II SA/Gd 4255/01

WyrokWSA w Gdańsku2005-02-22

Skład orzekający: Janina Guść, Jan Jędrkowiak, Wojciech Jarzembski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wydać decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę, nawet jeśli inwestorzy działali w błędnym przekonaniu o legalności budowy i proponują alternatywne kary?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma obowiązek wydać decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego wzniesionego bez wymaganego pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 48 Prawa budowlanego. Błędne przekonanie inwestora o legalności budowy lub propozycje alternatywnych kar nie mają wpływu na ten obowiązek, ponieważ kontrola sądu administracyjnego dotyczy legalności decyzji, a nie innych kryteriów.
Stan faktyczny
G. i M. M. wzniesili domek letniskowy bez pozwolenia na budowę, opierając się na błędnej informacji z Urzędu Miasta. Organ nadzoru budowlanego wydał decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wnieśli skargę do sądu, domagając się zmiany decyzji i wymierzenia grzywny zamiast nakazu rozbiórki, argumentując błędnym przekonaniem o legalności budowy i harmonizacją obiektu z otoczeniem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Protokolant Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. i M. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 7 listopada 2001 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. II SA/Gd 4255/01 Uzasadnienie Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją [...] z dnia 25 września 2001 r. na podstawie art. 48, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (jednol. tekst Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz art. 104 K.p.a. nakazał G. i M. M. rozbiórkę obiektu budowlanego o konstrukcji drewnianej pełniącego funkcję domku letniego, wzniesionego w części południowo-zachodniej działki nr [...] w [...] gmina [...] bez pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż podczas oględzin w dniu 25 września 2000 r. stwierdzono, że w 1997 r. G. i M. M. wznieśli na działce nr [...] w [...] gmina [...] obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej pełniący funkcję domku letniego w części południowo – zachodniej ww. działki. W toku prowadzenia postępowania administracyjnego inwestorzy nie okazali pozwolenia na budowę. Zgodnie z treścią art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane organ nadzoru budowlanego obligatoryjnie nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. G. i M. M. wnieśli odwołanie od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnosząc o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Uzasadniając swoje odwołanie wskazali, że budowy domku dokonali uzyskawszy uprzednio informację w Urzędzie Miasta o możliwości wybudowania tegoż obiektu, trwale niezwiązanego z gruntem o powierzchni nie przekraczającej 35 m2. Opierając się na powyższej informacji wznieśli domek w stylu zakopiańskim, który doskonale harmonizuje z otaczającym terenem. Zaproponowali także aby w miejsce orzeczonego nakazu rozbiórki obciążono ich karą finansową. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego jako organ II instancji, decyzją [...] z dnia 7 listopada 2001 r. na podstawie art. 138 § 1 K.p.a. oraz art. 48, art. 80 ust. 2, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo Budowlane (tekst jednol. Dz. U. Nr 106 poz. 1126 z 2000 r.), orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji nie znajdując podstaw prawnych do jej zmiany lub uchylenia. Uzasadniając swą decyzję organ odwoławczy stwierdził, że brak pozwolenia na budowę narusza art. 28 ustawy prawa budowlanego i obliguje organ nadzoru budowlanego do zastosowania art. 48 ww. ustawy. Zgodnie z jego treścią właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Odnosząc się do treści odwołania, należy wyjaśnić, że przywołana w odwołaniu informacja o możliwości budowy domku bez pozwolenia, niezależnie od źródła jej uzyskania, była błędna lecz nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa altan i obiektów gospodarczych, ale tylko na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych. Przedmiotowa działka nie znajduje się w obrębie takiego ogrodu. Natomiast zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1a ww. ustawy pozwolenia na budowę nie wymaga budowa parterowych budynków gospodarczych o pow.35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m, ale związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. W tym przypadku takie okoliczności nie występują. Stwierdzenie samowoli budowlanej stanowi wyłączną przesłankę do wydania nakazu obiektu na podstawie art. 48 prawa budowlanego. Na powyższą decyzję G. i M. M. wnieśli skargę do sądu administracyjnego wnosząc o jej zmianę przez wymierzenie grzywny za nielegalne wybudowanie domku w zamian nakazu rozbiórki. Uzasadniając swą skargę powtarzają argumentację zawartą w odwołaniu tj., że zaskarżona decyzja jest dla nich krzywdząca, ponieważ budowę domku rozpoczęli w przeświadczeniu o jej legalności w oparciu o ustną informację z Urzędu Miasta. Ich zdaniem nie wystąpiła społeczna szkodliwość czynu. Wybudowany domek nie znajduje się w nadmorskim pasie ochronnym, wykonany jest z materiałów całkowicie ekologicznych i brak było skarg ze strony mieszkańców Karwi. Wskazali także, że zlecili zamontowanie do domku kół, co umożliwi jego przemieszczanie po terenie działki. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Zdaniem organu zawarte niej argumenty są zbieżne ze wskazanymi w odwołaniu, do których organ II instancji odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowy argument o zleceniu zamontowania do omawianego domku kół jest bez znaczenia, ponieważ lokalizacja obiektów tymczasowych, nie połączonych trwale z gruntem (np. barakowozy) na okres dłuższy niż 120 dni również wymaga pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w oparciu o kryterium legalności. Oznacza, to że badają czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy są natomiast inne kryteria, jak np. wskazanie w skardze kryterium braku społecznej szkodliwości czynu czy np. wskazane w odwołaniu kryterium harmonizacji obiektu z otaczającym terenem. Jest niewątpliwie poza wszelkim sporem – nie podnoszą tego skarżący ani w skardze czy też wcześniej w odwołaniu – że skarżący nie posiadali wymaganej przepisami prawa budowlanego wskazanymi w obu decyzjach, pisemnej decyzji właściwego organu zawierającej pozwolenie na budowę. Skoro wg oświadczenia skarżących złożonego podczas oględzin obiekt wzniesiono w 1997 r., to miał tu zastosowanie przepis art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednol. Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 z późn. zm.). Stanowi on, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Rozpoczęcie robót budowlanych przy realizacji ww. obiektu stosownie do treści art. 29 i art. 30 ustawy Prawo budowlane wymagało pozwolenia na budowę. W tej sytuacji zdaniem Sądu zgodnie z treścią art. 48 w.w. ustawy z 7 lipca 1994 r. organ nadzoru budowlanego miał prawo a jednocześnie i obowiązek wydania decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu. Tak więc wszelkie zarzuty i argumenty podniesione w skardze (czy też wcześniej w odwołaniu) pozbawione są znaczenia prawnego. W tym stanie rzeczy stwierdzając zgodność zaskarżonej decyzji z obowiązującym prawem należało po myśli art. 151 w.w. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. skargę oddalić. Przepisy obowiązującego prawa nie zezwalały także sądowi orzeczenie grzywny w zastępstwie nakazu rozbiórki o co wnosili skarżący in fine swej skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło