II SA/Gd 4217/01
WyrokWSA w Gdańsku2005-04-20
Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka, Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.), Asesor WSA Krzysztof Retyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie, u której umiarkowany stopień niepełnosprawności powstał w wieku 52 lat, a więc w wieku nie uprawniającym do zasiłku rodzinnego?Ratio decidendi
Zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie powyżej 16 roku życia, która jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym, a niepełnosprawność ta powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego. Skoro umiarkowany stopień niepełnosprawności u skarżącego powstał w wieku 52 lat, co nie jest wiekiem uprawniającym do zasiłku rodzinnego, to zasiłek pielęgnacyjny mu nie przysługuje.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego E. N. Decyzją z dnia 16 października 2001r. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie odmówił przyznania zasiłku, wskazując, że umiarkowany stopień niepełnosprawności powstał u wnioskodawcy w wieku 52 lat, co nie uprawnia do zasiłku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. E. N. wniósł skargę do sądu, twierdząc, że odmowa jest krzywdząca.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Asesor WSA Krzysztof Retyk Protokolant: Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi E. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 listopada 2001 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego oddala skargę.
Decyzją z dnia 16 października 2001r. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie, na podstawie art. 14 ustawy z dnia 1 grudnia 1994r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. z 1998r. nr 102, poz. 651 z póź. zmianami) oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 2 sierpnia 1999r. w sprawie określenia wzorów dokumentów i innych dowodów niezbędnych do ustalenia prawa do zasiłku rodzinnego, pielęgnacyjnego i wychowawczego oraz szczegółowych zasad i trybu wypłaty tych zasiłków (Dz. U. Nr 68, poz. 761) odmówił przyznania zasiłku pielęgnacyjnego.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż orzeczenie komisji lekarskiej zaliczające do drugiej grupy inwalidztwa wydane przed 1 września 1997r. traktuje się na równi z orzeczeniem zaliczającym do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Przytaczając treść przepisu art. 14 ust. 3 pkt 2 ustawy oraz powołując się na orzeczenie o niepełnosprawności organ wskazuje, że umiarkowany stopień niepełnosprawności powstał u wnioskodawcy w wieku 52 lat, a więc w wieku nie uprawniającym do otrzymania zasiłku pielęgnacyjnego.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł E. N. ponownie wnosząc o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego.
Zaskarżoną decyzją z dnia 8 listopada 2001r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji przytaczając przepis art. 14 ust. 3 pkt 2 ustawy o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych organ odwoławczy podtrzymał stanowisko, że E. N. został zaliczony mocą orzeczenia lekarskiego znak: [...] z dnia 10 lipca 1997r. do drugiej grupy inwalidów, co jest obecnie równoznaczne z orzeczeniem zaliczającym do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Z powyższego orzeczenia wynika jednak, iż inwalidztwo tego stopnia powstało od września 1995r, a więc gdy ubiegający się o pomoc był w wieku 52 lat.
Z uwagi na to, że przesłanki wynikające z art. 14 ust. 3 pkt. 2 ustawy warunkujące przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego muszą wystąpić łącznie, organ drugiej instancji stwierdził, że ubiegający się nie spełnia powyższego kryterium zaś podnoszona przez niego trudna sytuacja zdrowotna i finansowa nie stanowi podstawy do udzielenia pomocy w formie zasiłku pielęgnacyjnego.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego E. N., twierdząc, że odmowa przyznania mu zasiłku pielęgnacyjnego jest krzywdząca ze względu na jego trudną sytuację zdrowotną i finansową
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe sądy wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z kolei przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
W ocenie Sądu skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji z prawem, w świetle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili wydania decyzji.
Stosownie do art. 14 ust 3 pkt 2 ustawy z dnia 1 grudnia 1994r. o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (tekst jednolity Dz. U. z 1998r. Nr 102, poz. 651, z późn. zm.), obowiązującej w dacie wydania zaskarżonej decyzji, zasiłek pielęgnacyjny przysługuje osobie w wieku powyżej 16 lat, jeżeli jest niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym, a niepełnosprawność ta powstała w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego.
Przez niepełnosprawność w stopniu umiarkowanym, w myśl art. 19 ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy, należy rozumieć również całkowitą niezdolność do pracy, orzeczoną na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
Z kolei przepis art. 8 ust. 1 ustawy o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych przewiduje, że zasiłek rodzinny na dziecko przysługuje do ukończenia 16 roku życia, a jeżeli kształci się w szkole – do czasu ukończenia nauki, nie dłużej jednak niż do ukończenia 20 lat; jeżeli ukończenie 20 lat przypada na ostatni lub przedostatni rok nauki w szkole, zasiłek rodzinny przysługuje odpowiednio do zakończenia bieżącego lub następnego roku szkolnego.
Zatem warunkiem ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla osoby w wieku powyżej 16 lat jest wykazanie niepełnosprawności w stopniu co najmniej umiarkowanym, a niepełnosprawność ta musi powstać w wieku uprawniającym do zasiłku rodzinnego.
E. N. wniosek o ustalenie uprawnień do zasiłku pielęgnacyjnego złożył w dniu 15 października 2001r wraz z orzeczeniem lekarskim kwalifikującym go do II grupy inwalidzkiej (vide: wniosek w aktach administracyjnych I instancji).
Z przedłożonego orzeczenia wystawionego w dniu 10 lipca 1997r. wynika, że E. N. uznany został za niezdolnego do wykonywania zatrudnienia, inwalidztwo powstało u skarżącego w kwietniu 1994r., zaś umiarkowany stopień niepełnosprawności we wrześniu 1995r. Z protokołu badań sądowo – lekarskich z tej samej daty wynika z kolei, że skarżący w lipcu 1997r. był w wieku 54 lat, zatem umiarkowany stopień niepełnosprawności nabył mając 52 lat, a więc w wieku nie uprawniającym do zasiłku rodzinnego (vide: protokół badań i orzeczenie lekarskie k. 3, 4).
W świetle powyższego trafnie organy administracji oceniły, że zasiłek pielęgnacyjny skarżącemu nie przysługuje, bowiem jego niepełnosprawność powstała w wieku, który nie uprawniał do otrzymania zasiłku rodzinnego, ustalonego zgodnie z przytoczonym art. 8 ust. 1 ustawy o zasiłkach rodzinnych.
Zarzuty skarżącego odnoszące się do jego złego stanu zdrowia i trudności życiowych z tym związanych nie mogą mają wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę jako niezasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło