II SA/Gd 3805/01

WyrokWSA w Gdańsku2005-02-03

Skład orzekający: Stanisław Nowakowski, Mariola Jaroszewska, Jolanta Górska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odstąpienie od wykonania "naczółka" dachu w ramach nadbudowy budynku mieszkalnego, polegające na niewykonaniu elementu o długości ok. 0,9 m i wysokości ok. 0,6 m, stanowi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego, uzasadniające wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Odstąpienie od wykonania "naczółka" dachu o podanych wymiarach nie stanowi istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, jeśli nie narusza przepisów technicznych, w tym warunków dotyczących naturalnego oświetlenia pomieszczeń. W takiej sytuacji brak jest podstaw do wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, a postępowanie powinno zostać zakończone stwierdzeniem braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę fragmentu dachu wykonanego niezgodnie z pozwoleniem na budowę. Inwestorzy odstąpili od wykonania "naczółka" dachu, co skarżąca uznała za istotne odstępstwo powodujące zacienienie jej budynku. Organy administracji, po wcześniejszym uchyleniu decyzji przez Wojewodę i NSA, stwierdziły, że zmiana nie jest istotna i nie narusza przepisów technicznych, w tym warunków zacienienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Górska Protokolant: Karolina Wielgosz - Rogocz po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 9 października 2001r., nr [...] w przedmiocie wykonania określonych obowiązków w celu pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oddala skargę Decyzją z dnia 14 października 1998r. Nr [...] Prezydent Miasta G. zobowiązał inwestorów B. Sz. i K. U. do wykonania na koszt własny do dnia 30 listopada 1998r. następujących obowiązków: rozbiórki fragmentu dachu wykonanego niezgodnie z decyzją nr [...] pozwolenie na budowę z dnia 8 kwietnia 1998r. oraz przedłożyć inwentaryzację wykonanych prac budowlanych. Decyzja została wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa. W uzasadnieniu wskazano, że postanowieniem nr [...] z dnia 7 października 1998r. wstrzymano prowadzenie robót budowlanych przy wznoszeniu nadbudowy budynku mieszkalnego położonego w G. przy ul. [...], wykonanych niezgodnie z zatwierdzonym projektem, co potwierdzono protokółem z wizji lokalnej z dnia 28 września 1998r. Niezgodność wykonanych prac polega na zmianie konstrukcji dachu, wykonano go jako dwuspadowy, bez projektowanego "naczółka" w północnej elewacji budynku. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli inwestorzy wskazując, iż dokonane odstępstwo jest nieistotne, a fakt rezygnacji z przyczółka został uzgodniony z projektantem i naniesiony na projekt budowlany oraz uwzględniony stosownymi wpisami do dziennika budowy. W czasie przeprowadzonej wizji pracownik Urzędu Miasta nie kontrolował żadnych dokumentów oraz nie ocenił jak istotną zmianą była rezygnacja z naczółka. Zmiana ta nie narusza żadnego interesu J. K. i dowodem tego stwierdzenia jest załączona linijka słońca sporządzona przez mgr. inż. arch M. M. Inwestorzy złożyli także zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta G. nr [...] z dnia 7 października 1998r. wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych. Decyzją z dnia 30 grudnia 1998r. Nr [...] Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie oraz postanowieniem z dnia 30 grudnia 1998r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 Kpa uchylił zaskarżone postanowienie w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W obu uzasadnieniach wskazano, iż w trakcie realizacji nadbudowy budynku przy ul. [...] w G. inwestor dokonał zmian w konstrukcji dachu, rezygnując z "naczółka" o dłg. ok. 0,9 m i wys. 0,6 m. Zmian tych dokonano w oparciu o kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu budowlanego z naniesioną w/w zmianą, potwierdzonych przez projektanta. Stosowny wpis umieszczono również w dzienniku budowy. W ocenie organu odwoławczego poczyniona zmiana nie stanowi istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego, a zatem nie stanowi samowoli budowlanej i nie narusza przepisów, w tym warunków technicznych. Skargę na powyższą decyzję Wojewody do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła J. K. Wyrokiem z dnia 7 marca 2001r. sygn. akt IISA/Gd 269/99 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję wskazując, iż wszczęte z wniosku osoby trzeciej, legitymującej się przymiotem strony, postępowanie w przedmiocie zgodności prowadzonych robót budowlanych z ustaleniami i warunkami określonymi w pozwoleniu lub przepisach, nie może kończyć się decyzją o umorzeniu postępowania z tej tylko przyczyny, że wniosek jest niezasadny. Sąd krytycznie nadto ocenił uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazując, że prawne uzasadnienie właściwie nie istnieje, zaś faktyczne jest niewyczerpujące skoro nie odpowiada na podstawowy zarzut skarżącej, iż zmiana konstrukcji dachu powoduje niedopuszczalne zwiększenie zacienienia jej budynku. Ponownie rozpatrując sprawę zaskarżoną decyzją z dnia 9 października 2001r. Nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) uchylił zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji całości i stwierdził brak podstaw do podjęcia w oparciu o art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego rozstrzygnięcia sprawy wykonania robót budowlanych polegających na nadbudowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w G. Organ ustalił, iż w trakcie realizacji nadbudowy budynku mieszkalnego przy ul. [...] w G. dokonano zmiany konstrukcji dachu polegającej na rezygnacji z zaprojektowanego pierwotnie "naczółka" o długości ok. 0,9 m i wysokości ok. 0,6 m. Powyższą zmianę wykonano w oparciu o stosownie skorygowane przez projektanta rysunki zatwierdzonego projektu budowlanego oraz odpowiedni wpis kierownika budowy w dzienniku przedmiotowej budowy. W ocenie organu drugiej instancji, poczyniona zmiana nie stanowi istotnego odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę, jak również nie narusza przepisów obowiązującego aktualnie, jak również w dacie wydania rozpatrywanej decyzji, rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jednolity Dz. U. z 1999r. Nr 14, poz. 140). Niewykonanie przedmiotowego "naczółka" dachu nie ma wpływu na kwestię zacieniania budynku zlokalizowanego przy ul. [...] w G. Zgodnie z przepisami § 13 wym. wyżej rozporządzenia, warunek zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi należy uznać za spełniony, jeżeli odległość obiektu przesłanianego od obiektu przesłaniającego jest nie mniejsza niż wysokość budynku przesłaniającego. Powyższa wysokość liczy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego od poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego. Jak wynika z pomiarów dokonanych w toku postępowania dotyczącego omawianej sprawy, odległość pomiędzy budynkiem przy ul. [...] budynkiem przy ul. [...] wynosi 10,89 m, co po odjęciu 50 cm okapu daje odległość obliczeniowa równą 10,39 m. Zgodnie ze znajdującym się w aktach sprawy projektem budowlanym wysokość obiektu przesłaniającego (rozbudowywanego) wynosi 10,42 m. Rzędna terenu otaczającego obiekt przy ul. [...] wynosi 110,77 m n.p.m., natomiast rzędna terenu przy budynku przy ul. [...] wynosi 110,22 m n. p. m. Różnica powyższych rzędnych wynosi zatem 0,55 m. W toku postępowania dotyczącego przedmiotowej sprawy ustalono ponadto, że wysokość parapetu najniżej położonego okna w budynku przesłanianym wynosi 2,11 m nad poziomem przyległego terenu. W związku z powyższym wysokość obiektu przesłaniającego liczona zgodnie z § 13 ust. 2 cyt. rozporządzenia wynosi 0,42 + 0,55 – 2,11 = 8,86 m i jest mniejsza od w/w odległości obliczeniowej pomiędzy obiektami wynoszącej 10,39 m. Wobec tego warunek zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń określony w § 13 w/w rozporządzenia należy uznać za spełniony. Organ nadzoru budowlanego drugiej instancji stwierdził, że dokonana przez inwestorów nadbudowy budynku przy ul. [...] rezygnacja z wykonania "naczółka" dachu nie stanowi istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego i w związku z tym może podlegać procedurze przewidzianej w art. 57 ust. 2 Prawa budowlanego. Wobec tego brak jest w omawianej sprawie przesłanek do wydania decyzji na podstawie przepisów art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego, które to przepisy dotyczą sytuacji wykonywania robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia bądź zgłoszenia lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie dla środowiska, albo w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź w przepisach. W związku z tym wydanie przez organ I instancji decyzji nakazującej dokonanie rozbiórki fragmentu dachu zrealizowanego niezgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę oraz przedłożenie inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych należy uznać za błędne. Skargę na powyższą decyzję wniosła J. K. domagając się jej uchylenia. Skarżąca wskazała, że dach wykonano bez projektowanego naczółka, co ma istotny wpływ na zacienienie budynku zlokalizowanego przy ul. [...]. Pozostała zarzuty skargi odnosiły się do wybudowanego przez inwestorów, jak twierdzi skarżąca bez pozwolenia na budowę, garażu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Postępowanie administracyjne zostało wszczęte wskutek wniosku J. K. o natychmiastowe wstrzymanie budowy domu w G. W. ul. [...], gdyż jego realizacja odbiega znacznie od zatwierdzonego projektu i narusza w ten sposób interes skarżącej. W toku postępowania wyjaśniającego w wyniku dokonanych oględzin w dniu 28 września 1998r. ustalono, iż wysokość kalenicy i ścianki kolankowej zasadniczo nie odbiega od projektu. Różnica wynosi ok. 10 cm. Natomiast konstrukcja dachu w części sąsiadującej z działką przy ul. [...] uległa zmianie. Nie został wybudowany projektowany naczółek – ścięcie dachu. (vide: akta administracyjne k. 60) Skoro zatem skarżąca zwróciła się do organu budowlanego o wszczęcie postępowania związanego z naruszeniem prawa przy realizacji inwestycji zlokalizowanej na sąsiedniej działce, to rzeczą tego organu było sprawdzenie w ramach kompetencji wynikających z przepisów art. 50 – 51 Prawa budowlanego, czy inwestycja jest prowadzona zgodnie z ustaleniami pozwolenia na budowę. Podstawowym zarzutem podnoszonym przez skarżącą była zmiana konstrukcji dachu powodująca, w ocenie skarżącej, zacienienie jej budynku. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), organ nadzoru budowlanego, w przypadku stwierdzenia, że roboty budowlane zostały wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź przepisach, wydaje decyzję określającą czynności, jakie należy wykonać w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, określając jednocześnie termin wykonania tych czynności. Natomiast w sytuacji, gdy w toku postępowania wszczętego na wniosek podmiotu posiadającego przymiot strony stwierdzi, iż roboty budowlane nie zostały wykonane w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu bądź przepisach daje temu wyraz stwierdzając brak podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie potwierdza prawidłowość ustaleń dokonanych przez organ odwoławczy, właściwy według kompetencji określonej w art. 34 pkt 1 ustawy z dnia 21 stycznia 2000r. o zmianie niektórych ustaw związanych z funkcjonowaniem administracji publicznej (Dz. U. Nr 12, poz. 136). która weszła w życie z dniem 23 lutego 2000r. Ustalenia te prowadzą do bezspornego wniosku, że inwestorzy realizując inwestycję polegającą na nadbudowie budynku mieszkalnego, odstąpili od zatwierdzonego w decyzji pozwolenie na budowę projektu budowlanego. Odstępstwo te polegało na niewykonaniu "naczółka" o długości ok. 0,9 m i wysokości ok. 0,6 m. Organ odwoławczy uznał, iż odstępstwo te nie ma charakteru istotnego, szczegółowo rozpatrując przedmiotową sprawę pod kątem spełnienia warunków z § 13 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz wytycznych zawartych w cytowanym wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. W ocenie Sądu nie można zarzucić organowi administracji uchybień w obliczeniach i dokonanej oceny, które znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dlatego też uwzględniając wszystkie powyższe okoliczności Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa w związku z podjęciem zaskarżonej decyzji. Zarzuty skargi odnoszące się do wybudowanego na działce B. Sz. i K. U. w ramach samowoli budowlanej garażu nie mogą zostać rozpatrzone, albowiem przedmiot ten nie mieści się w granicach sprawy (art. 134 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270ze zm.) skargę jako niezasadną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło