II SA/Gd 410/10

PostanowienieWSA w Gdańsku2011-05-06

Skład orzekający: Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy skarżący został już zwolniony od kosztów sądowych, a jego sytuacja materialna uległa pogorszeniu, sąd powinien przyznać mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, mimo wcześniejszej odmowy referendarza?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny powinien przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli skarżący wykaże, że jego sytuacja materialna uległa pogorszeniu od momentu wydania wcześniejszego postanowienia w sprawie, a brak dochodów i posiadany majątek nie pozwalają mu na poniesienie kosztów postępowania, w tym kosztów pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżący P. H. złożył skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o nałożeniu grzywny. Wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na chorobę i brak dochodów, posiadając jednak mieszkanie, działkę rolną i samochód. Referendarz zwolnił go od kosztów, ale odmówił ustanowienia adwokata. Po wyroku oddalającym skargę, skarżący złożył ponowny wniosek o prawo pomocy, wskazując na pogorszenie sytuacji materialnej. Referendarz ponownie odmówił ustanowienia adwokata. Sąd, rozpatrując sprzeciw od postanowienia referendarza, uznał, że sytuacja materialna skarżącego uległa pogorszeniu i przyznał mu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 kwietnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego postanawia przyznać skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. P. H. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 kwietnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego. W dniu 20 lipca 2010 r. P. H. zwrócił się do Sądu o zwolnienie go od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. Skarżący oświadczył, że jest osobą chorą i nie otrzymuje żadnych dochodów. Skarżący posiada mieszkanie o powierzchni 41 m2 oraz działkę rolną o powierzchni 300 m2. Do złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący załączył zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w S., z którego wynika, iż dochód skarżącego w 2009 r. wyniósł 1951,05 zł. oraz, że skarżący od dnia 4 stycznia 2009 r. zawiesił prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą. Z dokumentów, stanowiących uzupełnienie wcześniej złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynikało, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe oraz, że posiada samochód marki Audi 100, rok produkcji 1991 r. Wartość samochodu skarżący wycenił na 2000 zł. Skarżący oświadczył ponadto, iż jest na utrzymaniu rodziny, która opłaca za niego czynsz i wszystkie media (około 500 zł. miesięcznie). Skarżący złożył również oświadczenie, że nie posiada żadnych lokat bankowych jak i zgromadzonych środków pieniężnych w innych miejscach. Ojciec skarżącego – W. H., złożył oświadczenie, z którego wynika, że pomaga finansowo swojemu synowi, płaci za niego czynsz oraz wykupuje leki a czworo rodzeństwa skarżącego pomaga mu w utrzymaniu. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym postanowieniem z dnia 17 września 2010 r. zwolnił skarżącego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych i jednocześnie odmówił ustanowienia adwokata. W ocenie referendarza skarżący nie jest bowiem w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania, jednakże skarżący posiada majątek (samochód, mieszkanie, nieruchomość rolną), który może być wykorzystany jako zabezpieczenie pożyczki czy kredytu na pokrycie pełnych kosztów związanych z udziałem w sprawie sądowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 stycznia 2011 r. oddalił skargę P. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 kwietnia 2010 r. nr [...]. W dniu 1 lutego 2011 r. skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W złożonym wniosku skarżący wskazał, iż z powodu choroby nie posiada żadnych środków finansowych do życia. Skarżący posiada jedynie nieruchomość rolną o powierzchni 300 m2 oraz samochód marki Audi (niesprawny), rok produkcji 1991, którego wartość skarżący wycenił na 1000 zł. Dodatkowo, w dniu 4 marca 2011 r. skarżący złożył oświadczenie, z którego wynika, że nie posiada on żadnych lokat bankowych jak i zgromadzonych środków pieniężnych w innych miejscach. Z powodu przewlekłej choroby w utrzymaniu pomaga mu rodzina. Skarżący oświadczył ponadto, iż posiada samochód marki Audi, rok produkcji 1991 r., nie sprawny, którego wartość tym razem skarżący wycenił na 1500 zł. Skarżący przedłożył ponownie zaświadczenie z Urzędu Skarbowego w S., z którego wynika, iż od dnia 4 stycznia 2009 r. skarżący zawiesił działalność gospodarczą oraz, że w 2009 r. skarżący osiągnął dochód w wysokości 1951,05 zł. Ponownie ojciec skarżącego oświadczył, iż pomaga finansowo synowi w utrzymaniu, płacąc za niego czynsz wraz z mediami oraz wykupując leki a czworo rodzeństwa łoży na jego utrzymanie. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym postanowieniem z dnia 9 marca 2011 r. odmówił ustanowienia skarżącemu adwokata. Referendarz wyjaśnił, iż skarżący został zwolniony już od ponoszenia kosztów sądowych w przedmiotowej sprawie, dlatego też ponownie złożony wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych nie podlegał rozpoznaniu. Ponadto, w ocenie referendarza, weryfikacja danych ujawnionych przez wnioskodawcę w uzasadnieniu jego wniosku, wskazuje, iż nie uległy zmianie okoliczności faktyczne, które były podstawą wydania wcześniejszego postanowienia w sprawie. P. H. wniósł sprzeciw od postanowienia Referendarza sądowego z dnia 9 marca 2011 r., powołując dane ujawnione we wniosku o przyznanie prawa pomocy. Do sprzeciwu skarżący załączył ostateczne wezwanie do zapłaty wystosowane przez Nauczycielką Spółdzielnię Mieszkaniową w celu uregulowania zadłużenia z tytułu opłaty za mieszkanie, które na dzień 28 lutego 20011 r. wyniosło 872,45 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), w związku z wniesieniem sprzeciwu, postanowienie Referendarza sądowego z dnia 9 marca 2011 r. utraciło moc. Wobec przyznania skarżącemu prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych postanowieniem z dnia 17 września 2010 r., rozpatrzeniu podlegał wniosek skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata. W ocenie Sądu, skarżący P. H. w złożonym ponownie wniosku o przyznanie prawa pomocy, wykazał, iż jego sytuacja materialna uległa pogorszeniu od momentu wydania postanowienia z dnia 17 września 2010 r. w stosunku do stanu, jaki był przedmiotem rozstrzygnięcia, w związku ze zmniejszeniem się wartości składników jego majątku oraz powstaniem zadłużenia. Skarżący nie osiąga żadnych dochodów i pozostaje na utrzymaniu swojego ojca i rodzeństwa. Zdaniem Sądu, w sprawie została spełniona przesłanka przyznania prawa pomocy z art. 246 § 1 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie całkowitym, jaką jest brak możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Uwzględniając sytuację majątkową i zdrowotną skarżącego oraz brak dochodów, Sąd stwierdził, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania, w tym kosztów ustanowienia pełnomocnika procesowego. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznał skarżącemu prawo pomocy. Ponieważ skarżący jest zwolniony od kosztów sądowych, przyznanie prawo pomocy ogranicza się do ustanowienia adwokata.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło