II SA/Gd 40/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-07-13
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, która wskazała na posiadanie przez małżonka znacznych oszczędności oraz osiąganie dochodów z hodowli ptactwa, których wysokości nie ujawniła, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy?Ratio decidendi
Osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Posiadanie przez małżonka znacznych oszczędności (20 tys. zł) oraz osiąganie dochodów z hodowli ptactwa, których wysokość nie została ujawniona, przemawia przeciwko uznaniu wnioskodawcy za osobę spełniającą przesłankę przyznania prawa pomocy w części, gdyż posiadane zasoby pozwalają na poniesienie częściowych kosztów postępowania.Stan faktyczny
Skarżący A. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej. Skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, posiada gospodarstwo rolne nieprzynoszące dochodów, a małżonkowie nie posiadają żadnych dochodów. Wskazał również, że żona posiada oszczędności w wysokości 20 tys. zł. Referendarz odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na posiadanie przez żonę znacznych oszczędności oraz na fakt, że skarżący zajmuje się hodowlą ptactwa, z czego osiąga dochody, których wysokości nie ujawnił.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 4 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości opłaty legalizacyjnej postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
A. G., skarżący w niniejszej sprawie postanowienie w sprawie ustalenia opłaty legalizacyjnej w wysokości 25 tys. złotych, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych.
Skarżący wskazał w złożonym formularzu, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Posiada gospodarstwo rolne o pow. 1,59 ha, ale nie przynosi ono dochodów w związku z czym oboje z żoną nie posiadają żadnych dochodów. Małżonkowie posiadają mieszkanie o pow. 80 m2. Wnioskodawca wskazał, że żona posiada oszczędności w wysokości 20 tys. zł.
Referendarz zważył, co następuje:
Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym – poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej również jako "P.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków.
Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Mając jednak na względzie, że skarżący wskazał, iż jego małżonka posiada znaczne zasoby pieniężne na kwotę 20 tys. zł, referendarz stwierdził, że przemawia to przeciwko uznaniu skarżącego za osobę spełniającą przesłankę przyznania prawa pomocy w części. Ponadto skarżący pominął okoliczność, że zajmuje się hodowlą gołębi i innego ptactwa i z tego tytułu osiąga dochody, których wysokości nie wskazał.
W sytuacji skarżącego nie ma okoliczności, które powodowałyby potrzebę nagłego przeznaczenia jego oszczędności na konsumujące je całkowicie, niezbędne życiowo wydatki. Jak bowiem podnosi skarżący są to środki, które traktuje jako oszczędności.
W ocenie referendarza posiadane przez skarżącego oszczędności, pozwalają mu na poniesienie częściowych kosztów postępowania bez uszczerbku jego utrzymania koniecznego. W tym na uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie.
W związku z tym nie uznano, aby skarżący spełniał przesłanki przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i jej odmówiono.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło