II SA/Gd 468/10
WyrokWSA w Gdańsku2010-11-09
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Jan Jędrkowiak, Tamara Dziełakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego może zostać utrzymana w mocy, jeśli organ odwoławczy oparł się na wadliwym zaświadczeniu, które nie zostało wydane w przewidzianej prawem formie?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając ją za niezgodną z prawem. Kluczowym argumentem było oparcie rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy na zaświadczeniu, które nie zostało wydane w przewidzianej prawem formie (postanowienia), co uniemożliwiło skarżącemu czynny udział w postępowaniu i zajęcie stanowiska co do wadliwego dokumentu. Ponadto, sąd wskazał na konieczność ponownej oceny oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu rekreacji indywidualnej wraz z tarasem. Organ I instancji wydał decyzję rozbiórkową po wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązku przedłożenia dokumentów, których inwestor nie spełnił. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił nieważność postępowania, naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym wadliwość zaświadczenia stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 kwietnia 2010 r. i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 2 czerwca 2009 r. Określono, że decyzja nie może być wykonana. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2010 r. na rozprawie sprawy ze skargi N. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że decyzja nie może być wykonana, 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego N. C. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia 2 czerwca 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał N. C. rozbiórkę samowolnie wybudowanego w 2007 r. obiektu rekreacji indywidualnej o konstrukcji drewnianej i wymiarach zabudowy wynoszących 8 m x 4,85 m wraz z tarasem o wymiarach 3 m x 2,6 m, usytuowanych na terenie działki nr 17/3 w miejscowości Z., gmina S.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie w/w obiektu rekreacji indywidualnej. W toku postępowania organ ustalił, że na w/w działce wybudowany został w 2007 r., bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę, obiekt rekreacji indywidualnej, stanowiący własność N. C. Organ opisał ten obiekt jako konstrukcję drewnianą, parterową, nietrwale związaną z gruntem, z dachem dwuspadowym oraz dobudowanym zadaszonym tarasem i wymiarach zabudowy wynoszących 8,0 m x 4,85 m (wymiary tarasu 3 m x 2,6 m). Omawiany obiekt budowlany usytuowany jest na terenie Ośrodka Stowarzyszenia Właścicieli Domków Letniskowych - w odległości 3 m od granicy z działką nr [...], obręb geodezyjny P. Natomiast, jak wskazał dalej organ, pozostałe odległości usytuowania tego obiektu od granicy z działkami sąsiednimi są większe niż 4 m.
Powołując się na regulację art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane organ podał, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 31 tej ustawy. Z uwagi na fakt, że art. 29 i art. 30 ustawy, wymieniające enumeratywnie jakie obiekty budowlane oraz roboty budowlane (nie wymagające pozwolenia na budowę) podlegają zgłoszeniu zamiaru ich wykonania, nie wyszczególniają budowy obiektu rekreacyjnego z tarasem - bezspornym jest, że na realizację takich robót, w pierwszej kolejności należało uzyskać decyzję o pozwoleniu na budowę. Mając to na względzie organ I instancji postanowieniem nr [...] z dnia 7 sierpnia 2007 r. wstrzymał stronie prowadzenie robót budowlanych oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 października 2007 r., właściwej dokumentacji, w celu doprowadzenia przedmiotowej budowy do stanu zgodnego z prawem. Następnie, z uwagi na wyrok Trybunału Konstytucyjnego - w przedmiocie zgodności z Konstytucją art. 48 ust.2 pkt 1 lit. b) i art. 48 ust.3 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane – organ postanowieniem nr [...] z dnia 14 lutego 2008 r. zmienił postanowienie z 7 sierpnia 2007 r. w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku, zakreślając ten termin do dnia 31 października 2008 r. Powołując się na treść art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy – Prawo budowlane organ I instancji podał, że w związku z niespełnieniem przez inwestora obowiązku wynikającego z w/w postanowienia należało orzec o rozbiórce przedmiotowego obiektu budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył N. C. wskazując, że przez 11 miesięcy czekał na wydanie decyzji o warunkach zabudowy w celu przedłożenia jej organowi nadzoru budowlanego. Przez opieszałość Wójta Gminy odwołujący nie mógł zrealizować postanowienia z dnia 7 sierpnia 2007 r. Następnie, Wójt w dniu 2 czerwca 2009 r. zamiast decyzji o warunkach zabudowy wydał odwołującemu wypis i wyrys z planu zagospodarowania przestrzennego, z których wynika dopuszczalność zabudowy w kształcie zainicjowanym przez inwestora. W tej sytuacji, decyzja rozbiórkowa powinna być, zdaniem odwołującego, uchylona.
Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z dnia 21 kwietnia 2010 r. nr [...], zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy, nie znajdując podstaw prawnych do jej uchylenia lub zmiany.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ odwoławczy powołał się na oględziny nieruchomości, przeprowadzone w dniu 20 czerwca 2007 r. w obecności strony, w trakcie których organ I instancji ustalił, że na terenie przedmiotowej działki był obiekt rekreacyjny o nr 56, w bardzo złym stanie technicznym. Inwestor w 2007 r. rozebrał ten obiekt i w tym samym miejscu na bloczkach betonowych posadowił nowy obiekt pełniący funkcję rekreacji indywidualnej. Następnie organ opisał przedmiotowy obiekt budowlany oraz jego wymiary i lokalizację. Organ odwoławczy wskazał też na wydane w dniu 7 sierpnia 2007 r. (zmienione następnie postanowieniem z 14 lutego 2008 r.) postanowienie organu I instancji, zobowiązujące stronę do przedłożenia, wyszczególnionych w tym akcie dokumentów, w tym - zaświadczenia wydanego przez Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z niespełnieniem przez stronę obowiązku wynikającego z w/w postanowienia, organ I instancji decyzją dnia 2 czerwca 2009 r. nakazał inwestorowi rozbiórkę przedmiotowego obiektu.
Oceniając niniejszym stan faktyczny i prawny organ odwoławczy wskazał na dyspozycję art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. Organ podał też, że fakt odbudowy w 2007 r. w danym miejscu obiektu budowlanego z dobudowanym tarasem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej stanowi budowę w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy - Prawo budowlane i wymagał uzyskania pozwolenia na budowę. Stwierdzenie zaś przez organ I instancji faktu naruszenia w/w art. 28 ustawy, obligowało tenże organ do przeprowadzenia postępowania w oparciu o art. 48 w/w ustawy.
Jak dalej wywodził organ odwoławczy, w trakcie postępowania, zgodnie z procedurą przewidzianą w takich wypadkach, zostało wydane postanowienie w oparciu o art. 48 ust. 2 i ust. 3 przedmiotowej ustawy wstrzymujące roboty budowlane i nakładające na inwestora obowiązek dostarczenia w określonym terminie wymienionych w postanowieniu dokumentów. Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane w przypadku niespełnienia w wymaganym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3 (wydane postanowienie), stosuje się przepis ust. 1 tj. nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie inwestor nie przedłożył w wyznaczonym terminie wymaganych dokumentów. Natomiast do odwołania dołączył wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz projekt budowlany. W trybie odwoławczym organ w piśmie z dnia 14 grudnia 2009 r. wezwał stronę do przedłożenia zaświadczenia wydanego przez Wójta Gminy o zgodności wybudowanego obiektu z ustaleniami planu wsi Z. – tj., uchwałą Rady Gminy nr [...] z 28 października 2008 r. W odpowiedzi na powyższe strona poinformowała o wydaniu przez Wójta Gminy postanowienia z 7 lipca 2009 r. odmawiającego wydania zaświadczenia o zgodności planowanego zamierzenia z planem. Powyższe postanowienie strona zaskarżyła, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na skutek złożonego zażalenia, uchyliło je i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Następnie organ odwoławczy wskazał, że uzyskał od Wójta Gminy stosowne zaświadczenie: w zaświadczeniu z 7 kwietnia 2010 r. Wójt Gminy stwierdził, że usytuowanie przedmiotowego obiektu jest niezgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi dla przedmiotowego terenu, bowiem pozostaje w sprzeczności z zapisem pkt 4 ppkt 1 karty terenu [...] tegoż planu.
Jak wskazał organ odwoławczy, biorąc pod uwagę fakt stwierdzonej w powyższym zaświadczeniu niezgodności zamierzenia budowlanego strony z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, należało uznać, że decyzja organu I instancji jest zgodna z prawem i zasadna.
W skardze na powyższą decyzję N. C. zarzucił nieważność postępowania z powodu skierowania decyzji do osoby nie będącej stroną oraz naruszenie innych przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza: art. 7, 10 § 1, 77 § 1, 136, 217 k.p.a. przez nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w niezbędnym zakresie i brak dokonania ustaleń faktycznych oraz uniemożliwienie stronie zajęcia stanowiska w sprawie wadliwego dokumentu – zaświadczenia z 7 kwietnia 2010 r., stanowiącego podstawę wydanego rozstrzygnięcia. Nadto skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 3 pkt 6 i 8, art. 29 ust. 2 pkt 1 oraz art. 48 ustawy – Prawo budowlane przez zakwalifikowanie jego jako inwestora, a wykonane prace – jako budowę. W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji lub ich uchylenie.
W uzasadnieniu wskazano, że skarżący jest członkiem Stowarzyszenia Właścicieli Domków Letniskowych Z. i w 2001 r., które nabyło od Gminy S. własność m. in. działki nr [..], na której zlokalizowany jest przedmiotowy obiekt. W marcu 2007 r. za zgodą Stowarzyszenia, skarżący wykonał remont istniejącego domku, polegający na wymianie zniszczonych elementów drewnianej konstrukcji i poszycia, dobudowaniu nowego ganka. Nie zmieniono przy tym ani gabarytów domku ani jego położenia. W maju 2007 r. organ wszczął postępowanie administracyjne w sprawie w/w prac, gdzie jako inwestora określił skarżącego. W trakcie tego postępowania sporządzono protokół, który skarżący podpisał, ale nie mając wpływu na jego treść, rozumiał, że podpis stanowi jedynie potwierdzenie uczestnictwa w czynności oględzin. W żaden sposób, jak stwierdził skarżący, nie godził się ze stwierdzeniami zawartymi w tym protokole. Skarżący podkreślił też, że organ I instancji pominął wszystkie jego twierdzenia i prezentowane stanowisko, traktując stan faktyczny jako niesporny. Podobnie zresztą, organ odwoławczy zignorował wszystkie wątpliwości skarżącego dotyczące stanu faktycznego i nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, poprzestając wyłącznie na analizie zgodności zabudowy z miejscowym planem. Tymczasem skarżący stoi na stanowisku, że decyzje nie zostały skierowane do właściwego adresata. Zamierzeniem skarżącego było wyłącznie dokonanie naprawy domku, a nie jego budowa. Właścicielem terenu jest Stowarzyszenie Domków, a skarżący nigdy nie ubiegał się od niego o zgodę na dysponowanie na cele budowlane. W tej sytuacji adresatem decyzji powinno być Stowarzyszenie jako właściciel działki, a nie skarżący. Ponadto, skoro już został uznany za stronę postępowania, to jednak wbrew dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a., organy administracji obu instancji nie zapewniły mu czynnego udziału w czynnościach postępowania, poza działaniami wyłącznie "fasadowymi". Organ nie przeprowadził też żadnego postępowania dowodowego, poza w/w oględzinami nieruchomości. Brak zwłaszcza w aktach ekspertyzy, z której wynikałoby które elementy domku są nowe, a które stanowią pozostałość istniejącego już obiektu. Te okoliczności w żaden sposób nie zostały wyjaśnione, choć strona kwestionowała ustalenia organu, że dokonano budowy obiektu, twierdząc że wyłącznie remontu. Ponadto, organ odwoławczy oparł się na zaświadczeniu z 7 kwietnia 2010 r., bez umożliwienia wypowiedzenia się skarżącemu co do tego dokumentu. Tymczasem zaświadczenie to jest wadliwe, gdyż organ może wydać zaświadczenie zgodnie z wnioskiem lub odmówić wydania zaświadczenia w ogóle. Nie można natomiast wydać zaświadczenia o treści niezgodnej z wnioskiem zainteresowanego. Organ odwoławczy zatem oparł się na dokumencie ewidentnie sprzecznym z prawem, pomijając jego wadliwość.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w art. 1 § 1 cytowanej ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /§ 2/.
Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze.
Skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja jest niezgodna z prawem, choć nie wszystkie zawarte w niej zarzuty zasługują na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności zważyć należy, że niezasadny jest opisany w skardze zarzut nieważności postępowania na tej podstawie, że decyzja została skierowana do osoby nie będącej stroną postępowania. Zgodnie z przepisem art. 52 ustawy z dnia 7 lipca 1994r Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r., nr 156, poz. 1118 ze zm.) zw. dalej ustawą- inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. Przepis ten stanowi podstawę określenia podmiotów, które mogą być adresatami decyzji w nim wskazanych, lecz nie oznacza to, że właściwy organ może dowolnie, w zakresie tych podmiotów, wybierać adresata decyzji. Pojęcie inwestora w rozumieniu art. 52 oznacza w istocie sprawcę samowoli budowlanej i w pierwszej kolejności nakaz rozbiórki powinien być skierowany do inwestora, który jest sprawcą tej samowoli. Kolejność ustalona w tym przepisie nie jest więc przypadkowa, a decyzje rozbiórkowe winny być w pierwszej kolejności kierowane do inwestora. W rozpatrywanej sprawie inwestorem robót opisanych przez organy nadzoru był skarżący, co jest okolicznością bezsporną w sprawie, mimo twierdzenia skarżącego na rozprawie przed sądem Administracyjnym. Tylko skarżący wykonywał bowiem roboty budowlane, których dotyczy postępowanie organów nadzoru związane z domkiem letniskowym i przyległym do niego tarasem, które jak sam podkreślał, wykonanych bez zgody Stowarzyszenia. Zatem decyzja organów nakładająca obowiązek rozbiórki na skarżącego jako stronę postępowania będącą inwestorem jest zgodna z art. 52 ustawy. Na marginesie jedynie w związku z twierdzeniami skarżącego, że adresatem decyzji może być jedynie Stowarzyszenie Właścicieli Domków Letniskowych w Z. jako właściciel terenu, który nie wydał zgody na dysponowanie terenem na cele budowlane wskazać należy, że nakaz rozbiórki może zostać skierowany również do inwestora, który nie jest właścicielem nieruchomości, na której zrealizowano obiekt budowlany, właśnie w sytuacji, gdy inwestor wybudował taki obiekt samowolnie, bez zgody właściciela (por. orzeczenie wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 21 października 2008r sygn. akt II SA/Ol 583/08 System Informacji Prawnej Lex 460865, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 lipca 2009r. sygn. akt II OSK 1234/ 03 System Informacji Prawnej Lex 552842).
Za niezasadne Sąd uznał również zarzuty kwestionujące zakres wykonanych prac (skarżący wywodził, że wykonał jedynie naprawę, remont zniszczonego domku letniskowego). Zakres robót budowlanych wykonanych przez skarżącego samowolnie w 2007r. wynika zarówno z protokołu z oględzin nieruchomości, jak również z przedłożonego do akt projektu budowlanego rekreacji indywidualnej z zadaszonym tarasem na działce nr [...] w Z., gm. S. wraz z oceną techniczną wykonanego obiektu. Z treści przedłożonego projektu wraz z jego oceną techniczną wynika, że w 2007r. skarżący odbudował, jak to prawidłowo ustaliły organy nadzoru w dawnym miejscu obiekt budowlany pełniący funkcję rekreacji indywidualnej wraz z tarasem, wymagający zgodnie z art. 28 ustawy uzyskania pozwolenia na budowę, jako budowa w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy.
Niespornym jest, że opisana odbudowa została wykonana bez uzyskania pozwolenia na budowę. W tym stanie rzeczy zastosowanie ma tryb postępowania umożliwiający legalizację samowolnie wybudowanego obiekty budowlanego określony w art. 48 ustawy, zastosowany przez organy nadzoru budowlanego.
Zgodnie z przepisem art. 48 ust. 1 ustawy właściwy organ nakazuje z zastrzeżeniem ust. 2 , w drodze decyzji , rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
Zgodnie z art. 48 ust. 2 jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1
1/jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności :
a)ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2/ nie narusza przepisów, w tym techniczno- budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem
- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2 ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie :
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy ,w przypadku braku obowiązującego planu;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3, do projektu architektoniczno- budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
4. w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków ,o których mowa w ust. 3 , stosuje się przepis ust. 1 .
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji organu II instancji bezpośrednią przyczyną orzeczenia o nakazie rozbiórki był brak przedłożenia pozytywnego zaświadczenia wymaganego art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy o zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Organ II instancji wskazał, że przedłożone zaświadczenie jednoznacznie wskazuje, że budowa omawianego obiektu jest niezgodna z obowiązującym planem.
Sąd zważył, że dla obszaru, na którym usytuowany jest będący przedmiotem sprawy domek letniskowy (działka nr [...]) obowiązuje zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Gminy S.z dnia 28.010 2008r. plan zagospodarowania przestrzennego fragmentu wsi Z. (Dz. Urz. Woj. [...]). Obowiązywał on zatem już w dacie wydania decyzji przez organ I instancji.
W takim stanie rzeczy dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania w trybie art. 48 niezbędnym było nałożenie na skarżącego obowiązku przedłożenia zaświadczenia o zgodności obiektu z uchwalonym panem zagospodarowania przestrzennego. Organ II instancji wezwał skarżącego pismem z dnia 14 grudnia 2009r. do przedłożenia w terminie do 18 stycznia 2010r. zaświadczenia wydanego przez Wójta Gminy o zgodności wybudowanego obiektu z ustaleniami ww. planu. Skarżący już w dniu 10 czerwca 2009r. wystąpił o wydanie ww. zaświadczenia, jednakże postępowanie w tej sprawie po wydaniu postanowienia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze z dnia 26 stycznia 2010r. uchylającego postanowienie Wójta Gminy z dnia 7 lipca 2009r. nie zostało w istocie zakończone wydaniem postanowienia zgodnego i wymaganego przepisem art. 48 ust. 3 pkt 1ustawy w związku z art. 217 kpa, co zasadnie zarzuca skarżący. Skarżący zasadnie podniósł, że organ albo wydaje zaświadczenie zgodne z wnioskiem albo odmawia wydania zaświadczenia zgodnego z wnioskiem, w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie. Do zaświadczenia, o którym mowa w art. 48 ust. 3 pkt 1 ustawy mają zastosowanie przepisy działu VII kpa i zgodnie z art. 219 kpa odmowa wydania zaświadczenia następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Złożone do akt sprawy zaświadczenie nie jest więc zaświadczeniem, o którym mowa w cyt. przepisie, nie zostało wydane w formie postanowienia, nie zawiera pouczenia o przysługującym prawie do jego zaskarżenia. Niewydanie zaświadczenia przez organ z pominięciem tak przewidzianej formy stanowi naruszenie prawa W tych okolicznościach wydanie decyzji o nakazie rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 1 i ust. 4 ustawy trudno uznać za zgodne z prawem, tym bardziej, że w skardze do Sądu skarżący zarzucił naruszenie przepisów art. 7, 10, 77 §1 i art. 217 kpa podnosząc, że działanie organów administracji uniemożliwia skarżącemu zajęcie stanowiska w sprawie wadliwego dokumentu, na którym oparte zostało rozstrzygnięcie organu II instancji. Powyższy zarzut, w świetle materiału dowodowego złożonego do akt sprawy należało uwzględnić, tym bardziej że postanowienia wydawane na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy (o nałożeniu obowiązków) nie podlegają zaskarżeniu i zgodnie z art. 142 kpa strona może ja zaskarżyć jedynie w odwołaniu. Jak to wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 lutego 2008r w sprawie sygn. akt II OSK28/07 jeżeli organ nadzoru ogranicza się tylko do wydania postanowienia, a organ, do którego skierowano wniosek o wydanie zaświadczenia – milczy, to trudno przyjąć, że jest to przypadek "niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków" przez stronę, o którym mowa w art. 48 ust. 4 ustawy".
Niezależnie od powyższego ponownie rozpoznając sprawę organ winien ocenić złożone przez skarżącego oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (bez daty, załączone przy projekcie budowlanym). Z jego treści wynika, że skarżący jest współwłaścicielem nieruchomości wraz ze Stowarzyszeniem Właścicieli Domków Jednorodzinnych – w takiej sytuacji niezbędna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli na realizację obiektu budowlanego na ww. działce. Zgoda taka nie wynika ze złożonego oświadczenia, zatem winno ono być, w przypadku dalszego prowadzenia postępowania legalizacyjnego, uzupełnione przez skarżącego.
Mając powyższe na uwadze i działając na mocy bart. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku.
Ponownie rozpoznając sprawę organ, mając na uwadze powyższe ustalenia, umożliwi skarżącemu wykonanie obowiązku przedłożenia zaświadczenia wymaganego zgodnie z art.48 ust. 3 pkt 1 ustawy oraz dokona oceny zgodności ze stanem faktycznym złożonego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Nadto na mocy art. 152 ww. ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o treść przepisu art. 200 i art. 205 § 2 cytowanej wyżej ustawy oraz na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło