II SA/Gd 440/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 5 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 13 marca 2017 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za legalizacje obiektu postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. K. K., skarżący w niniejszej sprawie postanowienie o nałożeniu na niego opłaty w kwocie 50.000 zł za legalizacje obiektu budowlanego, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych i ustanowenie radcy prawnego. Skarżący wskazał w złożonym formularzu, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, utrzymują się ze świadczeń emerytalno-rentowych w łącznej miesięcznej wysokości 4139,47 zł netto. Posiada skarżący dom jednorodzinny o pow. 115 m2 oraz działkę o pow. 900m2. Wnioskodawca oświadczył, że dom jest niedokończony. Wnioskodawca jest inwalidą I grupy. W formularzu wskazał na konieczne bieżące wydatki nie podając ich wysokości. Mając na uwadze, że oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz załączone do niego dokumenty były niewystarczające dla oceny sytuacji majątkowej i możliwości płatniczych skarżącego, w wykonaniu zarządzenia referendarza sądowego z 25 lipca 2017 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia w terminie 14 dni wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie szeregu dokumentów i oświadczeń, w tym wyciągów z rachunków bankowych swoich i małżonki, zeznań podatkowych za 2016 r., złożenia wyjaśnień czy dom w Mikoszewie jest wynajmowany, wskazania i udokumentowania kosztów utrzymania stosownymi rachunkami, oświadczenia do kogo należy lokal, w którym obecnie wnioskodawca zamieszkuje w Sopocie, nakazów podatkowych posiadanych nieruchomości, dokumentów dotyczących zobowiązań kredytowych, oświadczenia w przedmiocie posiadanych pojazdów mechanicznych. W odpowiedzi na dodatkowe wezwanie o dokumenty wnioskodawca oświadczył, że jest jedynym właścicielem domu w Mikoszewie, stan zdrowia nie pozwala na wynajmowanie tego domu i skarżący nie zamierza tego robić. Oświadczył, że nie posiada pojazdów mechanicznych, korzysta z transportu publicznego. Mieszkanie w Sopocie zostało sprzedane a uzyskane środki przeznaczone na dokończenie budowy domu, zostało to rozliczone w urzędzie skarbowym. Dom ogrzewany jest na prąd, co generuje wysokie rachunki. Przedstawił skarżący rachunki związane z zakupami celem doposażenia domu z 2017 r. (kwota 387, 03 zł, 171,74 zł, 605,03 zł). Rachunek na zakup dwóch par okularów za kwotę 2850 zł. Rachunki za energię elektryczną na kwotę 162,35 zł i 116,80 zł, za telewizje 74,80 zł, opłata za wodę i ścieki 39,23 zł i 49,68 zł. Za wywóz śmieci 40,54 zł, . Referendarz sądowy zważył, co następuje: Przed przystąpieniem do oceny złożonego wniosku należy przypomnieć, że skarżący wnioskował o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wniosek w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania w myśl art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, powoływanej dalej również jako "p.p.s.a."). W związku z powyższym wydaje się oczywistym, że to na osobie ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek należytego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, a zatem posiadanego majątku, uzyskiwanych dochodów oraz wydatków. Udzielenie stronie prawa pomocy dotyczy wyłącznie osób na tyle ubogich, że ich rzeczywiste zdolności płatnicze uniemożliwiają wywiązanie się z obowiązku partycypowania w kosztach postępowania sądowoadministracyjnego. Jest to forma dofinansowania z budżetu państwa i przez to sprowadzać się winno do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Zasadą jest, że strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty winny wskazywać na okoliczności uzasadniające przyznanie prawa pomocy. Rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. W ocenie referendarza skarżący nie wykazał, że jest osobą ubogą. Przede wszystkim uzyskiwane dochody przez oboje małżonków nie należą do niskich. Posiadany majątek jest znaczny, co prawda skarżący nie wskazał wartości domu, ale można przyjąć, że jest to duża kwota. Spieniężył skarżący mieszkanie celem dokończenia budowy domu. Miało to miejsce w sytuacji, gdy wiedział skarżący o toczącym się postępowaniu związanym z samowolną budową domu i prawdopodobnych konsekwencjach finansowych tej budowy. Nie zobrazował skarżący jaką kwotę uzyskał ze sprzedaży ani kiedy miało to miejsce. Skarżący dalej inwestuje posiadane środki w doposażenie domu. Oznacza to, że jego sytuacja finansowa jest dobra skoro pozwala na takie wydatki. Powinien skarżący w pierwszej kolejności oszczędzić środki na poniesienie opłat sądowych w związku z zainicjowanym przez siebie postępowaniem. Zdaniem referendarza sytuacja skarżącego pozwoli na poniesienie wszelkich opłat związanych z niniejszą sprawą. Przedstawione koszty utrzymania nie pochłaniają całości dochodów skarżącego, ponadto posiadany dom pozwala na uzyskiwanie dodatkowych dochodów z wynajmu, jego powierzchnia 115 m2 swobodnie zaspokoi potrzeby dwóch osób i pozwoli na wygospodarowanie kwater do wynajęcia. Natomiast brak ustalenia stanu posiadanych oszczędności czy ich braku powoduje że nie może zostać skarżącemu przyznane ustanowienie pełnomocnika z wyboru, gdyż sytuacja finansowa skarżącego nie jest jednoznaczna, a wartość posiadanego majątku znaczna. Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji postanowienia.