II SA/Gd 484/10

Dnia 15 czerwca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2011 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Prokuratora Apelacyjnego na decyzję Starosty z dnia 20 listopada 2009 roku, nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych postanawia: odmówić Stowarzyszeniu A w B. przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia i uiszczenia wpisu od zażalenia z dnia 6 maja 2011 roku na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2011 roku, sygn. II SA/Gd 484/10 w przedmiocie odmowy zmiany postanowienia z dnia 27 października 2010 roku o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Stowarzyszenie A w B. wniosło zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 kwietnia 2011 roku, wydane w niniejszej sprawie, w przedmiocie odmowy zmiany postanowienia tegoż Sądu z dnia 27 października 2010 roku o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału z dnia 11 maja 2011 roku, wnoszące zażalenie Stowarzyszenie A w B. wezwane zostało do uzupełnienia braków formalnych zażalenia poprzez nadesłanie 52 jego odpisów oraz do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Wezwanie powyższe doręczono Stowarzyszeniu w dniu 18 maja 2011 roku. Termin wykonania zarządzenia upływał zatem w dniu 25 maja 2011 roku. Pismem z dnia 25 maja 2011 roku Stowarzyszenie wniosło o przedłużenie terminu zakreślonego na uzupełnienie braków formalnych zażalenia i uiszczenie od niego wpisu oraz wniosło o przywrócenie terminu do dokonania tych czynności. W uzasadnieniu wniosku, działający z upoważnienia Stowarzyszenia H. U. wyjaśnił, że z przyczyn od niego niezależnych (bardzo ważne sprawy rodzinne) w okresie przewidzianym ustawą musiał przebywać poza miejscem zamieszkania. Natomiast z przyczyn technicznych nie zdążył przekazać materiałów innej uprawnionej osobie ze Stowarzyszenia, aby dokonać czynności w terminie. Ponadto osoba uprawniona do podejmowania czynności w tej sprawie musiałaby się legitymować stosowną uchwałą. W dniu 31 maja 2011 roku Stowarzyszenie nadesłało odpisy zażalenia oraz uiściło od niego wpis, ponawiając wniosek o przywrócenie terminu, wskazując nadto, że Stowarzyszenie nie posiada administracji, a działalność w jego ramach prowadzona jest społecznie, w czasie wolnym od obowiązków służbowych i rodzinnych. Rozpoznając powyższy wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zgodnie z art. 87 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W ocenie Sądu Stowarzyszenie, wbrew treści art. 87 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie uprawdopodobniło okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia i uiszczenia wpisu od zażalenia, to jest nie wykazało aby po jego stronie wystąpiła przeszkoda uniemożliwiająca zachowanie terminu do dokonania tych czynności. Wskazać należy, że zgodnie z 40 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 roku - Prawo o stowarzyszeniach (tekst jednolity: Dz.U. z 2001 roku, nr 79, poz. 855 ze zm.) osoby w liczbie co najmniej trzech, pragnące założyć stowarzyszenie zwykłe, uchwalają regulamin działalności, określając m. in. przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie. Zgodnie z regulaminem działalności Stowarzyszenia A w B. (vide: k. 340 akt) Kolegium Stowarzyszenia upoważni co najmniej dwóch przedstawicieli do reprezentowania i podejmowania czynności zgodnie z celem Stowarzyszenia (§ 7 ust. 1 regulaminu). Stowarzyszenie - uchwałą z 24 września 2010 roku, postanowiło, że reprezentować je w niniejszej sprawie będzie H. U. (vide: k. 339 akt). W stosunku do jednostek organizacyjnych brak winy dotyczy osób legitymowanych do czynności prawnych w jej imieniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 1998 roku, sygn. akt SA/Sz 191/97, Baza Orzeczeń LEX nr 32710). Oznacza to, że brak winy, który jest warunkiem koniecznym uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu, jest oceniany w stosunku do osoby działającej w imieniu stowarzyszenia zwykłego, jako jego przedstawiciel. Sąd bierze przy tym pod uwagę czynnik obiektywny, badając czy osoba ta dołożyła staranności, jakiej wymagać można od osoby dbającej w sposób należyty o swoje interesy, czy też wykazała się w tym zakresie choćby lekkim niedbalstwem. Staranności tego rodzaju należało oczekiwać od osoby, której powierzono reprezentowanie stowarzyszenia zwykłego. W ocenie Sądu, okoliczności przedstawionych w rozpoznawanym wniosku nie można było uznać za przeszkodę w terminowym dokonaniu wymaganych czynności procesowych. Wskazać przy tym należy, że obowiązkiem stowarzyszenia, również działającego w uproszczonej formie jako stowarzyszenie zwykłe, jest takie zorganizowanie pracy, aby czynności procesowych w jego imieniu dokonywać w terminie, również w przypadku nieobecności osoby zajmującej się daną sprawą oraz uprawnionej do jego reprezentacji. W takiej sytuacji Stowarzyszenie domagające się uwzględnienia rozpoznawanego wniosku było obowiązane upoważnić inną osobę, z grona swych członków, czy też ustanowić w tym zakresie pełnomocnika do dokonania wymaganych czynności procesowych. Również osoba upoważniona do reprezentowania Stowarzyszenia w niniejszej sprawie, planując wyjazd poza miejsce swego zamieszkania, winna była podjąć odpowiednie starania dla zapewnienia Stowarzyszeniu prawidłowego wykonywania wezwań kierowanych przez Sąd w niniejszej sprawie. W orzecznictwie podkreśla się, że o braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, iż dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkód nie do przezwyciężenia, takich jak: choroba, powódź, pożar, przerwa w komunikacji. W konsekwencji brak winy w uchybieniu terminu można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2002 roku, sygn. akt V SA 793/02, Baza Orzeczeń LEX nr 55832, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 1998 roku, sygn. akt I SA/Ka 1718/96, Baza Orzeczeń LEX nr 33415). W świetle powyższego, zaniedbanie Stowarzyszenia oraz osoby je reprezentującej, spowodowane wyjazdem tej osoby poza miejsce zamieszkania, nie może być uznane za okoliczność wskazującą na brak winy w uchybieniu terminu. Tym samym okoliczności podnoszone we wniosku nie mogły stanowić podstawy przywrócenia terminu. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Stowarzyszenie nie uprawdopodobniło braku winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych zażalenia i uiszczenia wpisu od zażalenia na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 20 kwietnia 2011 roku i z tej przyczyny - na podstawie art. 86 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jego wniosku o przywrócenie terminu nie uwzględnił, orzekając jak w sentencji postanowienia.