II SA/Gd 435/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Asesor WSA Jakub Chojnacki Protokolant Specjalista Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2024 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 kwietnia 2023 r., nr SKO Gd/4942/22 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na rzecz skarżącego P. J. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. P. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, w następującym stanie faktycznym i prawnym: Prezydent Miasta Gdańska decyzją z 9 września 2022 r. odmówił skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną matką E. J. Organ wskazał, że w rozpatrywanym przypadku należy odmówić wnioskowanego świadczenia, gdyż nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność matki skarżącego. Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z 5 kwietnia 2023 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Kolegium nie podzieliło stanowiska organu pierwszej instancji w zakresie przesłanki wynikającej z art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych (u.ś.r.), podzielając stanowisko orzecznictwa sądów administracyjnych w tym zakresie. Kolegium stwierdziło natomiast, że nie zostały spełnione przesłanki art. 17 ust. 1 u.ś.r. w zakresie dotyczącym związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy zaprzestaniem pracy zarobkowej a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Kolegium wskazało, że matka skarżącego wymaga opieki, jednak zakres wykonywanej przez niego opieki nie jest na tyle duży, by uniemożliwiał skarżącemu wykonywanie pracy zarobkowej, chociażby w minimalnym wymiarze czasu. Nadto aktywność zawodowa skarżącego zakończyła się 20 maja 2009 r., zaś znaczny stopień niepełnosprawności matka skarżącego uzyskała 14 lipca 2019 r. Tym samym w ocenie organu niepodejmowanie przez skarżącego pracy w tym okresie nie wynikało z konieczności zapewnienia opieki matce. Zatem nie miała miejsca wskazana w art. 17 ust. 1 u.ś.r. rezygnacja zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. W skardze na tak wydaną decyzję zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez niewystarczające zabranie materiału dowodowego i jego błędną interpretację a w konsekwencji naruszenie art. 17 ust. 1 u.ś.r. poprzez uznanie, że skarżącemu nie należy się świadczenie pielęgnacyjne, gdyż nie zrezygnował z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad matką. W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi I instancji błędną argumentację w zakresie dotyczącym zasadności odmowy świadczenia z uwagi na powstanie niepełnosprawności matki po 18 roku życia. Nadto skarżący wskazał, że miał satysfakcjonującą pracę w Wielkiej Brytanii a jego powrót do Polski wynikał z pogorszenia się zdrowia ojca oraz jego śmierci, w wyniku czego nie było nikogo, kto mógłby opiekować się matką. Skarżący wyjaśnił, że po śmierci ojca jeszcze pół roku pracował za granicą, z faktu, że od tego czasu nie pracuje wywodził natomiast, że praca była niemożliwa. Sytuacja stopniowo się przy tym pogarszała. Skarżący oświadczył przy tym, że w czasie wystawienia orzeczenia o niepełnosprawności, nie posiadał wiedzy, że należy mu się świadczenie pielęgnacyjne. Wyjaśnił także, że nie jest w stanie podjąć pracy z uwagi na konieczność opieki nad matką. Bez wpływu na sytuację pozostaje w jego ocenie pomoc opiekunek, gdyż pomaga im w wykonywaniu obowiązków, również z uwagi na konieczność podnoszenia matki. Zdaniem skarżącego matka nie przeżyłaby bez jego pomocy, nadto orzeczenie wprost stwierdza, że matka wymaga długotrwałej opieki lub pomocy ze względu na znacznie ograniczoną zdolność do samodzielnej egzystencji. Skarżący stanowczo podkreślił, że ustawodawca nie wprowadził wymogu, by przed złożeniem wniosku opiekun był aktywny zawodowo, wyjaśnił także, że na dzień złożenia wniosku nie miał możliwości pracy zarobkowej z uwagi na konieczność opieki nad matką, wymagającej jego ciągłej obecności. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 5 kwietnia 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa w stopniu, który uzasadnia uwzględnienie skargi i podjęcie rozstrzygnięcia na podstawie art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), dalej powoływanej w skrócie jako p.p.s.a. Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 390 – dalej powoływanej w skrócie jak wcześniej: "u.ś.r."), a w szczególności art. 17 tej ustawy, w którym szczegółowo określono wymogi, od spełnienia których uzależnione jest pozytywne rozpatrzenie wniosku opiekuna osoby niepełnosprawnej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, mającego w określonym stopniu rekompensować brak możliwości świadczenia pracy w związku z opieką, jaką sprawuje nad osobą niepełnosprawną. Wskazane przez ustawę przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce lub ojcu; 2) opiekunowi faktycznemu dziecka; 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej; 4) innym osobom na których zgodnie z przepisami ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Stosownie zaś do art. 17 ust. 1b u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Sąd w składzie orzekającym podziela stanowisko Kolegium w zakresie dotyczącym zasadności zastosowania art. 17 ust. 1b u.ś.r., bowiem wobec treści wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 21 października 2014 r. (sygn. K 38/13), przymiot konstytucyjności utraciło przewidziane w tym przepisie kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiające uzyskanie świadczenia pielęgnacyjnego przez opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, których niepełnosprawność powstała później niż w okresach wskazanych w ust. 1b pkt 1 i 2 u.ś.r. Z tych przyczyn w odniesieniu do opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, oceny spełnienia przesłanek niezbędnych dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego należy dokonywać z pominięciem tego kryterium, co też prawidłowo uczyniło Kolegium, rozpoznając odwołanie skarżącego. Jakkolwiek, w ocenie Sądu, Kolegium nieprawidłowo oceniło pozytywną przesłankę przyznania analizowanego świadczenia, wynikającą z art. 17 ust. 1 u.ś.r. (pozytywną), przy braku przesłanek negatywnych z art. 17 ust. 5 u.ś.r. Z powołanego unormowania art. 17 ust. 1 u.ś.r. wynika, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest, aby opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem częściowe zrekompensowanie opiekunowi osoby niepełnosprawnej strat finansowych związanych z niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z pracy, spowodowaną koniecznością sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Należy jednak podkreślić, że wskazane świadczenie nie jest przyznawane za sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za związany z tą opieką rzeczywisty brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub rezygnację z zatrudnienia. Wnioskujący o świadczenie pielęgnacyjne musi zatem sprawować faktyczną i konieczną opiekę nad osobą niepełnosprawną w wymiarze, który uniemożliwia mu wykonywanie pracy zarobkowej. Z okoliczności sprawy musi więc wynikać, że sprawujący opiekę nie podejmuje aktywności zawodowej (tj. rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej) wyłącznie z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną i to w wymiarze (zakresie), który w okolicznościach danej sprawy wyklucza mu możliwość podjęcia jakiejkolwiek aktywności zawodowej. Jednocześnie, rezygnacja z zatrudnienia lub jej niepodejmowanie dotyczyć może osób zdolnych do podjęcia zatrudnienia ze względu na wiek i stan zdrowia. W ramach zatem interpretacji przesłanek wynikających z art. 17 ust. 1 u.ś.r. obowiązkiem organu administracji w kontrolowanym postępowaniu było ustalenie związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego, a sprawowaniem opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Organy winny były ustalić, czy niepodejmowanie zatrudnienia przez skarżącego wynika z rzeczywistej potrzeby opieki i pomocy, której zakres wyklucza jakąkolwiek jego aktywność zawodową, w tym choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy, a także to, czy skarżący faktycznie z aktywności zawodowej rezygnuje, biorąc pod uwagę jego wiek, historię pracy i stan zdrowia podopiecznego i świadczonej mu pomocy. Z akt sprawy wynika, że wymagająca opieki matka skarżącego jest wdową, ma 84 lata, mieszka ze skarżącym, będącym jej jedynym dzieckiem. Legitymuje się wydanym na stałe orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności z uwagi na choroby neurologiczne. Z wywiadu środowiskowego wynika, że matka skarżącego choruje na zespół otępienny, afazję, migotanie i trzepotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedowidzenie lewego oka, stan po dwóch udarach. Matka skarżącego nie mówi, nie można z nią nawiązać kontaktu słowno-logicznego, ma ograniczoną świadomość. Z dokumentacji leczenia szpitalnego wynika, że w 2019 roku matka przeszła udar niedokrwienny prawej półkuli mózgu i prawej półkuli móżdżku, natomiast w 2020 roku przeszła udar lewej półkuli mózgu. Cierpi na całkowitą afazję, stan po COVID-19, nadciśnienie tętnicze, migotanie przedsionków i otępienie naczyniowe. Przy przyjęciu do szpitala chora leżąca, wymagająca całkowitej pomocy w samoobsłudze, nie spełniająca prostych poleceń. Opiekę nad matką niewątpliwie sprawuje skarżący, będący jej synem. Z oświadczenia skarżącego z 6 lipca 2022 r. wynika, że matka wymaga jego pomocy przy chodzeniu i wszelkich innych czynnościach. Skarżący dwa razy dziennie podaje jej leki, trzy razy dziennie przygotowuje i podaje jej posiłki i nawet do 10 razy dziennie picie. Codziennie udziela jej pomocy w myciu, 5 razy dziennie prowadzi do toalety a trzy-cztery razy dziennie zmienia pampersy. Codziennie ćwiczy z matką, masuje ją i oklepuje. Nadto robi zakupy, sprząta. Z wywiadu środowiskowego wynika, że skarżący zostawia matkę samą w domu jedynie na około 1 godzinę, wychodząc do sklepu lub w sprawach urzędowych. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności dotyczące stanu zdrowia matki skarżącego i zakresu sprawowanej przez skarżącego opieki, w ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że matka skarżącego ze względu na stan zdrowia wymaga stałej i długotrwałej opieki i taką też opiekę sprawuje nad nią skarżący. W opiece pomaga mu jedynie opiekunka z MOPR w wymiarze 1 godzina w tygodniu, pomagająca mu przy kąpieli matki, co nie zmienia faktu, że skarżący jest stale zaangażowany w pomoc matce. Z akt sprawy wynika także, że skarżący nie podejmuje pracy zarobkowej. Kwestią sporną na gruncie niniejszej sprawy pozostaje istnienie związku pomiędzy niepodejmowaniem pracy zarobkowej przez skarżącego a podjęciem się przez niego opieki nad niepełnosprawną matką. Skarżący bowiem od wielu lat jest osobą bierną zawodowo. Jak wynika z akt, skarżący ma 53 lata. Z dokumentów potwierdzających pracę zarobkową skarżącego wynika, że posiada udokumentowany okres pracy w Polsce wynoszący kolejno: 3 miesiące (w 1997 r.), 6 miesięcy (w latach 1998/1999 – umowa rozwiązana przez pracodawcę za wypowiedzeniem), niepełny miesiąc (1998), 2 lata i 5 miesięcy (1999/2002– umowa rozwiązana przez pracodawcę za wypowiedzeniem), 5 miesięcy (w 2003 r.), 1 miesiąc (2004 r. – umowa o dzieło) oraz 3 miesiące (w 2004 r.). W toku postępowania administracyjnego skarżący oświadczył, że następnie pracował w Wielkiej Brytanii, jednakże na potwierdzenie ww. oświadczenia przedłożył certyfikaty Home Office "Accession State Worker Registration Scheme Registration Certificate", nie potwierdzające okresów jego zatrudnienia, a wskazujące jedynie daty rozpoczęcia kolejnych prac u kolejnych pracodawców (13 października 2004, 22 lutego 2005, 6 lutego 2006 r., 18 marca 2007 r., 20 maja 2009 r.). W złożonych oświadczeniach skarżący nie wskazał przy tym dokładnych okresów przepracowanych u poszczególnych pracodawców w Wielkiej Brytanii, podając jedynie, że pracował w Londynie w okresie "10.2004 – 2007" i "2009-2010". Zauważyć przy tym należy, że z przedstawionej dokumentacji medycznej i oświadczeń skarżącego wynika, że stan matki uległ znacznemu pogorszeniu w latach 2019-2020. Skarżący argumentował, że podjął się opieki nad matką w 2010 roku, kiedy to zmarł jego tata, opiekujący się już wówczas chorą matką. Z akt postępowania wynika, że stan zdrowia matki uległ znacznemu pogorszeniu w roku 2019, kiedy miał miejsce pierwszy udar – orzeczeniem zaś z 9 września 2019 r. zaliczono matkę skarżącego do znacznego stopnia niepełnosprawności. Kolejne pogorszenie stanu zdrowia matki miało miejsce w 2020 roku, kiedy matka miała drugi udar. Wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego skarżący złożył 16 czerwca 2022 r. (data wpływu do organu). Wskazać przy tym należy jednak, że skarżący jednoznacznie zadeklarował, że gdyby nie konieczność opieki nad matką, byłby gotowy do podjęcia pracy zarobkowej. Mógłby wrócić do Wielkiej Brytanii, gdzie pracował na lotnisku, mógłby też pracować w Polsce w branży stoczniowej albo w handlu. Kolegium wydając skarżoną decyzję uznało, że niepodejmowanie pracy przez skarżącego pozostaje bez czasowego związku z koniecznością opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką. Jednakże Kolegium nie oceniło okoliczności, że skarżący jest jedynym dzieckiem niepełnosprawnej w znacznym stopniu matki i nie było żadnej innej osoby, mogącej objąć ją opieką. Nie budzi wątpliwości Sądu, że po 2019 roku, kiedy nastąpiło znaczne pogorszenie jej stanu zdrowia, biorąc pod uwagę jej liczne schorzenia neurologiczne i zakres związanej z tym opieki, skarżący obiektywnie nie miał możliwości podjęcia zatrudnienia, które nie kolidowałoby z koniecznością jej sprawowania. Kierując się zasadą prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, przyjąć należy, że w takich okolicznościach faktycznych jedyne dziecko zobowiązane jest moralnie do opieki nad chorym rodzicem. Zestawiając powyższe, wbrew ocenie organów, należy przyjąć, że nie podejmowanie przez skarżącego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej po 2019 roku mogła mieć związek ze stanem zdrowia jego matki. Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r. nie wymaga, by skarżący zrezygnowała z pracy zarobkowej, lecz wystarczy, by jej nie podjął z uwagi na opiekę nad osobą niepełnosprawną (por. wyrok NSA z 12 października 2021 r., sygn. akt I OSK 493/21, CBOSA). Wskazać w tym miejscu należy, że świadczenie pielęgnacyjne może być przyznane nawet osobom, które nigdy wcześniej nie pracowały (por. wyrok WSA w Gdańsku z 14 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Gd 1008/22). Istotne dla rozstrzygnięcia sprawy jest natomiast to, czy aktualnie, tj. w dacie złożenia wniosku o świadczenie pielęgnacyjne, skarżący nie podejmuje zatrudnienia w związku ze sprawowaniem opieki nad bliskim. Takiej oceny organ odwoławczy nie dokonał. To z kolei prowadzi do wniosku, że na gruncie niniejszej sprawy Kolegium błędnie, gdyż wybiórczo, oceniło kwestię związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy koniecznością sprawowania opieki nad matką a niepodejmowaniem przez skarżącego zatrudnienia, nie badając tej ostatniej możliwości na dzień złożenia wniosku przez skarżącego. Nie budzi wątpliwości Sądu, że matka skarżącego, biorąc pod uwagę jej schorzenia, była całkowicie zdana na pomoc i opiekę, którą zapewnia jej skarżący. Z wywiadu środowiskowego wynika, że matka skarżącego chorowała na zespół otępienny, afazję, migotanie i trzepotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, niedowidzenie lewego oka, stan po dwóch udarach. Ponadto, nie mówi, nie można z nią nawiązać kontaktu słowno-logicznego, ma ograniczoną świadomość. Na gruncie niniejszej sprawy, uwzględniając tak określony stan zdrowia matki, zakres opieki był na tyle intensywny i absorbujący, by stanowił obiektywną przeszkodę do podjęcia przez skarżącego pracy zarobkowej. Schorzenia matki wymagały bowiem od opiekuna stałej gotowości do świadczenia pomocy. Zdaniem Sądu w składzie orzekającym o istnieniu związku przyczynowo- skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem lub rezygnacją z zatrudnienia, a koniecznością sprawowania opieki przesądza to, jaki jest rzeczywisty zakres tej opieki i jednocześnie jakie są potrzeby osoby niepełnosprawnej, wynikające z posiadanych przez nią konkretnych schorzeń. W ocenie Sądu na gruncie niniejszej sprawy nie było możliwości takiej organizacji opieki, która by umożliwiała skarżącemu podjęcie pracy zarobkowej chociażby w niewielkim zakresie. W tym wypadku jedyny syn faktycznie całościowo poświęcił się opiece nad matką, dbając nie tylko o jej fizyczne potrzeby (ubieranie, mycie, jedzenie, leki, masaż nóg), lecz także stan psychiczny. Takie zaangażowanie i troska w tym wypadku miały istotne znaczenie dla kondycji zdrowotnej (psychofizycznej) podopiecznej. Konkludując, organ odwoławczy naruszył tym samym wskazane w skardze przepisy prawa procesowego, tj. art. 80 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a., co miało wpływ na rozstrzygnięcie. Sąd uznał, że orzekające w sprawie organy dokonały wadliwej oceny materiału dowodowego w świetle nieprawidłowo interpretowanych przepisów art. 17 ust. 1 ustawy, wydając decyzje naruszające w konsekwencji zarówno przepisy prawa materialnego, jak i przepisy postępowania administracyjnego. Uchybienie organu odwoławczego polega przede wszystkim na niewłaściwej, gdyż niepełnej ocenie związku przyczynowo–skutkowego pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a opieką sprawowaną przez skarżącego i braku uwzględnienia wszystkich okoliczności faktycznych związanych z tą opieką i jej zakresem, świadczoną przez jedyne dziecko na rzecz matki w niniejszej sprawie. Tym samym Kolegium zobowiązane będzie do ponownego zbadania związku przyczynowo-skutkowego w zakresie art. 17 ust. 1 u.ś.r. W ponownym postępowaniu organ administracji publicznej dokona oceny całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego dokonując ewentualnie uzupełniając go w trybie art. 136 § 1 k.p.a. Organ uwzględni przy tym, że matka skarżącego zmarła 26 maja 2023 r., co wynika z aktu zgonu przedłożonego przez skarżącego do akt sądowych (k. 13). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., w punkcie 1 wyroku uchylił zaskarżoną decyzję, uznając to za wystarczające do ponownego, właściwego załatwienia sprawy. Kolegium posiada bowiem kompetencje merytoryczno-reformacyjne umożliwiające wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, zgodnego z wiążącą oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w niniejszym wyroku. Wskazania co do dalszego postępowania wynikają z powyższych rozważań oraz oceny prawnej i wiążą organy w niniejszej sprawie stosownie do art. 153 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), zasądzając od Kolegium na rzecz skarżącego kwotę 480 zł, na którą składa się wynagrodzenie pełnomocnika.