II SA/Gd 47/09
WyrokWSA w Gdańsku2009-04-22
Skład orzekający: Tamara Dziełakowska, Mariola Jaroszewska, Jan Jędrkowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda, rozpatrując odwołanie od decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, może samodzielnie wydać decyzję merytoryczną, zatwierdzając projekt i udzielając pozwolenia, zamiast przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, zwłaszcza w sytuacji, gdy roboty budowlane zostały już rozpoczęte i prowadzone są postępowania przez organy nadzoru budowlanego?Ratio decidendi
Wojewoda, uchylając decyzję organu pierwszej instancji, powinien w sposób precyzyjny i wyczerpujący uzasadnić przyczyny uchylenia oraz zasadność swojego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, odnosząc się szczegółowo do argumentacji skarżącego. Samodzielne zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę przez organ odwoławczy, w sytuacji gdy roboty budowlane zostały rozpoczęte i prowadzone są postępowania przez organy nadzoru budowlanego, może naruszać przepis art. 28 Prawa budowlanego, gdyż kompetencje do legalizacji odstępstw lub wznowienia robót w takich okolicznościach należą do organu nadzoru budowlanego.Stan faktyczny
Skarżąca J. H. wniosła skargę na decyzję Wojewody, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na dokończenie budowy garażu, a jednocześnie sama zatwierdziła projekt i udzieliła pozwolenia. Skarżąca kwestionowała kompetencje Wojewody do wydania decyzji merytorycznej w tej sprawie. Sprawa dotyczyła wieloletniego postępowania administracyjnego i sądowego związanego z pozwoleniem na budowę garażu, w tym wcześniejszych uchyleń decyzji przez WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i orzekł o wstrzymaniu jej wykonania, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska Sędziowie Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Protokolant Starszy referent Izabela Adamowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi J. H. na decyzję Wojewody z dnia 21 listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 3. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej J. H. kwotę 757,00 (siedemset pięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
J. H. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody z dnia 21 listopada 2008 r. Nr [...], którą uchylono decyzję Prezydenta Miasta z dnia 25 września 2008 r. Nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą T. O. pozwolenia na dokończenia prac budowlanych przy budowie garażu jednostanowiskowego w G. przy ul. [...]. Wojewoda ponadto w pkt 2 decyzji zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego w G. przy ul. [...]. Skarżąca domaga się uchylenia pkt 2 decyzji Wojewody .
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 28, art. 33 ust. 2, art. 35 ust. 1 oraz art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt i art. 82 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.), po ustaleniu następującego stanu faktycznego.
W dniu 16 czerwca 2005 r. do Urzędu Miejskiego wpłynął wniosek T. O. o wydanie pozwolenia na budowę garażu w skarpie w G. przy ul. [...], działka nr [...]. Do wniosku dołączono oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz projekt. Strony pismem z dnia 24 czerwca 2005 r. zostały zawiadomione o wszczętym postępowaniu.
Prezydent Miasta decyzją Nr [...] z dnia 13 lipca 2005 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił T. O. pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego przy granicy działki nr [...] w G. przy ul. [...]. Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania J. H., decyzją z dnia 7 września 2005 r. Nr [...] uchylił wskazaną powyżej decyzję Prezydenta Miasta i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Prezydent Miasta, po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją Nr [...] z dnia 2 listopada 2005 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił T. O. pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego przy granicy działki nr 14 w G. przy ul. [...].
W dniu 24 lutego 2006 r. Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania J. H., decyzją Nr [...] uchylił decyzję Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 2 listopada 2005 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W trakcie ponownego rozpatrywania sprawy, na inwestora postanowieniem Nr [...] z dnia 13 marca 2006 r., został nałożony obowiązek doprowadzenia do zgodności projektu budowlanego z decyzją o warunkach zabudowy. Jednocześnie J. H. pisemnie złożyła zastrzeżenia do usytuowania planowanej inwestycji.
Prezydent Miasta, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją Nr [...] z dnia 19 maja 2006 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił T. O. pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego przy granicy działki nr 14 w G. przy ul. [...].
W dniu 20 czerwca 2006 r. J. H. złożyła pismo do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego informujące o samowolnym rozpoczęciu prac budowlanych przez T. O..
W dniu 19 czerwca 2006 r. inwestor zgłosił zamiar przygotowania miejsca postojowego dla samochodu osobowego w G. przy ul. [...]. W dniu 27 czerwca 2008 r. Prezydent Miasta zawiadomił o przyjęciu do wiadomości zgłoszonych robót budowlanych.
W dniu 19 października 2006 r. Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania J. H., decyzją Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Nr [...] z dnia 19 maja 2006 r.
T. O. dnia 20 października 2006 r. złożył wniosek o zarejestrowanie dziennika budowy dla przedmiotowej inwestycji.
J. H. powyższą decyzję Wojewody Nr [...] z dnia 19 października 2006 r. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt IISA/Gd 739/06 uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzająca ją decyzję Prezydent Miasta Nr [...] z dnia 19 maja 2006 r. i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Prezydent Miasta postanowieniem Nr [...] z dnia 12 lipca 2007 r. przekazał przedmiotową sprawę do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Na powyższe postanowienie żalenie wniosła J. H..
Również postanowienie Wojewody Nr [...] z dnia 18 września 2007 r. zaskarżone zostało do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarga w tej sprawie została oddalona wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2008 r., sygn. akt SA/Gd 789/07.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana w dniu 10 marca 2008 r. decyzja Nr [...] orzekająca o braku podstaw do rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane.
W dniu 12 maja 2008 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania J. H. od powyższej decyzji uchylił ją w całości i przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 11 czerwca 2008r. decyzję Nr [...] orzekającą o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy budowie garażu jednostanowiskowego na posesji przy ul. [...] w Gdańsku i jednocześnie przekazał sprawę do Wydziału Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków Urzędu Miejskiego.
T. O. w dniu 20 maja 2008 r. złożył wniosek do Urzędu Miasta o pozwolenie na wznowienie prac budowlanych przy garażu w G. przy ul. [...], działka nr [...]. Prezydent Miasta postanowieniem Nr [...] z dnia 16 czerwca 2008 r. zawiesił postępowanie ze względu na toczące się w tym czasie postępowanie w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego. W dniu 9 lipca 2008 r. zawieszone postępowanie zostało podjęte, jednocześnie w tym samym dniu postanowieniem został nałożony na inwestora obowiązek doprowadzenia do zgodności projektu z decyzją o warunkach zabudowy nr [...] z dnia 19 października 2004 r.
Prezydent Miasta po rozpatrzeniu sprawy decyzją Nr [...] z dnia 25 września 2008r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił T. O. pozwolenia na budowę: dokończenie prac budowlanych przy budowie garażu jednostanowiskowego w G. przy ul. [...].
Rozpatrując odwołanie J. H. Wojewoda przywołał treść art. 34 pkt. 3 ustawy Prawo budowlane i ustalił, że inwestor dołączył wszystkie wymagane dokumenty, łącznie ze wskazanymi w wyroku WSA sygn. akt II SA/Gd 739/06 z dnia 15 marca 2007 r., tj. analizami uzupełniającymi: ekspertyzą techniczną, oceną zgodności wybudowanego obiektu z warunkami zabudowy oraz analizą inwestycji pod kątem warunków technicznych regulujących usytuowanie przedmiotowego obiektu przy granicy działki, sporządzonymi przez uprawnionego architekta M. F. oraz mgr inż. budownictwa L. M.. Wymagana dokumentacja do uzyskania pozwolenia na budowę może być wykonana przez kilku uprawnionych i projektantów lub w przypadku większego zespołu opracowującego projekt, wystarczy, że jedna osoba jest uprawnionym projektantem.
Zdaniem Wojewody, postępowanie organu I instancji należało uznać za wadliwe. Przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek inwestora z dnia 16 czerwca 2005 r. Z uwagi na to, że decyzja Prezydent Miasta Nr [...] z dnia 19 maja 2006 r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca inwestorowi pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego w G. przy ul. [...] oraz utrzymująca ją decyzja Wojewody Nr [...] z dnia 19 października 2006 r. zostały uchylone wyrokiem sądu WSA w Gdańsku sygn. akt II SA/Gd 739/06 z dnia 15 marca 2007 r., należało ponownie rozpatrzyć wniosek uwzględniając zalecenia zawarte w wskazanym powyżej wyroku.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej donośnie zastosowania przez organ I instancji niewłaściwej podstawy prawnej wydanej decyzji Wojewoda uznał za niezasadny. W osnowie przedmiotowej decyzji przywołano prawidłowe podstawy prawa materialnego i procesowego stanowiące podstawę wydania zaskarżonej decyzji przez J. H.. Dodatkowe wskazanie na fakt uchylenia pierwotnej decyzji o pozwoleniu na budowę garażu Nr [...] z dnia 19 maja 2006 r. przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 13 marca 2007 r. nie stanowi o rażącym naruszeniu prawa. Na poparcie swego stanowiska Wojewoda powołał się na wyrok Najwyższego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lutego 1983r. (sygn. akt I SA 1294/82, ONSA 1983, nr 1, poz. 5), w którym stwierdzono, że: fakt powołania się przez organy administracji w decyzji na przepisy niewłaściwe w sprawie, jakkolwiek wskazuje na wadliwość działania tych organów, nie stanowi jednak przesłanki do uznania przez sąd, że nastąpiło naruszenie prawa w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że organy administracji mogły wydać zaskarżone decyzje, mając do tego podstawę w innym przepisie tej samej ustawy.
Wojewoda nadto wskazał na treść art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 marca 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Tym samym inwestor, do czasu prawomocnego orzeczenia wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku legitymował się prawem do realizowania inwestycji określonej ostatecznym pozwoleniem na budowę z dnia 19 maja 2006 r., przez co nie dopuścił się samowoli budowlanej. Prawną konsekwencją orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego było wstrzymanie prac budowlanych dotyczących inwestycji przez organy nadzoru budowlanego. Ostateczne rozstrzygnięcia organów nadzoru budowlanego wydane w zakresie przyznanych im ustawowo kompetencji wiążą organy architektoniczno-budowlane. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy i przy braku ich zaskarżenia przez strony postępowania nie mogą być weryfikowane w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, tzn. jak w sprawie pozwolenia na dokończenia prac budowlanych przy budowie garażu jednostanowiskowego Gdańsku przy ul. [...].
Wojewoda uznając, iż postępowanie nie wymaga przeprowadzenia dodatkowych ustaleń na podstawie art. 136 kpa, a zgromadzony materiał dowodowy jest wyczerpujący, w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu T. O. pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego w G. przy ul. [...].
J. H. we wniesionej skardze zarzuciła Wojewodzie naruszenie art. 34 ust. 4 w zw. z art. 82 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) poprzez zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego w Gdańsku przy ul. [...], w sytuacji gdy "takowa kompetencja należy wyłącznie do organu pierwszej instancji, jakim jest Prezydent Miasta (...)". Powyższe naruszyło art. 82 ust. 3 omawianej ustawy, który takiej kompetencji nie przewiduje. Wskazana wyżej okoliczność doprowadziła w ocenie skarżącej do naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 138 § 2 kpa poprzez nieprzekazanie przedmiotowej sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W obszernym uzasadnieniu przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania przed organami administracji publicznej oraz sądami.
Uzupełniając skargę pismem z dnia 5 stycznia 2009 r. przedstawiła opinię techniczno - prawną z dnia 5 stycznia 2009 r. sporządzoną przez M. S. .
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Uczestnik postępowania T. O. złożył w toku postępowania przed sądem pismo procesowe z dnia 19 lutego 2009 r., z którego treści wynika, że wnosi o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres tej kontroli określa art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w myśl którego sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Badając zatem legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że narusza ona prawo, lecz z innych przyczyn niż zostały podniesione w skardze.
W szczególności kontrolowane decyzje zapadły z naruszeniem prawa materialnego, art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.), co miało wpływ na wynik sprawy.
Zasadniczy dla rozstrzygnięcia w sprawie stan faktyczny został przez organ ustalony prawidłowo i w tym zakresie pozostaje niesporny. Wynika z niego, że wnioskiem z dnia 16 czerwca 2005 r. T. O. zwrócił się do organu architektoniczno-budowlanego I instancji o wydanie pozwolenia na budowę garażu w skarpie w G. przy ul. [...], działka nr [...]. W wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania administracyjnego, zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenie na budowę garażu jednostanowiskowego przy granicy działki nr [...] w G. przy ul. [...] dokonane zostało decyzją Prezydenta Miasta z dnia 19 maja 2006 r. Nr [...], utrzymaną w mocy przez Wojewodę decyzją z dnia 19 października 2006 r., Nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. H..
Obie wymienione wyżej decyzje zostały następnie uchylone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt IISA/Gd 739/06, który nakazał organowi przy ponownym rozpatrzeniu sprawy dokonania wszechstronnej analizy projektowanej inwestycji pod kątem warunków technicznych regulujących usytuowanie przedmiotowego obiektu budowlanego przy granicy działki.
Jest również bezsporne, że T. O. po wydaniu decyzji ostatecznej Wojewody z dnia 19 października 2006 r. złożył wniosek o zarejestrowanie dziennika budowy dla przedmiotowej inwestycji i rozpoczął wykonywanie prac budowlanych. Skutkiem powyższego, po wydanym przez WSA w Gdańsku prawomocnym wyroku z dnia z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt IISA/Gd 739/06, sprawa została przekazana do właściwego organu nadzoru budowlanego, ostatecznym postanowieniem Wojewody z dnia 18 września 2007 r. Nr [...], co do którego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę J. H. prawomocnym wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2008 r., w sprawie sygn. akt SA/Gd 789/07. Toczące się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego postępowanie administracyjne zostało zakończone prawomocną decyzją z dnia 11 czerwca 2008 r. Nr [...], orzekającą o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy - Prawo budowlane w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy budowie garażu jednostanowiskowego na posesji przy ul. [...] w G., z jednoczesnym przekazaniem sprawy z wnioskiem inwestora o pozwolenie na wznowienie robót budowlanych do Wydziału Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków Urzędu Miejskiego.
Rozpatrujący wniosek T. O. z dnia 20 maja 2008 r. o pozwolenie na wznowienie prac budowlanych związanych z budową garażu przy ul. [...] w G., Prezydent Miasta najpierw postanowieniem z dnia 9 lipca 2008 r. nałożył na inwestora obowiązek doprowadzenia projektu z decyzją o warunkach zabudowy, a następnie po uzupełnieniu projektu, decyzją z dnia 25 września 2008 r. Nr [...] podjętą na podstawie art. 28, art. 32, art. 33 ust. 1, art. 43 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę – dokończenie prac budowlanych przy budowie garażu jednostanowiskowego. Jak wynika z uzasadnienia tej decyzji, organ uznał za słuszne "zakończenie prowadzonej budowy garażu".
Wojewoda w zaskarżonej decyzji uznał za wadliwe postępowanie przed organem I instancji wywołane wskazanym wnioskiem inwestora, zwracając uwagę, że postępowanie w tej sprawie, wywołane wnioskiem inwestora z dnia 16 czerwca 2005 r., należało zakończyć stosownie do wskazań zawartych w wyroku WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II SA/Gd 739/06 uchylającego decyzje w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę: Prezydenta Miasta z dnia z dnia 19 maja 2006 r., Nr [...] oraz Wojewody z dnia 19 października 2006 r., Nr [...]. Z uwagi na wskazaną wadliwość, rozpatrujący sprawę na skutek odwołania J. H. Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta z dnia 25 września 2008 r. Nr [...] i wydał decyzję merytoryczną zatwierdzającą projekt budowlany i udzielająca inwestorowi pozwolenia na budowę garażu jednostanowiskowego. Wojewoda uznał, że sprawa nie wymaga przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego, a inwestor w toku postępowania złożył wszystkie wymagane dokumenty, łącznie ze wskazanymi w wyroku WSA z dnia 15 marca 2007 r.
Z uzasadnienia decyzji organu II instancji wynika, że zatwierdzony został projekt budowlany sporządzony przez architekta M. F. i mgr inż. budownictwa L. M.. W aktach administracyjnych znajduje się teczka z projektem budowlanym autorstwa wymienionych wyżej projektantów, z datą "maj 2008 r.", zawierająca pieczęci Urzędu Wojewódzkiego w G. oraz pieczęć z adnotacją "Niniejszy projekt budowlany oraz projekt zagospodarowania terenu stanowi integralną część decyzji z dnia 21.11.2008 Nr [...]", a także skreślone pieczęci Urzędu Miejskiego Wydziału Urbanistyki, Architektury i Ochrony Zabytków. Przedmiotowy projekt budowlany zawiera opis techniczny, ekspertyzę techniczną elementów konstrukcyjnych w aspekcie oceny prawidłowości wykonania istniejących elementów, ocenę zgodności wybudowanego obiektu z warunkami zabudowy (decyzją z dnia 19 października 2004 r., Nr [...]) oraz analizę techniczną pod kątem warunków technicznych regulujących usytuowanie przedmiotowego obiektu przy granicy działki.
Z okoliczności sprawy i treści decyzji Prezydenta z dnia 25 września 2008 r. Nr [...] wynika, że ten opisany wyżej projekt budowlany był przedmiotem zarówno zatwierdzającej decyzji organu I instancji, udzielającej także pozwolenia na dokończenie robót budowlanych, jak i skarżonej decyzji Wojewody, który jednocześnie uznał za wadliwe postępowanie organu I instancji. Skoro ten sam projekt budowlany jest przedmiotem obu decyzji udzielających pozwolenia na budowę, te same przepisy prawa materialnego legły u podstaw ich wydania, nie byłoby podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji, nawet mimo jej wadliwego uzasadnienia poprzez powołanie się na wniosek inwestora z maja 2008 r. Kwestionowanie ustaleń i wyrażonych przez organ I instancji poglądów wymagało odniesienia się do nich w uzasadnieniu decyzji, natomiast z jakich przyczyn rozstrzygnięcie merytoryczne I instancji było wadliwe, tego organ odwoławczy uchylając decyzję Prezydenta nie uzasadnił w sposób dostateczny. Nadto, z treści punktu pierwszego decyzji Wojewody nie wynika w sposób precyzyjny i wprost, w jakiej części, czy w całości, została uchylona zaskarżona odwołaniem decyzja Prezydenta. Tymczasem, podjęte na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa rozstrzygnięcie organu odwoławczego, uchylające zaskarżoną decyzję i orzekające co do istoty sprawy, wymagało odniesienia do całości rozstrzygnięcia organu I instancji. Stosownie bowiem do treści art. 138 § 1 pkt 2 kpa organ odwoławczy wydaje decyzję, w której (...) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji. Organ odwoławczy uchylając zaskarżoną odwołaniem decyzję w całości i w tym zakresie orzekając co do istoty sprawy, powinien odpowiednio uzasadnić swoje stanowisko, wskazując zarówno przyczyny uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej, jak również przedstawić pełną argumentację potwierdzającą zasadność jego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Obowiązany jest nadto odnieść się szczegółowo do argumentacji skarżącego podniesionej w odwołaniu. W ocenie Sądu, tego wszystkiego zabrakło w zaskarżonej decyzji, zatem powyższe uchybienia stanowią naruszenie przepisów postępowania, art. 138 § 1 pkt 2 oraz art. 107 § 3 kpa w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym kontekście natomiast nietrafne są zarzuty skargi naruszenia przepisów art. 34 ust. 4 w związku z art. 82 ust. 1 i 2, art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane oraz art. 138 § 1 pkt 2, odnoszące się do kwestionowania uprawnienia Wojewody do zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Jeżeli bowiem organ odwoławczy nie ma wątpliwości co do stanu faktycznego i nie stwierdza potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów, to ma obowiązek orzec co do istoty sprawy, zatem również zatwierdzić projekt budowlany i udzielić pozwolenia na budowę. Wskazywane przez stronę skarżącą kompetencyjne przepisy Prawa budowlanego nie wyłączają bowiem obowiązków organu rozpatrującego odwołanie wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 138 kpa.
Niezależnie od naruszenia wymienionych przepisów postępowania, organ II instancji naruszył również wskazany wyżej przepis prawa materialnego.
Stosownie do treści art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
W niespornych okolicznościach niniejszej sprawy, roboty budowlane przy budowie przedmiotowego garażu rozpoczęte zostały na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody z dnia 19 października 2006 r., Nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielającej pozwolenia na budowę, a następnie po uchyleniu wymienionej decyzji przez WSA w Gdańsku wyrokiem z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II SA/Gd i przekazaniu ostatecznym i prawomocnym postanowieniem Wojewody z dnia 18 września 2007 r. Nr [...] były kontrolowane przez organy nadzoru budowlanego, w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane. W toku postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego ustalono, że inwestor przerwał roboty budowlane w dniu 8 maja 2007 r. w związku z wydanym wyrokiem WSA, stwierdzono stan wykonanych robót oraz szereg odstępstw od zatwierdzonego a następnie uchylonego skutkiem wyroku WSA projektu budowlanego. Jednakże, ostateczną decyzją z dnia 11 czerwca 2008 r. PINB orzekł o braku podstaw do podjęcia rozstrzygnięcia w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, wydając uprzednio postanowienie o wstrzymaniu budowy (vide: decyzja PINB k. 209 akt administracyjnych I instancji). Powyższe oznacza, że nie zostało przez organ nadzoru zakończone postępowanie prowadzone w trybie art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane jedną z szeregu decyzji przewidzianych w art. 51, stosownie do ust. 7, zgodnie z którym przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Tymczasem, po rozpoczęciu robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a następnie uchyleniu tej decyzji, dalsze prowadzenie przez inwestora prac budowlanych może się odbywać jedynie w warunkach określonych art. 51, a więc poprzez wydanie właściwej decyzji przez organ nadzoru budowlanego. Decyzja o wznowieniu robót, czy decyzja o stwierdzeniu wykonania obowiązków niejako zastępują decyzję o pozwoleniu na budowę w sytuacji, gdy ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę została uchylona. Brak byłoby podstaw do przyjęcia, że organ architektoniczno-budowlany jest właściwy do wydania decyzji o wznowieniu robót budowlanych. Można natomiast ocenić, że taki w istocie charakter miało wydane w tej sprawie rozstrzygnięcie przez organ I instancji, skoro rozpoczęte, z odstępstwami, roboty budowlane, dwukrotnie wstrzymane, wymagały wznowienia, a organ I instancji rozpatrywał wniosek inwestora z maja 2008 r. "o wznowienie robót budowlanych". Wprawdzie zaskarżoną decyzją organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji udzielającą jak to określono: "pozwolenia na budowę – dokończenia prac budowlanych przy budowie garażu jednostanowiskowego", lecz nie wynika jednoznacznie z uzasadnienia, że z przyczyny takiej jak wskazana wyżej. Trzeba jednak zauważyć, że zatwierdzając projekt budowlany z maja 2008 r., ten sam, który był przedmiotem decyzji I instancji, w istocie organ odwoławczy zatwierdzał projekt budowlany na dokończenie już rozpoczętych robót budowlanych, mimo iż rozpatrywał, jak twierdzi, wniosek inwestora z 16 czerwca 2005 r. Nie wynika to wprawdzie wprost z zaskarżonej decyzji, ale niesporne okoliczności sprawy, w tym treść projektu budowlanego z maja 2008 r., wskazują, że budowa została rozpoczęta i wymagała dokończenia, a zatem zatwierdzony zaskarżoną decyzją projekt budowlany nie obejmuje rozpoczęcia budowy, lecz jej dokończenie. Nadto, co również jest niesporne, zatwierdzony projekt budowlany z maja 2008 r. jest zmieniony w stosunku do tego, na podstawie którego prace zostały legalnie rozpoczęte, czyli w istocie zaskarżona decyzja legalizuje odstępstwa, do czego uprawniony był organ nadzoru. Tym samym, podkreślić należy, że Wojewody zaskarżoną decyzją naruszył przepis art. 28 ustawy Prawo budowlane, poprzez wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę po rozpoczęciu robót budowlanych w sytuacji, gdy w sprawie orzekał organ nadzoru budowlanego.
W tym kontekście wymaga również wyjaśnienia kwestia związania organu rozstrzygającego niniejszą sprawę, do czego Wojewoda się odwołuje, prawomocnym wyrokiem WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2007 r., sygn. akt II SA/Gd. Stosownie do treści art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Obowiązek ten doznaje ograniczenia w razie zmiany stanu prawnego, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, oraz w razie istotnej zmiany okoliczności sprawy wpływających na zastosowanie przepisu prawa materialnego i właściwość organów. W przedstawionych wyżej, zasadniczo zmienionych okolicznościach sprawy, polegających na rozpoczęciu przez inwestora robót budowlanych i prowadzeniu sprawy przez organ nadzoru, a także w sytuacji złożenia przez inwestora wniosku o pozwolenie na wznowienie robót budowlanych (vide: wniosek i postanowienia k. 206-209, wniosek z 12.05.2008 r. k. 200 akt administracyjnych I instancji) błędnie Wojewoda uznał, że ponownie rozpatruje wniosek inwestora z dnia 16 czerwca 2005 r. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę stosując wskazania zawarte w opisanym wyżej wyroku. W takich bowiem okolicznościach, wskazania WSA odnoszące się do obowiązków organu architektoniczno-budowlanego nie mogły zostać zrealizowane. Rozważenia przez Wojewodę wymagało zatem, czy nadal jest dopuszczalne w sprawie z wniosku inwestora z dnia 16 czerwca 2005 r. prowadzenie postępowania administracyjnego i rozstrzygnięcie sprawy decyzją, z uwagi na brak jej przedmiotu, a w sytuacji stwierdzenia niedopuszczalności takiego postępowania - uchylenie zaskarżonej i umorzenie postępowanie pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 in fine kpa (w związku z art. 105 kpa).
Z powyższych przyczyn Sąd nie może ustosunkować się do tych zarzutów skargi, które odnoszą się do prawidłowości wykonanych prac budowlanych oraz ich realizowania z odstępstwami od zatwierdzonego (i uchylonego) projektu budowlanego. Te bowiem kwestie nie mają wpływu na prawidłowość kontrolowanej decyzji, a wreszcie podnoszone powinny być w postępowaniu przed organem nadzoru budowlanego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest uprawniony do kontroli postępowania oraz decyzji PINB, zapadłej w innej sprawie administracyjnej i przed innym organem.
Ponownie zatem rozpatrując sprawę organ odwoławczy uwzględni przedstawioną wyżej ocenę prawną i po rozważeniu okoliczności sprawy i dokonaniu niezbędnych ustaleń wyda decyzję, o której mowa w art. 138 § 1 pkt 2 in fine kpa.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję, orzekając o wstrzymaniu jej wykonania na podstawie art. 152 tej ustawy.
O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął na wniosek skarżącej, zgodnie z art. 200 w związku z art. art. 205 § 1 p.p.s.a., ustalając, że na poniesione przez stronę skarżącą koszty składa się wpis sądowy w kwocie 500,00 zł oraz wynagrodzenie radcy prawnego wraz z kosztami opłaty skarbowej od pełnomocnictwa procesowego w wysokości 257,00 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło