W dniu 12.10.2001 r. J.S. wystąpił z wnioskiem o przejęcie przez OT WAM kwatery zastępczej. Dyrektor Oddziału Terenowego poinformował go, że kwaterę należy przekazać w stanie wolnym, po przedstawieniu zaświadczenia z Urzędu Miasta Referatu Ewidencji Ludności o wymeldowaniu wszystkich osób pełnoletnich zamieszkujących w lokalu. W związku z nieprzedłożeniem takiego zaświadczenia stwierdzono brak podstaw do przyznania świadczenia. Na powyższą decyzję skargę wniósł J.S. zarzucając jej rażące naruszenie - art. 24 ust. 2 pkt 1, art. 49 ust. 1 lit.b ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że skarżący z powodu nie dopełnienia obowiązku wymeldowania byłej żony nie zwolnił kwatery zastępczej przez co wyłączone jest jego prawo do przyznania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego, - art. 15 ust. 1 i 3 w związku z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 1984 r. Nr 32, poz. 174 z późn. zm.) przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że obowiązek wymeldowania byłej żony obciąża skarżącego, - art. 60 i 61 K.c. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że dokonana przy zwolnieniu przez skarżącego kwatery zastępczej komisyjna ocena procentowego zużycia zainstalowanych urządzeń, o której mowa w § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 28 kwietnia 2000 r. w sprawie administrowania kwaterami i lokalami mieszkalnymi przez Wojskową Agencję Mieszkaniową (Dz.U. Nr 40, poz. 471) należy do czynności prawnych, a nie czynności faktycznych. W uzasadnieniu powyższych zarzutów pełnomocnik skarżącego stwierdził, że w dniu 6 listopada 2001 r. OT WAM przejął kwaterę zastępczą w stanie wolnym spisując na tą okoliczność stosowny protokół, dlatego też z tą datą, zdaniem skarżącego, utraciła byt prawny decyzja z dnia 16 listopada 1993 r. o przydziale na tymczasowe zakwaterowanie kwatery przy ul. [...] [...] w G.. Jeżeli chodzi o poruszone przez organy administracji sprawy meldunkowe, to w skardze stwierdzono, że J.S. wystąpił o wymeldowanie byłej żony, jednak z uwagi na brak przymiotów strony w tym postępowaniu nie był on informowany o podejmowanych w tej sprawie rozstrzygnięciach. W związku z czym nie można w stosunku do niego podnosić zarzutów, że nie dopełnił ciążących na nim obowiązków. W odpowiedzi na powyższą skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów powszechnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie z postanowieniami art. 49 ust. 1 i 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP 1. Świadczenie finansowe umożliwiające pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego przysługuje: 1) żołnierzowi zawodowemu w służbie stałej: a) posiadającemu członków rodziny, których uwzględnia się przy ustalaniu przysługującej mu powierzchni mieszkalnej kwatery, jeżeli Agencja nie może mu przydzielić odpowiedniej kwatery lub zapewnić tymczasowego zakwaterowania z rodziną, b) nieposiadającemu członków rodziny, jeżeli Agencja nie może mu przydzielić odpowiedniej kwatery lub zapewnić zakwaterowania w internacie; 2) żołnierzowi zawodowemu w służbie kontraktowej posiadającemu członków rodziny w rozumieniu art. 26 ust. 2. 2. Warunkiem przyznania świadczenia finansowego jest: 1) zawarcie umowy najmu lokalu z właścicielem lub umowy podnajmu z najemcą, 2) zwolnienie przez żołnierza zawodowego dotychczas zajmowanej kwatery, jeżeli ją posiada. W ust. 2 cytowanego przepisu zawarte są dwa warunki przyznania świadczenia, które muszą zaistnieć kumulatywnie, aby świadczenie takie mogło być przyznane (wyrok NSA z dnia 17 marca 2000 r., sygn. akt I SA 278/99, LEX nr 53756). W związku z tym w postępowaniu administracyjnym organy administracji państwowej powinny skoncentrować się na zbadaniu ich wystąpienia. Stwierdzenie tego faktu skutkuje koniecznością przyznania świadczenia finansowego umożliwiającego pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego. W rozpatrywanym przypadku organy administracji w ogóle nie badały przesłanki zawarcia umowy najmu lokalu mieszkalnego koncentrując się na przesłance zwolnienia przez żołnierza zawodowego dotychczasowej kwatery. Przyjmując, że okoliczność taka nie miała miejsca, gdyż w dotychczasowej kwaterze przydzielonej J.S. pozostaje zameldowana jego była żona wraz z dziećmi. Powołując się jednocześnie na uchylenie się od czynności przejęcia zwolnionej kwatery. W aktach administracyjnych przedmiotowej sprawy brak jest jednak zarówno protokołu przejęcia z dnia 6 listopada 2001 r., jak i oświadczenia o uchylenie się od jego skutków prawnych z uwagi na popełniony błąd. Brak powyższych dokumentów w aktach sprawy uniemożliwia Sądowi dokonanie ich oceny. Równocześnie powołanie się przez organ administracji na okoliczność niedopełnienia przez J.S. obowiązku wymeldowania byłej małżonki oraz dzieci nie jest niczym uzasadnione. Z wnioskiem takim mogą bowiem wystąpić jedynie podmioty posiadające przymioty strony w rozumieniu art. 28 K.p.a., J.S. jako nieposiadający interesu prawnego nie mógł wykonać nałożonego na niego obowiązku. Dlatego reasumując należy stwierdzić, że w rozpatrywanej sprawie organy administracji naruszyły przepisy art. 7 i 77 K.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności stanu faktycznego, związanych ze zwolnieniem kwatery przez J.S. oraz uzależnieniem przyznania wnioskowanego świadczenia od wymeldowania przez skarżącego z przedmiotowego lokalu jego byłej żony oraz dzieci. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy administracji powinny zadbać o to, aby akta administracyjne miały charakter kompletny, a zgromadzone dowody poddane były wszechstronnej ocenie. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd z uwagi na uchybienia procesowe mogące mieć wpływ na wynik postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Jednocześnie na podstawie art. 200 tego aktu prawnego orzekł o kosztach postępowania. Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia opartego na przepisie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określającego, czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie takie jest bowiem obligatoryjne jedynie w przypadku, gdy zaskarżona decyzja nadaje się z istoty swej do wykonania. Zaskarżona i uchylona decyzja dotyczyły ochrony przyznania świadczenia i nie nadawały się do wykonania, orzekanie o możliwości jej wykonania było zatem bezprzedmiotowe.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło