II SA/Gd 390/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. O. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 maja 2012r. w przedmiocie wydzierżawienia lub sprzedaży części nieruchomości postanawia odrzucić skargę. W piśmie z dnia 7 grudnia 2011 r. J. O. zwróciła się do Miejskiego Zarządu Gospodarki Mieszkaniowej w L. o wydzierżawienie jej terenu miejskiego, przylegającego do jej nieruchomości budynkowej w celu wybudowania zjazdu do planowanego w piwnicy budynku garażu. Wobec poinformowania wnioskodawczyni o braku takiej możliwości w piśmie Dyrektora Miejskiego Zarządu Gospodarki Komunalnej w L. z dnia 2 marca 2012 r. J. O. złożyła pismo, zatytułowane odwołaniem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, kwestionując odmowę realizacji jej wniosku. Następnie, złożyła skargę na czynność (pismo) Samorządowego Kolegium Odwoławczego, polegającą na tym, że Kolegium w piśmie z dnia 21 maja 2012 r. uznało w/w pismo J. O., zatytułowane odwołaniem, za pozostające poza zakresem kompetencji kolegiów, dotyczące w istocie problematyki ze sfery prawa cywilnego. Skarżąca zarzuciła, że takie stanowisko Kolegium narusza art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz art. 7 – 10 k.p.a. oraz 77 i 80 k.p.a. Powołując się na powyższe, skarżąca domagała się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji Kolegium z dnia 21 maja 2012 r., Nr [...] i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie ze względu na to, że przedmiot zaskarżonej czynności organu nie pozostaje w sferze właściwości kolegiów i dotyczy sfery prawa cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej P.p.s.a.), sprawowana przez sądy administracyjne kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1. decyzje administracyjne, 2. niektóre postanowienia (wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także rozstrzygające co do istoty, ponadto wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie), 3. inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, 6. inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego oraz na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają również w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 P.p.s.a.). Pozytywne wyszczególnienie wymienionych wyżej aktów jest wyczerpujące, zatem a contrario skarga na inne formy działania administracji jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 lub 6 P.p.s.a., oczywiście ze szczególnym uwzględnieniem prawa do sądu gwarantowanego przez art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz zasady domniemania właściwości sądów powszechnych (art. 177 Konstytucji). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, wyrażone w piśmie z dnia 22 maja 2012 r., stanowiące "odpowiedź" na "odwołanie" skarżącej od pisma Dyrektora Miejskiego Zarządu Gospodarki Komunalnej w L., w treści którego poinformowano ją braku możliwości wydzierżawienia (sprzedaży) nieruchomości miejskiej, sąsiadującej z jej nieruchomością budynkową. Zawarcie umowy dzierżawy lub sprzedaży, jakiej oczekuje skarżąca od Dyrektora Miejskiego Zarządu Gospodarki Komunalnej w L. jest czynnością cywilnoprawną i jako taka – pozostaje ona poza zakresem kognicji sądów administracyjnych. Ewentualne uwzględnienie wniosku skarżącej polegałoby bowiem na zawarciu z nią stosownej umowy dzierżawy lub sprzedaży. Natomiast w sytuacji, gdy adresat oferty (Dyrektor MZGK) nie dostrzegł możliwości zawarcia takiej umowy, prawidłowo poinformował o tym oferenta (skarżącą) w formie pisma. Takie stanowisko nie jest więc władczym (administracyjnym – w formie decyzji administracyjnej), ani też jednostronnym (cywilnoprawnym) konstytutywnym rozstrzygnięciem, a może być uznane jedynie za cywilnoprawne oświadczenie podmiotu, stanowiące o odmowie uwzględnienia wniosku skarżącej o zawarcie z nią umowy dzierżawy lub sprzedaży nieruchomości gminnej. Podkreślić przy tym należy, że brak jest przepisu prawa, z którego wynikałoby umocowanie organu administracji do decydowania o kwestii przeniesienia prawa własności (zawarcia umowy dzierżawy) nieruchomości miejskiej w opisanej wyżej sytuacji w formie decyzji administracyjnej. Tryb gospodarowania nieruchomościami samorządowymi oraz Skarbu Państwa reguluje zasadniczo ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 – tekst jednolity ze zm.). Co do zasady, zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa lub własność jednostek samorządu terytorialnego są sprzedawane lub oddawane w użytkowanie wieczyste w drodze przetargu, który jest instytucją o charakterze cywilno-prawnym. Ocena oświadczenia o braku chęci zawarcia umowy sprzedaży, czy dzierżawy nieruchomości gminnej, wyrażona poza procedurą przetargową, uregulowaną w w/w ustawie o gospodarce nieruchomościami, nie należy do kompetencji sądów administracyjnych. Sądy te bowiem, stosownie do art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która to kontrola obejmuje m. in. orzekanie w sprawach skarg na inne niż w pkt 1-3 art. 3 § 2 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu stanowisko wyrażane w sprawie rozpatrzenia skargi składanej na czynności związaną z odmową zawarcia ze skarżącą umowy dzierżawy lub sprzedaży nieruchomości gminnej nie następuje zatem w postępowaniu administracyjnym, nie mieści się ono także w kategorii decyzji administracyjnej ani aktu lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Słusznie też Kolegium podkreśliło brak możliwości wskazania przepisu prawa administracyjnego, stanowiącego prawną podstawę skarżonego przez stronę pisma, które w takiej sytuacji nie może stanowić decyzji administracyjnej, od której przysługują środki odwoławcze, przewidziane w k.p.a. Wobec tego Sąd uznał, że zakwestionowane przez skarżącą stanowisko Kolegium Odwoławczego nie daje podstaw do wniesienia na nią skargi do sądu administracyjnego, co obliguje Sąd do jej odrzucenia, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.