II SA/Gd 394/09
WyrokWSA w Gdańsku2009-09-16
Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Górska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie, która ukończyła 24 rok życia, przysługuje zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, jeśli kontynuuje naukę i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności?Ratio decidendi
Osobie, która ukończyła 24 rok życia, nie przysługuje zasiłek rodzinny ani dodatek z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego, nawet jeśli kontynuuje naukę i posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Ustawa o świadczeniach rodzinnych jednoznacznie stanowi, że zasiłek rodzinny przysługuje osobie uczącej się w szkole lub szkole wyższej, ale nie dłużej niż do ukończenia 24 roku życia. Prawo do renty socjalnej nie wpływa na uprawnienia do świadczeń rodzinnych, gdyż są to odrębne świadczenia regulowane przez różne ustawy i przyznawane przez różne organy.Stan faktyczny
Skarżący J. F. złożył wniosek o przyznanie zasiłku rodzinnego oraz dodatku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego. Organ I instancji odmówił przyznania świadczeń, wskazując, że skarżący ukończył 24 rok życia i nie spełnia definicji osoby uczącej się. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący wniósł skargę, powołując się na decyzję ZUS o przyznaniu renty socjalnej i orzeczenie o niepełnosprawności.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Górska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi J. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia 28 kwietnia 2009 r. o odmowie przyznania skarżącemu J. F. zasiłku rodzinnego i dodatku do tego zasiłku z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego tj. świadczeń, o których mowa w art. 4 – 6 i art. 13 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ze zm. ). Powodem odmowy było ustalenie, że wnioskodawca w dacie złożenia wniosku o przyznanie w/w świadczeń ukończył już 24 rok życia i nie odpowiada definicji "osoby uczącej się" z art. 3 pkt 13 ustawy, a tym samym nie spełnia warunków z art. 6 ust. 1 a ustawy do otrzymania świadczenia. Przepis ten stanowi bowiem, że zasiłek rodzinny przysługuje osobie uczącej się w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 24 roku życia.
W skardze na decyzję organu odwoławczego J. F. oświadczył, że nie zgadza się z wydanym rozstrzygnięciem i wskazał, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych uznał, iż należy mu się zasiłek rodzinny. Do skargi skarżący załączył kserokopie następujących dokumentów: decyzji ZUS-u z dnia 4 marca 2009 r. o podwyższeniu mu renty socjalnej, orzeczenie Powiatowego Zespołu d/s Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 4 października 2007 r. o przyznaniu skarżącemu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 1 sierpnia 2008 r. wraz z uzasadnieniem o zmianie decyzji ZUS-u i przyznaniu skarżącemu prawa do renty socjalnej od dnia 1 kwietnia 2007 r. na stałe. Te same dokumenty skarżący przedłożył organowi I instancji ubiegając się o przyznanie mu zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Kolegium ponownie podkreśliło, że skarżący z uwagi na swój wiek ( ukończone 24 lata w dacie złożenia wniosku ) oraz fakt nie uczęszczania do szkoły ( co z kolei wynika z faktu otrzymywania renty socjalnej ) nie spełniał przesłanek do otrzymania zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem. Odnosząc się do zarzutu skargi Kolegium wyjaśniło, że organem właściwym do orzekania o zasiłku rodzinnym w I instancji był Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie, a nie Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Uprawnienie do otrzymania zasiłku rodzinnego z różnymi dodatkami w tym i dodatkiem z tytułu kształcenia i rehabilitacji dziecka niepełnosprawnego uregulowane jest w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 ). Stosownie do art. 4 ust. 2 tej ustawy prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje: 1) rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka; 2) opiekunowi faktycznemu dziecka; 3) osobie uczącej się. W art. 3 pkt 13 ustawy wyjaśniono, że ilekroć w ustawie jest mowa o osobie uczącej się oznacza to osobę pełnoletnią uczącą się, niepozostającą na utrzymaniu rodziców w związku z ich śmiercią lub w związku z ustaleniem wyrokiem sądowym lub ugodą sądową prawa do alimentów z ich strony. Dalej w tej ustawie art. 6 stanowi: "1. Zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4. ust. 2 pkt 1, do ukończenia przez dziecko: 1) 18 roku życia lub 2) nauki w szkole, jednak nie dłużej niż do ukończenia 21 roku życia, albo 3 ) 24 roku życia, jeżeli kontynuuje naukę w szkole lub w szkole wyższej i legitymuje się orzeczeniem o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności. 1 a. Zasiłek rodzinny przysługuje osobie uczącej się w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie dłużej niż do ukończenia 24 roku życia".
Z powyższego stanu prawnego jednoznacznie wynika, że fakt ukończenia przez daną osobę 24 roku życia uniemożliwia przyznanie zasiłku rodzinnego zarówno ubiegającej się o to świadczenie tzw. osobie uczącej się, jak i jej rodzicowi lub opiekunowi. Okoliczność ta jest wystarczająca dla odmowy przyznania żądanego świadczenia wraz z dodatkiem. Z akt sprawy wynika, że skarżący urodził się 15 maja 1984 roku, a zatem w dacie złożenia wniosku tj. w dniu 10 kwietnia 2009 r. niewątpliwie miał skończony 24 rok życia. Organy zatem rozpatrując wniosek skarżącego prawidłowo odmówiły mu przyznania żądanego świadczenia.
Skarżącemu należy wyjaśnić, że z załączonych do skargi dokumentów nie wynika jego uprawnienie do otrzymania zasiłku rodzinnego. Przytoczony wyżej stan prawny jednoznacznie wskazuje jakie wymogi należy spełnić ubiegając się o to świadczenie i jednym z tych wymogów jest określony w ustawie wiek - niższy niż 24 lata. Z prawa do renty socjalnej również nie wynika uprawnienie do otrzymania zasiłku rodzinnego. Renta socjalna i świadczenia rodzinne to zupełnie różne świadczenia uregulowane w odrębnych ustawach, których przyznanie jest uzależnione od spełnienia odmiennych przesłanek. Również właściwość organów do decydowania o tych świadczeniach jest różna. Zakład Ubezpieczeń Społecznych uprawniony w zakresie przyznawania renty socjalnej nie jest właściwy w sprawach związanych ze świadczeniami rodzinnymi. Organami właściwymi w tej materii są organy, które wydały kontrolowane w niniejszej sprawie decyzje. Wobec tego, że decyzje te są zgodne z prawem Sąd zobowiązany był oddalić wniesioną przez skarżącego skargę stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. )
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło