II SA/Gd 385/13

PostanowienieWSA w Gdańsku2013-09-16

Skład orzekający: Referendarz sądowy Diana Trzcińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) powinien zostać uwzględniony, jeśli strona skarżąca nie wykonała wezwania sądu do złożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń potwierdzających jej sytuację finansową?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ strona skarżąca nie wykonała wezwania do złożenia dokumentów i oświadczeń niezbędnych do oceny jej sytuacji finansowej. Brak tych dokumentów uniemożliwił obiektywne ustalenie, czy strona nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ponadto, sąd wskazał, że dane przedstawione we wniosku były niemal identyczne z tymi z poprzedniego wniosku, który został już prawomocnie rozstrzygnięty, a strona nie przytoczyła nowych okoliczności uzasadniających zmianę poprzedniego postanowienia.
Stan faktyczny
Strona skarżąca A. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych) w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą rozbiórki obiektu budowlanego. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony z powodu niewykonania wezwania do złożenia dokumentów. W nowym wniosku strona przedstawiła swoje dane dotyczące sytuacji rodzinnej, majątkowej i dochodowej, jednak ponownie została wezwana do przedłożenia szeregu szczegółowych dokumentów finansowych i majątkowych. Strona nie wykonała tego wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono A. G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Diana Trzcińska po rozpoznaniu w dniu 16 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia odmówić A. G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z 4 lipca 2013 r. referendarz sądowy WSA odmówił A. G. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie z kosztów sądowych. Jak wynika z uzasadnienia tego postanowienia, powodem odmowy przyznania prawa pomocy było niewykonanie wezwania referendarza do złożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, skutkujące niemożliwością wyczerpującego i obiektywnego ustalenia aktualnej sytuacji finansowej i majątkowej strony w kontekście przesłanek przyznania prawa pomocy. Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu PPF 6 sierpnia 2013 r. skarżący ponownie zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W świetle złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym - wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, mając na utrzymaniu dwoje dzieci. Z kolei w świetle oświadczenia o majątku i dochodach - wnioskodawca posiada dwie nieruchomości gruntowe o powierzchni 1300 m2 oraz 600 m2. Poza tym, wedle oświadczenia nie ma żadnego majątku, oszczędności, ani przedmiotów wartościowych. Źródłem dochodów w jego rodzinie - w wysokości około 3000 zł miesięcznie - jest działalność gospodarcza, prowadzona przez wnioskodawcę. Wnioskodawca napisał, że uzyskał od pracownika sądu informację, że opłata sądowa waha się w niniejszej sprawie w granicach od 100 zł do 500 zł. Jego zdaniem, kwota 500 zł tytułem wpisu jest wygórowana, a jej uiszczenie może nastąpić wyłącznie kosztem jego rodziny. Celem weryfikacji danych zawartych we wniosku o przyznane prawa pomocy, wnioskodawca został ponownie zobowiązany do przedłożenia – w terminie czternastu dni od dnia doręczenia wezwania – szeregu dokumentów, w tym: - dokumentu potwierdzającego wysokość osiągniętych dochodów (przychodów) lub poniesionej straty z tytułu prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej z okresu ostatnich trzech miesięcy, - wyciągów wszystkich posiadanych przez wnioskodawcę i jego żonę osobistych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy, ze szczególnym uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków zgromadzonych na lokatach lub oświadczenia o ich nieposiadaniu oraz rachunku bankowego dla prowadzonej przez wnioskodawcę działalności gospodarczej z okresu ostatnich trzech miesięcy, - oświadczenia, czy żona wnioskodawcy osiąga dochody, jeśli tak - to z jakiego tytułu (stosunek pracy, zlecenia, itp.) i w jakiej miesięcznej wysokości (z uwzględnieniem kwoty brutto i netto – okoliczność tą należy zobrazować dokumentem od pracodawcy o wysokości dochodów), jeśli zaś jest osobą bezrobotna – przedłożenia stosownej decyzji w tym zakresie, jeśli takową się legitymuje, - dokumentów obrazujących wysokość ponoszonych przez wnioskodawcę miesięcznych wydatków związanych z kosztami utrzymania (opłata za czynsz, wodę, energię elektryczną, gaz, ogrzewanie, wywóz nieczystości, leki itp.) wraz ze wskazaniem udziału, w jakim w tych kosztach ponoszonych wspólnie z ojcem partycypuje wnioskodawca i jego rodzina, - oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych przez skarżącego lub jego żonę pojazdów mechanicznych (podania marki, modelu, roku produkcji i aktualnej wartości rynkowej). Stosowne wezwanie zostało wnioskodawcy doręczone na podany przez niego adres do korespondencji w dniu 19 sierpnia 2013 r. (vide: potwierdzenie odbioru w aktach sprawy). Do dnia wydania niniejszego postanowienia powyższe wezwanie nie zostało przez wnioskodawcę wykonane. Do Sądu nie wpłynęły bowiem żądane dokumenty oraz oświadczenia, ani wniosek o przedłużenie terminu do wykonania zarządzenia. W myśl art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym (obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych) następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze fakt, że wnioskodawca po raz kolejny zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, a jego poprzedni wniosek został prawomocnie rozstrzygnięty w.w. postanowieniem Referendarza z 4 lipca 2013 r. - należało dokonać porównania jego sytuacji majątkowej i możliwości zarobkowych istniejących w dacie poprzedniego wniosku z sytuacją przedstawioną w niniejszym wniosku. Zgodnie bowiem z treścią art. 165 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Analiza ta winna być zatem dokonana pod kątem przytoczenia przez wnioskodawców nowych okoliczności faktycznych, nieznanych referendarzowi w chwili rozpoznawania pierwszego wniosku, które uzasadniałyby odmienną ocenę ich sytuacji i w konsekwencji - przyznanie prawa pomocy. Dane przedstawione przez wnioskodawcę w obu wnioskach o przyznanie prawa pomocy są niemal identyczne, w szczególności – wnioskodawca nie przytoczył żadnych nowych okoliczności, które mogły stać się podstawą do zmiany postanowienia z 4 lipca 2013 r. Podobnie jak w toku rozpoznawania pierwszego wniosku, wnioskodawca nie wykonał zobowiązania referendarza sądowego w zakresie przedstawienia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, wyjaśniających wątpliwości dotyczącego jego stanu majątkowego i możliwości finansowych. Należy przy tym podkreślić, że przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie może mieć miejsce, gdy strona wykaże obiektywny i rzeczywisty brak możliwości poniesienia kosztów postępowania. Należy również wyjaśnić, że wysokość wpisów od skarg w postępowaniu sądowoadministracyjnym reguluje rozporządzenie Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.). Zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 tego rozporządzenia wpis stały wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu budownictwa i architektury - 500 zł. W sprawie niniejszej, dotyczącej rozbiórki obiektu budowlanego, wpis od skargi ma charakter stały i wynosi 500 zł. Sąd nie ma zatem możliwości miarkowania kwot wpisu, gdyż jego wysokość w tym przypadku ustalona jest w sposób sztywny. W konsekwencji, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 165 ww. ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło