II SA/Gd 413/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. M. i W. M. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z ich skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie nakazu rozbiórki postanawia: odmówić wnioskodawcom przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata z urzędu. E. M. i W. M., skarżący w niniejszej sprawie postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu wadliwego doręczenia upomnienia stronie zobowiązanej do wykonania rozbiórki obiektu budowlanego, zwrócili się o przyznanie prawa pomocy w części dotyczącej ustanowienia adwokata. Skarżący wskazali w złożonym formularzu, że ich rodzina liczy 3 osoby, w tym 19 letni syn wnioskodawców. Rodzina posiada działkę rekreacyjną, oszczędności w kwocie 20 tys. zł oraz trzy samochody osobowe: Seat Cordoba rok prod. 2006 o wartości 15 tys. zł, Toyota Yaris rok prod. 2006 o wartości 16 tys. zł i Rover rok prod. 2000 o wartości 8 tys. zł. Dochód rodziny stanowi wynagrodzenie za pracę na umowę zlecenie skarżącego w kwocie 1551,33 zł i dochód z działalności E. M. określany na poziomie 4789,10 zł miesięcznie. W dodatkowym oświadczeniu wskazali wnioskodawcy, że mieszkają od 2001 r. w mieszkaniu wynajętym od spółdzielni mieszkaniowej. Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskowali o przyznanie im prawa pomocy w zakresie częściowym – poprzez ustanowienie adwokata celem sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego ich skargę. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., powoływanej dalej również jako "P.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków. Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 P.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Mając jednak na względzie, że skarżący wskazali, iż posiadają znaczne zasoby pieniężne na kwotę 20 tys. zł, referendarz stwierdził, że przemawia to przeciwko uznaniu skarżących za osoby spełniające przesłankę przyznania prawa pomocy w części. W sytuacji skarżących nie ma okoliczności, które powodowałyby potrzebę nagłego przeznaczenia posiadanych oszczędności na konsumujące je całkowicie, niezbędne życiowo wydatki. Jak bowiem wskazali skarżący są to środki, które traktują jako oszczędności. W ocenie referendarza posiadane przez skarżących oszczędności, pozwalają im na poniesienie częściowych kosztów postępowania bez uszczerbku ich utrzymania koniecznego. W tym na ustanowienie w sprawie pełnomocnika z wyboru. W związku z tym nie uznano, aby skarżący spełniali przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata i jej odmówiono.