II SA/Gd 476/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata S. G. o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 maja 2012 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: przyznać od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Gdańsku adwokat, ustanowionej z urzędu, wynagrodzenie za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w wysokości 240 zł wraz ze stawką podatku VAT w kwocie 55,20 zł, czyli ogółem 295,20 zł (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych, dwadzieścia groszy). Wyrokiem z 9 stycznia 2013 r. Sąd oddalił skargę Z. P. na opisane postanowienie. Postanowieniem z 6 lutego 2013 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie i ustanowił adwokata. Pomorska Rada Adwokacka w Gdańsku wyznaczyła na pełnomocnika skarżącego z urzędu adwokata S. G.. Pełnomocnik sporządziła i złożyła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wniosła w niej także o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wyrokiem z 17 marca 2015 r. sygn. akt II OSK 1947/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną wniesioną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 9 stycznia 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 476/12. Z protokołu rozprawy przed NSA wynika, że obecny na rozprawie pełnomocnik substytucyjny poparł skargę kasacyjną. We wniosku z 15 czerwca 2015 r. skierowanym do tutejszego Sądu pełnomocnik wystąpiła o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu i oświadczyła, ze koszty te nie zostały opłacone w żadnej części. Mając na względzie powyższe zważono, co następuje. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 powołanej ustawy do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). Przepis § 19 cytowanego wyżej rozporządzenia stanowi, że koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb państwa obejmują: 1) opłatę w wysokości nie wyższej niż 150 % stawek minimalnych, o których mowa w rozdziałach 3 – 5 oraz 2) niezbędne udokumentowane wydatki adwokata. Natomiast § 20 tego rozporządzenia stanowi, że wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej powinien zawierać oświadczenie, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub w części. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa powoduje powstanie określonego stosunku pomiędzy substytutem i stroną skarżącą. Osoby te łączy taki sam stosunek, jaki łączy stronę skarżącą i pełnomocnika. W konsekwencji strona ma dwóch równorzędnych pełnomocników procesowych. Wynikają z tego dalsze konsekwencje zarówno procesowe jak i materialnoprawne (np. w zakresie odpowiedzialności obligacyjnej wobec mocodawcy, vide uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2006 r. sygn. akt III CZP 27/06, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lutego 2004 r. sygn. akt IV CK 269/02, Lex nr 151640). Nie dokonuje się natomiast w wyniku powyższego zmiana osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wyznaczonego przez Pomorską Radę Adwokacką. Czynności podjęte przez dalszego pełnomocnika są zatem czynnościami procesowymi skarżącego, ale prawo do złożenia wniosku o wynagrodzenie i obowiązek złożenia stosownego oświadczenia każdorazowo ciąży na wyznaczonym pełnomocniku z urzędu. Wymóg ten został spełniony w niniejszej sprawie skoro wniosek o przyznanie wynagrodzenia złożyła pełnomocnik z urzędu wyznaczona przez ORA. Z treści § 18 ust. 1 pkt 2 lit a rozporządzenia wynika, że stawki minimalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym - 75% stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli w drugiej instancji nie prowadził sprawy ten sam adwokat - 100% tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. . Stawka minimalna określona w pkt 1 wynosi w niniejszej sprawie 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" ). Wynagrodzenie adwokata wyznaczonego w niniejszej sprawie przez Okręgową Radę Adwokacką za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie wynosi 100 % stawki minimalnej, czyli 240 zł, ponieważ nie prowadził on sprawy w I instancji. Stosownie do § 2 ust. 3 rozporządzenia, w sprawach w których strona korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu, opłaty o których mowa w ust. 1, sąd podwyższa o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności w przepisach o podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach. Stawka podatku od towarów i usług wynosi zaś 23% (art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i sług; Dz. U. nr 54, poz. 535 ze zm.). Mając powyższe na uwadze, należało przyznać wynagrodzenie za udzieloną pomoc prawną obejmującą sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej i udział w rozprawie - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług- w łącznej wysokości 295,20 zł (wynagrodzenie: 240 zł + podatek VAT: 55,20 zł (23% x240)=295,20 zł). Z tych względów referendarz sądowy, na wskazanej wyżej podstawie prawnej, orzekł jak w sentencji postanowienia.