II SA/Gd 394/05
WyrokWSA w Gdańsku2006-07-06
Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Jan Jędrkowiak, Andrzej Przybielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji po wznowieniu postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy, która została wydana z naruszeniem przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, może odmówić jej uchylenia, jeśli w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej?Ratio decidendi
Organ administracji po wznowieniu postępowania w sprawie decyzji o warunkach zabudowy, która została wydana z naruszeniem przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie może odmówić jej uchylenia, jeśli w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej. Decyzja o warunkach zabudowy sprzeczna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna, a zatem nie ma podstaw do odmowy jej uchylenia.Stan faktyczny
Wójt Gminy odmówił uchylenia decyzji z 2000 r. ustalającej warunki zabudowy dla budynku mieszkalnego, stwierdzając jedynie jej wydanie z naruszeniem prawa, gdyż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca dotychczasowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła rażące naruszenie prawa przez dopuszczenie budowy budynku mieszkalnego na terenie przeznaczonym dla funkcji uciążliwych. Sąd uchylił obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.) Protokolant Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi W. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy z dnia 6 stycznia 2005 r. nr [...].
Wójt Gminy decyzją z dnia 6 stycznia 2005 r., powołując się na przepisy art. 149 § 2 i 151 § 2 k.p.a., po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego na wniosek W. M.:
1. stwierdził, że decyzja Wójta Gminy z dnia 21 marca 2000 r. wydana została z naruszeniem prawa
2. odmówił jej uchylenia z tej przyczyny, że w wyniku postępowania wznowieniowego mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia wskazano, że W. M., właścicielka działki nr [...] w C., przylegającej bezpośrednio do działki nr [...] położonej w C., wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wójta Gminy z dnia 21 marca 2000 r. ustalającą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego na działce nr [...]".
Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 28 października 2004 r. wznowiono postępowanie w sprawie zakończonej opisaną wyżej decyzją oraz wyznaczono Wójta Gminy do przeprowadzenia postępowania, co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.
W toku postępowania wznowieniowego ustalono, że od udziału w tym postępowaniu pominięto właścicieli sąsiednich nieruchomości, w tym W. M., co stanowiło przesłankę wznowieniową określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Oceniając natomiast ponownie wniosek inwestora o ustalenie warunków zabudowy Wójt Gminy wskazał, że przedmiotowa decyzja z 21 marca 2000 r. "nie narusza interesu prawnego właścicieli działek sąsiednich, a w szczególności właścicieli działki nr [...], gdyż lokalizacja planowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego jest od granicy z działką W. M. o 55 metrów, wobec czego oddziaływanie planowanej funkcji inwestycji nie wykracza poza granice działki inwestora nr [...]".
Odwołanie od tej decyzji wniosła W. M., wskazując, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy Wójta Gminy z 21 marca 2000 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa z tej przyczyn, że w decyzji pierwotnej pominięto fakt, ze jej nieruchomość jest zabudowana stacją benzynową, a w konsekwencji inwestycję dotyczącą realizacji budynku mieszkalnego jednorodzinnego ustalono z naruszeniem planu.
Nie uwzględniając tego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 146 § 2 i 151 § 2 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w całości faktyczne i prawne podstawy jej rozstrzygnięcia.
Organ odwoławczy wskazał, że z przepisów działu II rozdziału 12 k.p.a. (art. 145-153) wynika, że jeżeli wystąpią przesłanki wznowieniowe, to organ administracji jest zobowiązany do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Przesłanką wznowieniową w tej sprawie był fakt, że W. M., z naruszeniem art. 145 § 1 k.p.a. nie brała udziału w tym postępowaniu.
Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że przepis art. 151 § 1 k.p.a. w związku z art. 149 § 2 k.p.a. nakazuje ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy w postępowaniu wznowieniowym, łącznie z przesłankami o jakich mowa w art. 146 § 2 k.p.a.
Po przeprowadzeniu postępowania, co do istoty sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że przepisy obowiązującego w dacie wydania decyzji o ustaleniu warunków miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy C. z dnia 19 lipca 1993 r. nie mogły przesądzić o odmowie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, gdyż z zapisów obowiązującego wówczas planu miejscowego, przewidującego dla tego terenu funkcje uciążliwe (przemysł, bazy i składy), "nie wynikał wprost zakaz realizacji zabudowy towarzyszącej, jaką w tym przypadku była budowa budynku mieszkalnego inwestora, wykonującego określoną produkcję."
W konkluzji organ odwoławczy uznał, ze w ponownym postępowaniu mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej o ustaleniu warunków dla tej inwestycji.
W. M. wniosła skargę do Sądu, w której zarzuciła rażące naruszenie prawa przez przyjęcie, że na terenie oznaczonym symbolem [...] - teren istniejących i rezerwowanych funkcji uciążliwych (przemysł, bazy składy) dopuszczalna była realizacja budynku mieszkalnego.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wywodząc, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany granicami skargi, zważył, co następuje:
Istota niniejszej sprawy polega na tym, jaki jest zakres kompetencji właściwego organu po wydaniu opartego na przepisie art. 149 § 1 k.p.a. postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją administracyjną. Kwestię tą wyjaśnia art. 149 § 2 k.p.a., stanowiący, że postanowienie to stanowi podstawę do:
• przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia a następnie
• rozstrzygnięcia istoty sprawy
W niniejszej sprawie przesłanka wznowieniowa wynikająca z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jest bezsporna, a zatem właściwy organ winien ponownie zbadać wniosek inwestora o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji, czyli merytorycznie rozpatrzyć sprawę dopuszczalności realizacji na działce nr [...] w C. opisanej wyżej inwestycji w świetle obowiązującego wówczas prawa.
Przypomnieć należy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, że w dacie wydania opisanej wyżej decyzji Wójta Gminy o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 21 marca 2000 r. obowiązywały przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), które jednoznacznie przewidywały, że ustalanie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu dokonywane było w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z zachowaniem warunków określonych w ustawach (por. art. 2 ust. 1).
Ustalanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dokonywane było w drodze decyzji, na podstawie ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a decyzja określała przede wszystkim rodzaj inwestycji i warunki wynikające z ustaleń tego planu (por. art. 42 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy). Plan ten był prawem miejscowym (art. 7 ustawy).
Zgodnie z art. 16 pkt 1 ustawy decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu sprzeczna z ustaleniami tego planu była nieważna.
Oczywiste jest zatem, że podstawową czynnością organów administracji w niniejszej sprawie, zobowiązanych do ponownej oceny wniosku inwestora o ustalenie warunków zabudowy, było badanie zgodności projektowanej inwestycji z ustaleniami obowiązującego wówczas planu. Porównanie zapisów planu z treścią decyzji daje prostą odpowiedź na to pytanie.
W dacie wydania decyzji dotychczasowej obowiązywał miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Gminy C. z dnia 19 lipca 1993 r. (Dziennik Urzędowy [...].), który dla działki nr [...], oznaczonej symbolem [...] przewidywał "teren istniejących i rezerwowanych funkcji uciążliwych (przemysł, bazy składy)", a zatem nie mógł być przeznaczony również pod budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego.
Oczywiste jest zatem, że pierwotna decyzja Wójta Gminy o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia 21 marca 2000 r. dla opisanej wyżej inwestycji, dopuszczająca realizacje na terenie przeznaczonym w planie dla funkcji uciążliwych budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wolnostojącego była sprzeczna z planem, a w konsekwencji nieważna. Nie było zatem żadnych podstaw do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej.
Oczywiście błędne są wywody SKO koncentrujące się na tym, czy przedmiotowa decyzja naruszała interes prawny skarżącej.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił decyzje organów obydwu instancji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło