II SA/Gd 3996/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia NSA Krzysztof Ziółokowski Protokolant Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 21 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 23 października 2001 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 21 grudnia 2000 r. nr [...] 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącej J. P. kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gd 3996/01 UZASADNIENIE Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 21 grudnia 2000 r. nr [...] powołuje się na art. 20 ust. 3 w zw. z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (wówczas Dz.U. nr 142 z 1997 r. poz. 950 ze zm., obecnie Dz.U. nr 42 z 2002 r. poz. 371), zwanej dalej ustawą o kombatantach, pozbawił skarżącą J. P. uprawnień wdowy po kombatancie F. P., który posiadał uprawnienia kombatanckie z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od 24 stycznia 1945 r. do 30 kwietnia 1945 r. Uzasadniając swoją decyzję organ administracyjny stwierdził, iż mąż skarżącej w okresie zaliczonym mu do działalności kombatanckiej pełnił służbę w Milicji Obywatelskiej. W związku z tym, jak stwierdzono, uprawnienia kombatanckie uzyskał na mocy dotychczasowych przepisów wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze ,,uczestnika walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej". Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych stwierdził też, że zgodnie z treścią art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach nie jest obowiązany do wyjaśniania, czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art, 1 ust. 2, art. 2 i art. 4 ustawy o kombatantach. Skarżąca we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniosła, że jej mąż, pełniąc służbę w Wojsku Polskim, brał udział w wojnie obronnej we wrześniu 1939 r. Na dowód swych twierdzeń do wniosku załączyła kopię zaświadczenia Komendanta Wojskowej Komendy Uzupełnień. Ponownie rozpatrując sprawę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 23 października 2001 r. nr [...] utrzymał swoje poprzednie rozstrzygnięcie w mocy. Uzasadniając decyzję podzielił poprzednie ustalenia i wnioski wskazując dodatkowo, że Milicja Obywatelska nie była służbą zmilitaryzowaną i z tego względu jakakolwiek działalność w jej ramach nie może być uznana za działalność kombatancką. Nadto, odnosząc się do twierdzenia o służbie męża skarżącej w Wojsku Polskim i jego udziału w wojnie obronnej 1939r., stwierdził, że rozpatrzenie wniosku o przyznanie nowego tytułu uprawnień kombatanckich bez udokumentowanego wniosku i rekomendacji właściwego stowarzyszenia byłoby naruszeniem art. 22 ust. 1 ustawy o kombatantach oraz art. 22 ust. 3 tej ustawy. W skardze skarżąca zakwestionowała możliwość weryfikacji uprawnień kombatanckich zmarłego kombatanta. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga, aczkolwiek nie z powodów w niej wskazanych, jest zasadna. Skarżąca w postępowaniu administracyjnym twierdziła, iż jej zmarły mąż pełniąc służbę w Wojsku Polskim, brał udział w wojnie obronnej we wrześniu 1939 r. Okoliczności te mogłyby uzasadniać przyznanie uprawnień kombatanckich na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy o kombatantach. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wskazane twierdzenia winien był więc rozważyć w postępowaniu o pozbawienie skarżącej uprawnień wdowy po kombatancie. W uchwale z dnia 4 marca 2002 r., OPS 13/01. opublikowanej w ONSA nr 4 z 2002 r., poz. 132, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że wniosek (zarzut) osoby, której uprawnień kombatanckich dotyczy postępowanie o pozbawienie tych uprawnień na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach, wskazujący na zachowanie uprawnień z tytułów określonych w tej ustawie, powinien być rozpoznany i rozstrzygnięty w postępowaniu weryfikacyjnym w sprawie o pozbawienie uprawnień kombatanckich a w uchwale z dnia 3 grudnia 2001 r., OPS 11/01, opublikowanej w ONSA nr 3 z 2002 r., poz. 100 Sąd ten przyjął, że przewidziany w art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach termin zastrzeżony do składania wniosków o przyznanie uprawnień kombatanckich nie dotyczy sytuacji, gdy weryfikowany kombatant, który uzyskał uprawnienia kombatanckie, jako "uczestnik walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej", zgłasza w postępowaniu weryfikacyjnym, prowadzonym także po dniu 31 grudnia 1998 r., iż zachodzą okoliczności uzasadniające po jego stronie tytuł do uprawnień kombatanckich określony w tej ustawie. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę tezy wskazanych uchwał podziela i wyraża pogląd, iż mają one także zastosowanie do uprawnień wdów po kombatantach, jako, że tego rodzaju uprawnienia są pochodnymi od uprawnień kombatanckich. Zatem, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych był zobowiązany do rozważenia twierdzeń skarżącej. Zaniechanie tego należy zaś ocenić jako uchybienie przepisom postępowania, w szczególności art. 7 k.p.a., mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż w świetle przedłożonej przez skarżącą kopii zaświadczenia Komendanta Wojskowej Komendy Uzupełnień, jej twierdzenie nie jest gołosłowne. Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 14-5 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), uwzględniając skargę, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Nadto, wobec uwzględnienia skargi, na mocy art. 200 powołanej ustawy orzeczono o obowiązku zwrotu kosztów postępowania.