II SA/Gd 427/12
WyrokWSA w Gdańsku2012-11-21
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Mariola Jaroszewska, Krzysztof Ziółkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, mimo jego twierdzeń o naruszeniu jego interesów prawnych przez planowaną inwestycję?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., ponieważ skarżący nie posiadał statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zmiana przedmiotu postępowania przez inwestora, polegająca na ograniczeniu zakresu robót budowlanych, spowodowała, że projektowana inwestycja nie oddziaływała na nieruchomości skarżącego, a tym samym nie naruszała jego interesu prawnego w sposób uzasadniający jego udział w postępowaniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. F. na decyzję Wojewody umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę sieci energetycznej. Skarżący kwestionował, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomości, mimo że projekt został zmieniony i nie obejmował już prac na jego terenie. Organy administracji uznały, że skarżący nie jest stroną postępowania, co doprowadziło do umorzenia postępowania odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. F. na decyzję Wojewody z dnia 17 maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Starosta - decyzją z dnia 12 listopada 2007 roku - zatwierdził projekt budowlany i udzielił A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S. (dalej zwanej "inwestorem") pozwolenia na:
1. budowę sieci energetycznej ŚN-15kV dla zasilenia osiedla wraz z dwiema stacjami transformatorowymi T-1, T-2 i siecią elektroenergetyczną nn-0,4kV na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P., rejon ulic W., S., P., gmina K.,
2. przebudowę istniejącej sieci energetycznej ŚN-15kV, transformatora T-3 na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. [...], [...], [...], obręb P., rejon ulic W., S., P., gmina K.;
3. likwidację sieci napowietrzno-kablowej nn-O,4kV i słupowej stacji transformatorowej T-2470 "P. S." na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P., rejon ulic S. i P., gmina K.;
4. oświetlenie chodnika przy ul. S. w P. na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...] obręb P. rejon ulic S., gmina K.;
5. budowę przyłącza energetycznego wewnętrznej linii zasilającej do sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działce nr [...] obręb P., rejon ulic S., gmina K.
Wojewoda - decyzją z dnia 12 lutego 2008 roku, po rozpoznaniu odwołania B. F. od powyższej decyzji, umorzył postępowanie odwoławcze.
Powyższa decyzja Wojewody oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty z dnia 12 listopada 2007 roku zostały uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lipca 2008 roku, sygn. akt II SA/Gd 347/08, w uzasadnieniu którego Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja, poza ogólnym wskazaniem, że skarżący nie jest stroną postępowania, nie ustosunkowuje się do zarzutów zawartych w jego odwołaniu, polegających między innymi na wskazaniu, że przedmiotowa inwestycja będzie oddziaływała na własność skarżącego. Organ nie ustosunkowuje się również do tego, że skarżący był uznany za stronę przez organ pierwszej instancji. Sąd stwierdził przy tym, że sama zmiana przebiegu linii energetycznej nie pozbawia strony tego przymiotu w dalszym postępowaniu administracyjnym, w szczególności dotyczy to inwestycji liniowych celu publicznego.
Sąd wskazał nadto, że w dalszym toku postępowania organ zobowiązany będzie, po prawidłowym zawiadomieniu wszystkich stron postępowania, w tym również B. F., do wyjaśnienia czy i w jakim stopniu noworealizowana inwestycja może oddziaływać na działki skarżącego, a w szczególności do graficznego wyrażenia takiej analizy. Powinien również umożliwić B. F. zapoznanie się z projektem inwestycji w celu ustalenia przez niego czy rozbudowywana sieć nie będzie miała wpływu na jego nieruchomości.
Ponownie rozpatrując sprawę Starosta - decyzją z dnia 5 maja 2009 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., nr 243, poz. 1623 ze zm.) - dalej jako "ustawa - Prawo budowlane", zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi pozwolenia na budowę sieci energetycznej ŚN-15kv na odcinku od PZ 2017 do stacji T-1 i demontaż linii napowietrznej 15kv nr 5611 z terenu osiedla - wskazując jako lokalizację inwestycji działki o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb P., gmina K. oraz działki o numerach: [...] i [...] obręb P., miasto G. Organ ustalił również, że ww. działki stanowią obszar oddziaływania obiektu, o którym mowa w art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane.
W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji - powołując się m. in. na wskazania zawarte w wyroku tutejszego Sądu z dnia 17 lipca 2008 roku, podał, że zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z zebranymi dowodami przed podjęciem rozstrzygnięcia w sprawie. Organ wskazał na treść pisma inwestora z dnia 9 stycznia 2009 roku (wpłynęło do organu 12 stycznia 2009 r.), w którym inwestor potwierdził złożenie dokumentacji projektowej dotyczącej zakresu dotąd niewykonanych robót objętych decyzją Starosty z dnia 12 listopada 2007 roku, a także poinformował, że do momentu doręczenia wyroku, zgodnie z prawomocnym pozwoleniem na budowę, wykonał część robót objętych ww. pozwoleniem na budowę, tj. przebudowę linii ŚN-15kv nr 20802, 26503, 26505, 20803, 26506, 26510 - demontaż słupowej stacji transformatorowej T-2470 wraz z przebudową linii nn-0,4kv w obrębie stacji, oświetlenie chodnika ul. S. oraz przyłącza energetyczne wewnętrznej instalacji zasilania do sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych na terenie osiedla w S. W ww. piśmie inwestor stwierdził również, że ogranicza wniosek o pozwolenie na budowę (złożony 12 września 2007 r.) do robót, które dotąd nie zostały wykonane.
Mając powyższe na uwadze organ pierwszej instancji wyjaśnił, że przedmiotem postępowania uczynił wyłącznie roboty dotąd niewykonane.
Organ stwierdził nadto, że B. F. złożył pisma z 12 i 15 marca 2009 roku, w których podtrzymał dotychczas podnoszone zarzuty dotyczące występowania naruszeń przy realizacji przedmiotowej inwestycji. Zdaniem organu, wątpliwości wskazywane przez skarżącego zostały wyjaśnione przez autora projektu w piśmie z dnia 2 kwietnia 2009 r.
Organ stwierdził również, że z uwagi na wprowadzone w projekcie zmiany, zawiadomieniem z dnia 10 kwietnia 2009 roku poinformował o tym fakcie wszystkie strony postępowania. Skarżący ponownie - w dniu 24 kwietnia 2009 roku, złożył pismo, w którym domagał się ustalenia przez autora projektu obszaru oddziaływania planowanej inwestycji na działki sąsiednie. Organ pierwszej instancji uznał w zupełności za wystarczającą analizę obszaru i stanu oddziaływania planowanej inwestycji na działki sąsiednie przedłożoną przez inwestora. Wskazał, że do projektu załączona została analiza znajdująca się na stronach 58 - 60. W analizie tej autor zamieścił w sposób graficzny obszar oddziaływania inwestycji wraz ze stwierdzeniem, że nie będzie ona wpływała na działki sąsiednie, w tym na działki skarżącego. Zdaniem organu, przy projektowanej sieci kablowej podziemnej jest to w pełni uzasadnione, gdyż zgodnie z załączonymi normatywami zawartymi w N SED-E-004 (str. 80 projektu budowlanego) odległość zbliżenia do innych urządzeń i obiektów, które może na swojej działce realizować skarżący, wynosi odpowiednio - 50 cm dla budynków, max 100 cm dla innych sieci, zaś odległość projektowanej sieci od granic z działkami sąsiednimi wynosi 1 m.
W odwołaniu od powyższej decyzji B. F. wskazał, że jego sprzeciw został błędnie zinterpretowany, gdyż podnosił w nim, że inwestor powinien uzyskać zgodę na czasowe zajęcie jego nieruchomości, o co nie wystąpił. Nadto w dniu 15 marca 2009 roku skarżący wniósł zastrzeżenie w sprawie unieczynnienia linii ŚN-15kv 20802 i jej demontażu, gdyż gestor sieci nie przedstawił alternatywnego rozwiązania dotyczącego działek skarżącego oraz ul. R., podnosząc, że nie można terenów uzbrojonych w sieć linii napowietrznej ŚN-15kv pozbawiać uzbrojenia. Nadto skarżący, odwołując się do uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji (części dotyczącej ustalenia zakresu robót dotychczas wykonanych) stwierdził, że mimo jego zastrzeżeń i zaskarżenia decyzji Starosty z dnia 12 listopada 2007 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, unieczynniono linie 15-kv nr 20802 i nr 5614, znajdujące się na terenie skarżącego, nie przedstawiając alternatywnego rozwiązania dotyczącego działek skarżącego, co powinno być ujęte w decyzji zatwierdzającej pozwolenie na budowę. Skarżący wyjaśnił, że po dokonanym unieczynnieniu linii 15-kv nr 20802 i nr 5614 przystąpiono do opracowania i wydania nowej decyzji, w której nie było już potrzeby ujawniania ww. unieczynnionych linii. Jednocześnie przedstawiono graficzną analizę na stronach 58-60 projektu budowlanego, informując, że obszar oddziaływania inwestycji nie wpływa na działki sąsiednie. Skarżący stwierdził, że wprawdzie zgodnie z nowym projektem, po unieczynnieniu ww. linii, których już w projekcie nie uwzględniono, inwestycja nie oddziałuje na jego teren, lecz organ pominął, że do opracowania projektu potrzebne są uzgodnienia z Zakładem Energetycznym, który to w uzgodnieniach informuje co należy wykonać. Uzgodnienia te w punkcie 2 podpunkcie f informują, że unieczynnione fragmenty sieci należy zdemontować, a zatem unieczynnione na terenie skarżącego sieci linii 15 kv nr 20802 i 5614 zostaną w myśl tych uzgodnień zdemontowane. Skarżący wskazał również, że pismo projektanta z dnia 2 kwietnia 2009 roku, załączone do ww. decyzji, zaprzecza uzgodnieniom Zakładu Energetycznego, gdyż w piśmie tym projektant informuje, że unieczynnienie linii 15kv nr 20802 i nr 5614 polega wyłącznie na zabezpieczeniu końcówek odcinków tych linii poza obszarem działek, których skarżący jest właścicielem. Wprawdzie projekt nie przewiduje demontażu tych linii i nie przewiduje prac na tych działkach, a tylko unieczynnienie linii, ale uzgodnienia przewidują ich demontaż, czyli wejście na teren nieruchomości skarżącego, pozbawienie tego terenu linii ŚN-15kv i niezabezpieczenie go w noworealizowaną inwestycję, czyli brak rozwiązania alternatywnego. Skarżący podniósł, że rozbudowywana sieć ma wpływ na jego nieruchomość, gdyż unieczynnia linię 15kv nr 20802 i nr 5614, co w konsekwencji doprowadzi do jej demontażu, a projekt
- i w konsekwencji decyzja, nie przedstawia rozwiązania alternatywnego.
Powołując się na powyższe okoliczności skarżący podniósł, że nie wykonano zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zawartych w wyroku z dnia 17 lipca 2007 roku, a wydana decyzja narusza interes skarżącego i wpływa na jego nieruchomość.
Decyzją z dnia 8 września 2009 roku, nr [...], Wojewoda utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji wyjaśnił, że wydanie przez organ pierwszej instancji pozwolenia na budowę poprzedzone jest, dokonaną w oparciu
o art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, oceną poprawności złożonego wniosku i oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Załączony do wniosku projekt uzyskał wszystkie wymagane prawem opinie i uzgodnienia. Organ odwoławczy ustalił, że przedłożony projekt budowlany spełnia warunki wynikające z art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane, a inwestor dopełnił wymogów wynikających z art. 32 ust. 4 ww. ustawy. Inwestor złożył wniosek, dołączył do niego opracowany przez osoby uprawnione i uzgodniony projekt budowlany, a także złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zatem zgodnie z art. 35 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane nie można było odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ drugiej instancji wskazał, że wobec braku zgody skarżącego na wejście oraz inwestycję na jego terenie autor projektu wprowadził zmianę polegającą na pozostawieniu istniejącej linii napowietrznej ŚN-15kv nr 5614 przebiegającej przez te działki i wykonaniu nowego słupa rozgałęźnego
EPV-10,5/12. Powyższe rozwiązanie projektowe uzyskało uzgodnienie B. Unieczynnienie powyższego fragmentu linii (nawet bez jej demontażu) przy jednoczesnym wybudowaniu nowych linii kablowych 15kv wzdłuż ul. S. zapewniło całemu obszarowi wzdłuż tej ulicy i w sąsiedztwie, w tym również działkom przy ul. R., swobodny dostęp do energii. Organ zaznaczył przy tym, że zasilanie i możliwość przyłączenia do sieci konkretnych działek jest możliwa jedynie na warunkach przyłączenia wydanych przez gestora sieci w momencie wystąpienie zainteresowanych właścicieli o ich wydanie. Organ wyjaśnił nadto, że zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lipca 2008 roku inwestor w projekcie budowlanym (na stronach 58 – 60), przedstawił analizę obszaru i stanu oddziaływania planowanej inwestycji na działki sąsiednie. Z analizy tej jednoznacznie wynika, że obszar oddziaływania inwestycji nie będzie wykraczał na działki sąsiednie, w tym na działki skarżącego. Organ zaznaczył również, że skarżący brał czynny udział w toku całego postępowania poprzedzającego wydanie decyzji z dnia 5 maja 2009 roku.
Nadto organ drugiej instancji stwierdził, że roszczenia związane z naruszeniem własności skarżącego przez gestora sieci winny być rozstrzygane wyłącznie przez właściwy sąd cywilny.
Na skutek wniesienia przez B. F. skargi na powyższą decyzję Wojewody z dnia 8 września 2009 roku, wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 sierpnia 2010 roku, sygn. akt II SA/Gd 696/09, decyzja ta została uchylona.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd zważył, że organ drugiej instancji - powołując się na projekt budowlany (str. 58 - 60) podał, że z analizy obszaru i stanu oddziaływania planowanej inwestycji na działki sąsiednie wynika, że obszar oddziaływania inwestycji nie będzie wykraczał na działki sąsiednie, w tym na działki skarżącego. Konsekwencją takiego ustalenia winno być stwierdzenie, że w świetle art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane skarżący nie jest stroną przedmiotowego postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę, a więc postępowanie odwoławcze winno zostać umorzone na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej w skrócie jako "k.p.a.". Tymczasem organ odwoławczy dokonał oceny zgodności projektu budowlanego z przepisami prawa budowlanego i orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji Starosty. Powyższe uniemożliwia Sądowi ocenę, czy ostatecznie twierdzenia skarżącego, że został naruszony jego interes prawny w toku postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, zostały przez organ odwoławczy pozytywnie czy negatywnie zweryfikowane w świetle art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane. Tymczasem już w wyroku z dnia 17 lipca 2008 roku tutejszy Sąd wskazał na konieczność przeprowadzenia postępowania z zachowaniem zasad postępowania administracyjnego, a nadto wyjaśnienia czy noworealizowana inwestycja może oddziaływać na działki skarżącego. Organ w powyższym zakresie wskazał jedynie na analizę przedstawioną na ww. stronach projektu i podał, że wynika z niej, że obszar oddziaływania nie będzie wkraczał na działki sąsiednie, nie odnosząc się do zarzutu podnoszonego w odwołaniu, że elementem tej inwestycji było unieczynnienie części linii 15kV, co w ocenie skarżącego powoduje, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość.
Sąd stwierdził również, że skoro postępowanie toczyło się wskutek odwołania skarżącego, organ drugiej instancji winien dokonać oceny postępowania administracyjnego przed organem pierwszej instancji w świetle zasad postępowania administracyjnego określonych w szczególności w przepisach art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 107 § 1 k.p.a., nakazujących organom administracji publicznej podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością oraz nakazującego wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, a także określających wymogi stawiane uzasadnieniu decyzji sporządzanemu przez organy administracji. W świetle powyższych unormowań prawnych i wobec zarzutów skarżącego, ustalenie organu administracji, że obszar oddziaływania inwestycji nie wkracza na działkę skarżącego, zdaniem Sądu nie zostało merytorycznie uzasadnione, a poza tym - takie ustalenie winno prowadzić do umorzenia postępowania odwoławczego.
Ponownie rozpatrując odwołanie B. F. od decyzji Starosty z dnia 5 maja 2009 roku, Wojewoda - decyzją z dnia 17 maja 2012 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. - orzekł o umorzeniu postępowania odwoławczego.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, podkreślając, że zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie służy stronie postępowania oraz przywołując treść art. 28 k.p.a., jak i art. 28 ust. 2 oraz art. 3 pkt 20 ustawy - Prawo budowlane, stwierdził, że przedmiotem niniejszej sprawy jest docelowe zasilanie w energię elektryczną projektowanego osiedla, zgodnie z wydanymi warunkami przyłączenia z dnia 9 marca 2006 roku,
nr [...]. Zatwierdzony projekt budowlany obejmuje budowę nowej linii kablowej ŚN-15kV od PZ-2017 pole 11 w sekcji II - łącznie z wyposażeniem tego pola - do stacji transformatorowej T-1 oraz demontaż linii napowietrznej ŚN-15kV nr 5611 przy ul. S. i wzdłuż wschodniej granicy osiedla po przebudowie stacji T-2470 "P. S." (z pozostawieniem słupa krańcowego - obecnie narożnego - linii napowietrznej 15kV na działce inwestora przy ul. S., od strony ul. P. demontaż całej linii napowietrznej). Organ podkreślił, że wobec braku zgody B. F. na wejście oraz inwestycję na jego terenie, autor projektu wprowadził zmianę, polegającą na pozostawieniu istniejącej napowietrznej linii ŚN-15kV nr 5614, przebiegającej przez działki należące do B. F., i wykonaniu nowego słupa rozgałęźnego EPV 10,5/12. Powyższe rozwiązanie projektowe uzyskało uzgodnienie B S.A. Oddział w G. Unieczynnienie powyższego fragmentu linii (nawet bez jego demontażu) przy jednoczesnym wybudowaniu nowych linii kablowych 15kV wzdłuż ulicy S. zapewniło całemu obszarowi wzdłuż ulicy S. jak i w sąsiedztwie, w tym również działek przy ul. R., swobodny dostęp do energii. Organ wyjaśnił również, że zasilanie i możliwość przyłączenia do sieci konkretnych działek są możliwe jedynie na warunkach przyłączenia wydanych przez gestora sieci w momencie wystąpienia zainteresowanych właścicieli działek o ich wydanie.
Organ drugiej instancji wskazał również, że zgodnie z wydanym w niniejszej sprawie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lipca 2008 roku inwestor w projekcie budowlanym na stronach 58 - 60 przedstawił analizę obszaru i stanu oddziaływania planowanej inwestycji na działki sąsiednie. Z analizy tej jednoznacznie wynika, że planowana inwestycja nie będzie wprowadzała ograniczeń w zagospodarowaniu działek sąsiednich, w tym działek skarżącego. Działki nr [...] i [...] będące we władaniu skarżącego są niezabudowane oraz nie posiadają istniejących przyłączy energetycznych. Zatem unieczynnienie linii napowietrznej nie zmieni sytuacji skarżącego. Niezależnie od powyższego, ewentualne przyłączenie tych nieruchomości do sieci energetycznej odbywać się będzie na wniosek zainteresowanego, po uzyskaniu warunków przyłączenia do sieci od jej gestora. Zdaniem organu odwoławczego, działki należące do skarżącego mają zapewniony swobodny dostęp do energii, a obszar oddziaływania projektowanej linii kablowych nie obejmuje działek skarżącego. Organ odwoławczy nie zgodził się ze skarżącym, że samo unieczynnienie linii napowietrznej bez jej demontażu powoduje, że inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość, bowiem roboty budowlane dotyczące unieczynnienia nie będą wykonywane na jego działce, a samo unieczynnienie linii nie spowoduje braku zaopatrzenia tego terenu w energię. Mając powyższe na uwadze, organ uznał, że B. F. nie przysługuje status strony niniejszego postępowania. W tym stanie rzeczy organ stwierdził, że odwołanie wniesione zostało przez podmiot nieposiadający statusu strony przedmiotowego postępowania, co czyni postępowanie odwoławcze bezprzedmiotowym, a to z kolei skutkuje umorzeniem postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
W skardze na powyższą decyzję B. F. - zarzucając jej naruszenie
art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a, art. 35 ust. 1 pkt 1, art. 47, art. 51 i art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, wniósł o unieważnienie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej unieczynnienia, a potem demontażu istniejącej linii napowietrznej ŚN-15kV nr 5614 i linii kablowej ŚN-15kV nr 20802, która jest przewidziana do zasilania terenu skarżącego tj. działek nr [...] i [...] do [...] w P., gmina K. (działka o dawnym numerze ewidencyjnym [...]).
W uzasadnieniu skargi wskazał, że nie wyraził zgody na unieczynnienie i demontaż ww. linii napowietrznej i kablowej, ze względu na brak przedstawienia alternatywnego rozwiązania przez gestora sieci w stosunku do jego nieruchomości, tj. działek położonych przy ul. R. i przy ul. S. w P., gmina K., które mają obecnie zapewniony dostęp do sieci energetycznej.
Podniósł, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy - Prawo budowlane ustawodawca chroni interesy osób trzecich przed pozbawieniem możliwości korzystania z energii elektrycznej. Stwierdził, że w uzasadnieniu decyzji Starosty z dnia 5 maja 2009 roku wskazano, że do momentu doręczenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 17 lipca 2008 roku, zgodnie z prawomocnym pozwoleniem na budowę, wykonawca wykonał część robót objętych ww. pozwoleniem na budowę, tj. przebudowę linii nn-0,4kV w obrębie stacji transformatorowej T-2470 P. S., co wiązało się z demontażem linii napowietrznej od stacji T-2470 i likwidacją sieci napowietrzno-kablowej nn-0,4kV oraz uniczynnieniem linii ŚN-15kV nr 20802 i nr 5614, która przebiega przez działki skarżącego. W zaskarżonej decyzji Starosty mylnie wpisano dawny numer ewidencyjny należącej do skarżącego działki, to jest numer [...], obecnie jest to działka nr [...] oraz działki od [...] do [...] w P., gmina K.. Mimo zastrzeżeń skarżącego unieczynniono linię ŚN-15kV nr 20802 i nr 5614 nie przedstawiając alternatywnego rozwiązania dotyczącego jego nieruchomości, co powinno być ujęte w decyzji o pozwoleniu na budowę. Skarżący stwierdził również, że zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 11 sierpnia 2010 roku ww. decyzja została uchylona i nie może być wykonana. W decyzji tej nie ujawniono unieczynnienia linii ŚN-15kV nr 20802 i nr 5614 na terenie działek nr [...] i [...] do [...], przedstawiając jedynie graficzną analizę na stronach 58 - 60 projektu budowlanego i informując, że obszar oddziaływania inwestycji nie wpływa na sąsiednie działki, tj. teren skarżącego. Zdaniem skarżącego, z art. 28 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane wynika, że jest stroną postępowania zgodnie z zawiadomieniem Starosty z dnia 20 września 2007 roku o wszczęciu postępowania, ze względu na lokalizację i oddziaływanie inwestycji na działki nr [...]-[...] i mylnie wpisaną działkę nr [...], obecnie działki nr [...] i [...] do [...].
Zdaniem skarżącego, z uaktualnionych uzgodnień gestora sieci z dnia 9 maja 2006 r., które stanowią integralną część zaskarżonej decyzji, wynika, że unieczynnione fragmenty sieci ŚN-15kV nr 20802 i nr 5614 zostaną zdemontowane, co wiąże się z wejściem na jego teren i naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane. Pozbawienie jego terenu możliwości korzystania z energii elektrycznej oraz niezabezpieczenie terenu w noworealizowaną inwestycję, tzn. brak alternatywnego rozwiązania w stosunku do jego nieruchomości, doprowadza do naruszenia konkretnych norm prawa materialnego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta, co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.).
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej w skrócie jako "k.p.a.", zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której umarza postępowanie odwoławcze.
Na wstępie należało wskazać, że osnowa zaskarżonej decyzji została sformułowana w sposób nieprecyzyjny. Brzmienie osnowy: "orzeka się umorzyć postępowanie zaskarżoną decyzję Starosty" może budzić wątpliwości, jednak biorąc pod uwagę przyjętą przez organ odwoławczy podstawę prawną zaskarżonej decyzji, jak również treść jej uzasadnienia, stanowiącego integralną część decyzji, nie budziło jakichkolwiek wątpliwości, że rozstrzygnięcie decyzji polega na umorzeniu postępowania odwoławczego. Wskazuje na to przede wszystkim końcowa część uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w której organ odwoławczy wskazał, co następuje: "Mając na uwadze fakt, że odwołanie wniesione zostało przez podmiot nie posiadający statusu strony przedmiotowego postępowania czyni postępowanie odwoławcze bezprzedmiotowym, organ odwoławczy w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego umarza postępowanie odwoławcze." Z tych względów Sąd uznał, że osnowa zaskarżonej decyzji zawiera oczywistą omyłkę, o jakiej mowa w art. 113 § 1 k.p.a., która powinna podlegać sprostowaniu przez organ odwoławczy. Omyłkowe sformułowanie osnowy decyzji nie jest zaś uchybieniem mogącym prowadzić do uwzględnienia skargi, zgodnie bowiem z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm.) nie każde naruszenie przepisów postępowania, ale tylko takie, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, stwarza podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji w całości lub w części.
Zdaniem Sądu, organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Przepis ten nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, wobec czego w każdej indywidualnej sprawie administracyjnej należy poszukiwać konkretnej przyczyny bezprzedmiotowości postępowania, mając na uwadze treść art. 105 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 1988 roku, sygn. akt
SA/Po 495/88 LexPolonica nr 328970). Przesłankę bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego wypełnia m. in. stwierdzenie przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania (por. uchwałę składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 roku, sygn. akt OPS 16/98, ONSA z 1999 toku, nr 4, poz. 119).
W tym miejscu podkreślić należy, że przedmiotowa sprawa na obecnym jej etapie dotyczy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S. pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej wyłącznie budowę sieci linii energetycznej ŚN-15kv na odcinku od PZ 2017 do stacji T-1 i demontaż linii napowietrznej 15kv nr 5611 z terenu osiedla, zlokalizowanej na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb P., gmina K. oraz działkach nr [...] i [...] obręb P., miasto G. Ta inwestycja była przedmiotem rozstrzygnięcia zawartego w wydanej w niniejszej sprawie decyzji Starosty z dnia 5 maja 2009 roku. Tę też decyzję skarżący B. F. zaskarżył odwołaniem, na skutek którego zapadła zaskarżona do tutejszego Sądu decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze.
Opisany powyżej przedmiot postępowania ma istotne znaczenie dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, albowiem stwierdzić należy, że przedmiot ten na wcześniejszym etapie sprawy był określony odmiennie. Jak wynika bowiem z akt administracyjnych, pierwotnie wydana w niniejszej sprawie decyzja Starosty z dnia 12 listopada 2007 roku dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia A Spółce z o. o. w S. pozwolenia na:
1. budowę sieci energetycznej ŚN-15kV dla zasilenia osiedla wraz z dwiema stacjami transformatorowymi T-1, T-2 i siecią elektroenergetyczną nn-0,4kV na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P. rejon ulic W., S., P., gmina K.,
2. przebudowę istniejącej sieci energetycznej ŚN-15kV, transformatora T-3 na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P. rejon ulic W., S., P., gmina K.;
3. likwidację sieci napowietrzno-kablowej nn-0,4kV i słupowej stacji transformatorowej T-2470 "P. S." na działkach nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], obręb P. rejon ulic S. i P., gmina K.;
4. oświetlenie chodnika przy ul. S. w P. na działkach nr: [...], [...], [...], [...], [...] obręb P. rejon ulic S., gmina K.;
5. budowę przyłącza energetycznego wewnętrznej linii zasilającej do sześciu budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działce nr [...] obręb P. rejon ulic S., gmina K..
Zmiana przedmiotu postępowania nastąpiła w następstwie pisma inwestora
z dnia 9 stycznia 2009 roku, skierowanego do Starosty, w którym to piśmie inwestor wyjaśnił w jakim zakresie wykonał ww. decyzję Starosty z dnia 12 listopada 2007 roku i wniósł o wyłączenie z wniosku o pozwolenie na budowę (z dnia 12 września 2007 roku) zakresu robót wykonanych. To inwestor jest dysponentem postępowania o pozwolenie na budowę, zatem to on decyduje o zakresie prac objętych jego wnioskiem. Zasadnie zatem organy ograniczyły niniejsze postępowanie jedynie do tego zakresu robót.
Z powyższych uwag wynika, że w toku przedmiotowego postępowania nastąpiła zmiana istotnych okoliczności faktycznych sprawy, polegająca na zmianie zakresu robót budowlanych objętych wnioskiem o pozwolenie na budowę, której skarżący nie chce zaakceptować. Nadal bowiem odnosi się do robót, które nie są objęte aktualnie zatwierdzonym projektem budowlanym.
W tym miejscu należy wskazać, że co do zasady organy administracji publicznej są obowiązane uwzględniać stan prawny i stan faktyczny sprawy z daty orzekania. Organy obu instancji przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy obowiązane były zatem uwzględnić stan faktyczny i prawny istniejący w chwili wydawania decyzji (vide art. 6 k.p.a.).
Skoro zatem w niniejszej sprawie nastąpiła zmiana przedmiotu postępowania, zatem kwestię legitymacji procesowej skarżącego należało rozpatrywać na gruncie aktualnego stanu faktycznego sprawy, co też organ odwoławczy prawidłowo uczynił. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku - Prawo budowlane
(Dz. U. z 2010 roku, nr 243, poz. 1623 ze zm.) - dalej jako "ustawa - Prawo budowlane", stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 20 ww. ustawy, przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skarżący B. F. nie jest właścicielem (jak również użytkownikiem wieczystym, czy też zarządcą) żadnej z nieruchomości, na której zlokalizowana ma być przedmiotowa inwestycja. Jest natomiast właścicielem nieruchomości położonych w sąsiedztwie działek, na których ma być ona realizowana. Z zatwierdzonego projektu budowlanego wynika przy tym, że inwestor dokonał zmiany przyjętego pierwotnie rozwiązania budowy i demontażu sieci linii energetycznej. Nowe rozwiązanie inwestycyjne zaplanowano w sposób, który w żadnym aspekcie nie nawiązuje do linii energetycznych przebiegających przez nieruchomości będące własnością skarżącego. Przedmiotowa inwestycja obejmuje jedynie demontaż linii napowietrznej ŚN-15kV nr 5611, która to linia nie jest położona na nieruchomościach stanowiących własność skarżącego. Wskazać zatem należy, że organ odwoławczy zasadnie uznał, że projektowana inwestycja nie wpływa na sposób zagospodarowania nieruchomości skarżącego. Nie przechodzi bowiem przez nieruchomości skarżącego i nie jest nią objęty demontaż, czy też unieczynnienie, linii energetycznej pozwalającej na dostęp jego nieruchomości do energii elektrycznej. Ponadto przewidziana w zatwierdzonym projekcie budowlanym inwestycja nie doprowadzi do pozbawienia nieruchomości skarżącego możliwości dostępu do energii elektrycznej. Projektowana inwestycja nie dokonuje bowiem żadnych zmian w obrębie odcinków linii energetycznej, która zapewnia tym nieruchomościom możliwość wykonania przyłącza energetycznego. Potwierdza to sam skarżący, który w odwołaniu stwierdza, że jego zdaniem sporna inwestycja oddziaływuje na jego nieruchomości, ponieważ doszło do unieczynnienia linii 15-kv nr 20802 i nr 5614, bez przedstawienia alternatywnego rozwiązania, dotyczącego działek skarżącego, które powinno być, a nie jest, ujęte w decyzji zatwierdzającej pozwolenie na budowę. Jak dalej wyjaśnia, mimo zaskarżenia decyzji Starosty z dnia 12 listopada 2007 roku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, dokonano unieczynnienia linii 15-kv nr 20802 i 5614 na terenie skarżącego i przystąpiono do opracowania i wydania nowej decyzji, w której nie było już potrzeby ujawniania ww. unieczynnionych linii. Mając powyższe na uwadze, skarżący sam przyznaje w odwołaniu, że inwestycja przewidziana w nowym projekcie, który został zatwierdzony decyzja Starosty z dnia 5 maja 2009 r., sporządzonym po unieczynnieniu ww. linii, których już w projekcie nie uwzględniono, nie oddziałuje na jego teren (vide str. 4 odwołania). Potwierdza również, że zatwierdzony projekt nie przewiduje demontażu tych linii i nie przewiduje prac na należących do niego działkach. Mimo to, powołując się na powyższe okoliczności, skarżący wywodzi, że powinien zostać uznany za stronę postępowania, chce bowiem - jak należy wnioskować z jego pism, aby organ decyzją o pozwoleniu na budowę objął inne roboty budowlane, niż te, których dotyczy ograniczony wniosek inwestora. W tym miejscu Sąd jeszcze raz podkreśla, że organ nie ma takich kompetencji, bowiem to inwestor decyduje jakie roboty budowlane wskaże we wniosku.
Ponadto należy zgodzić się z organem odwoławczym, że samo unieczynnienie wskazywanych przez skarżącego odcinków linii energetycznej, bez jednoczesnego jej demontażu, nie powoduje odjęcia możliwości zapewnienia dostępu do energii elektrycznej dla nieruchomości skarżącego. Unieczynnienie oznacza bowiem wyłącznie dokonanie zabezpieczenia końcówek odcinków tych linii, przy czym podkreślić ponownie należy, że prace te zostały już wykonywane poza terenem nieruchomości skarżącego i nie wykonano ich w ramach robót budowlanych zatwierdzonych przedmiotowym pozwoleniem na budowę. O tym natomiast czy energia zostanie tą linią skarżącemu w przyszłości dostarczona zadecyduje jego umowa z gestorem sieci.
Organ odwoławczy prawidłowo uznał również, że brak jest w niniejszej sprawie innych okoliczności, z których mogłyby wynikać, związane z projektowaną inwestycją, ograniczenia w sposobie zagospodarowania nieruchomości skarżącego. Autor załączonej do projektu analizy przekonywująco wykazuje, że planowana inwestycja nie będzie wpływała na działki sąsiednie, w tym na działki skarżącego. Uzasadnia to przede wszystkim charakter tej inwestycji, czyli budowa sieci kablowej podziemnej, która - zgodnie z załączonymi normatywami zawartymi w N SED-E-004 (str. 80 projektu budowlanego) powoduje, że odległość zbliżenia sieci do innych urządzeń i obiektów wynosi odpowiednio - 50 cm dla budynków, max 100 cm dla innych sieci, zaś odległość projektowanej sieci od granic z działkami sąsiednimi wynosi 1 m.
W konsekwencji stwierdzić należy, że obszar oddziaływania projektowanej inwestycji nie obejmuje nieruchomości stanowiących własność skarżącego. Oznacza to, że nie mógł być on uznany za stronę postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji, a to skutkowało po stronie organu odwoławczego, wobec wniesienia przez skarżącego odwołania od decyzji o pozwoleniu na budowę dla tej inwestycji, obowiązkiem wydania decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.
Wobec powyższych uwag, bezzasadnie twierdził skarżący w uzasadnieniu skargi, że jest on stroną przedmiotowego postępowania ze względu na lokalizację inwestycji i oddziaływania na jego nieruchomości oraz że organ odwoławczy naruszył art. 28 ust. 2 stawy - Prawo budowlane. W związku z tym brak było również podstaw do rozpoznawania zarzutów dotyczących zgodności zaskarżonej decyzji
z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawa budowlanego. Zaskarżona decyzja w żaden sposób nie narusza również wskazywanego przez skarżącego art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy - Prawo budowlane. Przepis ten stanowi bowiem, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie zaopatrzenia w energie elektryczną, a także możliwość dostępu do usług telekomunikacyjnych, w szczególności w zakresie szerokopasmowego dostępu do Internetu. Przepis ten dotyczy zatem zaopatrzenia w energię elektryczną projektowanego obiektu budowlanego. Podnoszone w odwołaniu kwestie dotyczące zgodności z prawem zatwierdzonego projektu budowlanego organ odwoławczy mógłby badać wyłącznie na skutek wniesienia odwołania przez stronę postępowania. Ponieważ organ odwoławczy wydał decyzję na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a., do kwestii prawidłowości decyzji organu I instancji się nie odnosił. W konsekwencji również sąd administracyjny zarzutów w tym zakresie nie mógł rozpoznawać.
Odnośnie zaś zarzutów dotyczących wykonania przez inwestora części robót budowlanych bez uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (nie objętych obecnie wydanym pozwoleniem na budowę), co miałoby w ocenie skarżącego uzasadniać zastosowanie w sprawie art. 50 i art. 51 ustawy - Prawo budowlane, wskazać należy, że właściwe w zakresie robót budowlanych wykonanych w warunkach określonych w tych przepisach są, zgodnie z art. 83 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane, organy nadzoru budowlanego.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), skargę jako bezzasadną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło