II SA/Gd 450/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2016-08-22

Skład orzekający: Sędzia WSA Janina Guść

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego może zostać uwzględniony, jeśli strona nie uprawdopodobni braku winy w uchybieniu terminu, a doręczenie awiza było prawidłowe?
Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego nie zasługuje na uwzględnienie, gdy strona nie uprawdopodobni braku winy w uchybieniu terminu. Prawidłowe doręczenie awiza, potwierdzone przez pocztę i zwrotne poświadczenie odbioru, wyklucza możliwość przywrócenia terminu, gdyż strona nie dochowała należytej staranności w odbiorze przesyłki.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie A. wniosło skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sąd odrzucił skargę, a następnie referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy. Odpis postanowienia referendarza został wysłany do przedstawiciela ustawowego skarżącego, który nie odebrał przesyłki mimo dwukrotnego awizowania. Przedstawiciel wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, twierdząc, że awiza doręczono mu po terminie odbioru przesyłki. Sąd badał prawidłowość doręczenia awiz we współpracy z Pocztą Polską.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącemu przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia Referendarza sądowego z dnia 18 grudnia 2015 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A w G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego . z dnia 21 maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia: odmówić skarżącemu A przywrócenia terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienie Referendarza sądowego z dnia 18 grudnia 2015 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy. Stowarzyszenie A. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 maja 2015 r., nr [...], w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia. Postanowieniem z dnia 12 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Stowarzyszenia, które wniosło zażalenie na to postanowienie. Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, po rozpoznaniu wniosku z dnia 7 września 2015 r., odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy Odpis postanowienia z dnia 18 grudnia 2015 r. nadany został przez Sąd na adres przedstawiciela ustawowego skarżącego Stowarzyszenia L. J. ujawniony w aktach. Wobec braku doręczenia przesyłki do rąk adresata, awizowano ją dwukrotnie w dniach 28 grudnia 2015 r. i w dniu 5 stycznia 2016 r. Ze zwrotnego poświadczenia odbioru wynika, że korespondencja ta jako niepodjęta w terminie przez adresata wróciła do nadawcy. Zarządzeniem Sędziego przesyłkę uznano za doręczoną z dniem 11 stycznia 2016 r. (vide: karta nr 52 akt sądowych). Termin na wniesienie sprzeciwu upłynął dniu 18 stycznia 2016 r. W dniu 19 stycznia 2016 r. L. J. zakwestionował fakt otrzymania awiza, wniósł o wydanie przesyłki i umożliwienie mu wniesienia sprzeciwu w terminie. Wniosek ten Sąd potraktował jako wniosek o przywrócenie terminu. Wnioskiem złożonym w Sądzie w dniu 27 stycznia 2016 r. Stowarzyszenie A. zwróciło się o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 18 grudnia 2015 r. W uzasadnieniu przedstawiciel skarżącego wyjaśnił, że dopiero w dniu 19 stycznia 2016 r. przeglądając akta sprawy dowiedział się o nieodebranej przesyłce poleconej zawierającej odpis postanowienia referendarza z dnia 18 grudnia 2015 r. Oświadczył, że do dnia 12 stycznia 2016 r., tj. do dnia, gdy przesyłka ta była w Urzędzie Pocztowym, nie zostało mu doręczone żaden z dwóch awiz. Oba zawiadomienia doręczono mu w piątek po południu 15 stycznia 2016 r. Po ustaleniu, że przesyłka pochodziła z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we wtorek sprawdził to w Wydziale Informacji Sądowej. L. J. skazał, że uchybienie terminu nie nastąpiło z jego winy, gdyż powtórne zawiadomienie informuje o możliwości odbioru w terminie do 12 stycznia 2016 r., a ustalono, że dla tej przesyłki termin upłynął w dniu 11 stycznia 2016 r. Jako osoba bezdomna nie może stwierdzić, kto nie dotrzymał terminu doręczenia awiz. Zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zwrócił się do Urzędu Pocztowego z prośbą o udzielenie informacji dotyczącej sposobu doręczenia przesyłki o nr [...], skierowanej do przedstawiciela ustawowego Stowarzyszenia L. J., gdyż w toku postępowania sądowoadministracyjnego powstała wątpliwość co do prawidłowości trybu doręczenia przesyłki. W szczególności zwrócono się o odebranie od pracownika Urzędu Pocztowego oświadczenia o miejscu pozostawienia awiza i przyczynach niezłożenia awiza w skrzynce pocztowej oraz wskazania, czy skarżący otrzymał oba awiza w dniu 15 stycznia 2016 r. oraz czy drugie awizo zawierało informację o możliwości odbioru przesyłki do dnia 12 stycznia 2016 r. W odpowiedzi na powyższe Biuro Ładu Korporacyjnego i Zgodności Dział Operacyjny wyjaśnił, że na podstawie danych zarejestrowanych w systemie teleinformatycznym Poczty Polskiej S.A. ustalono, że przesyłka polecona nr [...] adresowana do przedstawiciela ustawowego Stowarzyszenia A. L. J., ul. M. w G., była dwukrotnie awizowana w dniach 28 grudnia 2015 r. i 5 stycznia 2016 r. Z oświadczenia listonosza obsługującego rejon ulicy M. wynika, że pierwsze zawiadomienie doręczył do oddawczej skrzynki pocztowej w dniu jego otrzymania, tj. w dniu 28 grudnia 2015 r., a następne w dniu jego otrzymania z placówki pocztowej, jak wynika z systemu zawiadomienie zostało wygenerowane w dniu 5 stycznia 2016 r. Poinformowano, że termin odbioru przedmiotowej przesyłki upływał w dniu 12 stycznia 2016 r., co potwierdzają dane z systemu. W tych okolicznościach faktycznych i prawnych Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. W myśl art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi przywrócenie terminu. Natomiast w myśl art. 87 p.p.s.a., w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu, wniesionym w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, do sądu, w którym czynność miała być dokonana (§ 1), należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2), a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Oznacza to, że podstawowymi przesłankami, które warunkują przywrócenie terminu jest zachowanie wymogu formalnego z art. 87 § 1 p.p.s.a. oraz uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego. Jednocześnie przepis art. 86 § 1 p.p.s.a. nie określa kryteriów, według których należy oceniać zachowanie strony. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu, co daje możliwość uwzględnienia wszystkich istotnych okoliczności. Według ugruntowanego orzecznictwa jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Obowiązkiem strony jest dochowanie szczególnej staranności przy dokonywaniu wszelkich czynności procesowych i przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Ponadto, to na stronie ciąży wykazanie należytej staranności w uprawdopodobnieniu braku winy w uchybieniu danego terminu. W konsekwencji przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dla przykładu okolicznością wskazującą na brak winy osoby zainteresowanej w niedochowaniu terminu jest m.in.: przerwa w komunikacji, nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 10 grudnia 2010 r., II SA/Łd 1199/10, Lex nr 755754). W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy. Niemożność terminowego wniesienia sprzeciwu z powodu niedoręczenia przedstawicielowi skarżącego Stowarzyszenia awiza nie została bowiem uprawdopodobniona. Twierdzenia przedstawiciela skarżącego nie znalazły żadnego obiektywnego potwierdzenia w wyjaśnieniach Poczty Polskiej, których z kolei nie podważają żadne ujawnione okoliczności ani dowody. Wyjaśnienia Poczty Polskiej korespondują z treścią zwrotnego poświadczenia odbioru przesyłki adresowanej do skarżącego, z którego wynika, że wobec dwukrotnej nieudanej próby doręczenia przesyłki na adres przedstawiciela, przesyłkę pozostawiono w Urzędzie Pocztowym do odbioru, o czym poinformowano adresata zamieszczając taką informację w oddawczej skrzynce pocztowej. Przesyłkę zwrócono adresatowi dopiero w dniu 13 stycznia 2016 r., co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. To oznacza, że skarżący wykazał nie dość staranności w prowadzeniu swoich spraw urzędowych i nie zadbał należycie o to, aby odebrać adresowaną do niego przesyłkę, kiedy dwukrotnie go informowano pozostawiając awiza dokumentujące próby bezpośredniego doręczenia przesyłki. Ujawnione w sprawie okoliczności faktu dwukrotnego pozostawienia awiza w skrzynce nie podważyły. W tej sytuacji Sąd uznał, że skarżący nie zdołał uprawdopodobnić braku swojej winy w uchybieniu terminu do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza. Tym samym wobec braku podstaw do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł o odmowie przywrócenia terminu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło