II SA/Gd 423/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2009 r. sprawy ze skargi J. P. – T. i A. T. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 maja 2009 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki oddala skargę. Postanowieniem z dnia 13 lutego 2006 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 20 § 1 pkt 4 i art. 34 § 1 i 5 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 36, poz. 161 ze zm.) oddalił zarzuty wniesione pismem z dnia 6 lutego 2006 r. przez J. P. –T. i A. T. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji a dotyczące tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 25 stycznia 2006r. W uzasadnieniu wskazano, że decyzją nr [...] z dnia 30 września 2005r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał J. P.- T. i A. T. rozbiórkę obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach w rzucie poziomym po obrysie 5,40 x 8,79m, obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję sanitariatu o wymiarach w rzucie poziomym po obrysie 0,85 x 1,05m, obiektu o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję gospodarczą o wymiarach 3,90 x 5,30m wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] w K. B. Gmina K.. Wobec braku odwołania w ustawowym terminie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem nr [...] z dnia 9 listopada 2005r. przesłał zobowiązanym upomnienie wzywające do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, które zostało doręczone 17 listopada 2005r.. Pismem z dnia 23 listopada 2005r. zobowiązani złożyli odwołanie od w/w decyzji, które zostało przekazane do organu II instancji przy piśmie z dnia 1 grudnia 2005r. nr [...] z wyjaśnieniem, że wpłynęło po terminie. Organ wskazał, iż z uwagi na fakt, iż zobowiązani w dalszym ciągu nie wykonali obowiązku rozbiórki organ I instancji wystawił tytuł wykonawczy nr [...] z dnia 25 stycznia 2006r., na który pismem z dnia 6 lutego 2006r. J. P. – T. i A. T. wnieśli zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne. II SA/Gd 423/09 Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli J. P.-T. i A. T., domagając się wstrzymania postępowania egzekucyjnego, gdyż w ich ocenie decyzja z dnia 30 września 2005 r. wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie jest decyzją ostateczną, z uwagi na złożone przez nich w dniu 23 listopada 2005 r. odwołanie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowieniem z dnia 15 maja 2009 r., nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, nie znajdując podstaw prawnych do jego zmiany lub uchylenia. W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji podstawą zarzutu w sprawie może być: 1. wykonanie lub umorzenie w całości albo części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku, 2. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, 3. określenie egzekwowanego niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, 4. błąd co do osoby zobowiązanego, 5. niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, 6.niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowania środka egzekucyjnego, 7. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, 8. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, 9. prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny, 10. niespełnienie wymogów określonych w art.27. Odnosząc się do zarzutu odwołujących się odnośnie niedopuszczalność egzekucji administracyjnej z uwagi na egzekwowanie obowiązku na podstawie nieostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę, co stanowi przesłankę określoną II SA/Gd 423/09 w art. 33 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ II instancji wyjaśnił, iż w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] z dnia 16 maja 2006r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez zobowiązanych odwołania od decyzji nr [...] z dnia 30 września 2005r., zatem potwierdził, że powyższa decyzja jest decyzją ostateczną (doręczone 19.05.2006r. - dowód zwrotne poświadczenie odbioru). W związku z powyższym organ uznał, iż podniesiony przez odwołujących się zarzut w rozumieniu art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jest niezasadny. Skargę do Sądu złożyli J. i A. małżonkowie T. wskazując, iż powyższe postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania. Nadto wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego go postanowienia z dnia 6 lutego 2006 r. poprzez wstrzymanie postępowania egzekucyjnego toczącego się na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 25 stycznia 2005r. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że postanowienie to wydane zostało z naruszeniem przepisów postępowania, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem ukształtowało treść orzeczenia (osnowy). O ile bowiem nie sposób kwestionować faktu, iż faktycznie nastąpiło uchybienie terminu do złożenia odwołania od decyzji w przedmiocie nakazu rozbiórki, o tyle nie ulega wątpliwości, że w momencie wystawiania tytułu wykonawczego opartego na tej decyzji, nie zostało prawomocnie rozpoznane postępowanie w przedmiocie złożonego odwołania od tej decyzji. Skarżący podnieśli, iż w dniu 25 stycznia 2006 roku - w dniu kiedy został wystawiony tytuł wykonawczy nie mieli informacji o rozpoznaniu ich odwołania od decyzji w sprawie nakazu rozbiórki. Decyzja stwierdzająca uchybienie terminu została wydana przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dopiero w dniu 16 maja 2006 roku, a zatem po blisko trzech miesiącach od wydania tytułu wykonawczego. A zatem w momencie składania pisma z dnia 6 lutego 2006 roku zawierającego zrzuty pod adresem prowadzenia postępowania egzekucyjnego, skarżący nie mieli informacji o sposobie załatwienia odwołania. Mogli zatem oczekiwać wstrzymania postępowania egzekucyjnego, zmierzającego do wyegzekwowania decyzji, którą zaskarżyli. II SA/Gd 423/09 Zdaniem strony, wydanie tytułu wykonawczego 25 stycznia 2006 roku było w tej sytuacji przedwczesne. Jak również przedwczesne było wydanie decyzji oddalającej zarzuty na prowadzone postępowanie egzekucyjne, które zostało wydane dnia 13 lutego 2006 roku (także przed prawomocnym stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania). W ich ocenie organ rozpoznający pismo zawierające zarzuty winien powstrzymać się od rozpoznania pisma zawierającego zarzuty do czasu prawomocnego rozpoznania odwołania od decyzji, na którą został wydany tytuł wykonawczy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowa argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W ocenie sądu, organy prowadzące postępowanie nie naruszyły przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanych postanowień. Na wstępie wskazać należy, iż przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 maja 2009 r. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 lutego 2006 r. o oddaleniu zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w celu wykonania obowiązku rozbiórki II SA/Gd 423/09 obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej. Obowiązek rozbiórki wynika z ostatecznej decyzji organu nadzoru budowlanego z dnia 30 września 2005 r., nr [...]. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 roku Nr 229, poz. 1954 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 2 § 1 pkt 10 i art. 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, egzekucję administracyjną stosuje się m. in. do obowiązków o charakterze niepieniężnym, gdy wynikają one z decyzji lub postanowień odpowiednich organów. Egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Przy czym, postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia (art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Organ egzekucyjny, przystępując do czynności egzekucyjnych, doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego (art. 32 tejże ustawy). Z poczynionych przez organy egzekucyjne ustaleń wynika, że obowiązek rozbiórki budynku, nie został wykonany. Fakt ten nie jest również kwestionowany przez stronę skarżącą. W takiej sytuacji organ I instancji w dniu 9 listopada 2005 r. wystosował do strony upomnienie wraz z wezwaniem do wykonania obowiązku i zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie to zostało doręczone zostało skarżącym w dniu 17 listopada 2005 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 2a akt administracyjnych). W dniu 23 listopada 2005 r. zobowiązani złożyli po terminie odwołanie od decyzji PINB z dnia 30 września 2005 r., które to zostało przekazane do organu II instancji z adnotacją, iż wpłynęło po terminie. Pomimo upomnienia, obowiązek nie został wykonany. W tej sytuacji organ I instancji skierował do strony tytuł egzekucyjny. Skarżący wnieśli zarzut w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. II SA/Gd 423/09 Wg art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być : 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. Zgodnie z tezą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2007 roku (I OSK 522/07, LEX nr 374393), to na osobie, do której skierowano tytuł wykonawczy, spoczywa obowiązek wskazania, na której z okoliczności wymienionych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji opiera swój zarzut. W trakcie postępowania egzekucyjnego zobowiązany kwestionując prowadzenie tego postępowania, może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wskazanie innych przyczyn nie uprawnia organu egzekucyjnego do rozpatrzenia zarzutów (por. np. wyroki NSA z dnia 27 października 1999 roku, IV SA 1104/96, Lex Nr 47780 oraz z dnia 20 września 1995 roku, SA/Lu 2104/94, LEX nr 26956). Skarżący jako podstawę zarzutu, w toku postępowania egzekucyjnego wskazali niedopuszczalności egzekucji administracyjnej z uwagi na egzekwowanie IISA/Gd423/09 obowiązku na podstawie nieostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę, co stanowi w ich ocenie przesłankę określoną w art. 33 pkt 6 cyt. ustawy. Argumentacja zażalenia na postanowienie I instancji opierała się na analogicznych zarzutach. Jak już wskazywano wyżej, decyzja o nakazie rozbiórki w dniu wszczęcia postępowania egzekucyjnego była ostateczna. Wskazać należy, iż stosownie do art. 130 § 2 kpa a contrario wniesienie odwołania po terminie nie wstrzymuje wykonania decyzji. W niniejszej sprawie decyzja o nakazie rozbiórki wydana w dniu 30 września 2005 r., doręczona została stronom stosownie do treści art. 44 kpa w dniu 20 października 2005 r. A zatem termin do wniesienia odwołania od tej decyzji zgodnie z art. 129 § 2 kpa upłynął dla skarżących w dniu 3 listopada 2005 r., Jak wynika z akt sprawy odwołanie J. P. T. i A.T. z dnia 23 listopada 2005 r. zostało wysłane za pośrednictwem poczty w dniu 24 listopada 2005 r., czyli po 14 dniach od daty otrzymania decyzji. Tym samym decyzja nakazująca rozbiórkę stała się ostateczna. Wniesienie odwołania po terminie i prowadzenie postępowania związanego z tym odwołaniem nie odbiera decyzji przymiotu ostateczności. Na marginesie wyjaśnić należy skarżącym, iż w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 16 maja 2006r. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez zobowiązanych odwołania od decyzji z dnia 30 września 2005 r., a tym samym potwierdził tylko, iż powyższa decyzja jest decyzją ostateczną. Zdaniem Sądu działania organów egzekucyjnych były zgodne z przepisami prawa. Uprzednio poczynione przez organy ustalenia uprawniały do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego. Tym samym Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i uchylenia kwestionowanych postanowień. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.