II SA/Gd 492/06

PostanowienieWSA w Gdańsku2008-05-13

Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżący nie wykazał swojej trudnej sytuacji materialnej w sposób wymagany przez przepisy. Pomimo posiadania licznych nieruchomości, skarżący nie przedstawił dokumentów potwierdzających brak dochodów z nich ani nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu spoczywa na wnioskodawcy, a jego twierdzenia niepoparte dowodami nie mogą stanowić podstawy do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący J. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący argumentował trudną sytuacją materialną, wskazując na niską rentę i liczne nieruchomości, z których nie osiąga dochodów z powodu problemów prawnych i braku możliwości ich zbycia. Jako nową okoliczność podał hospitalizację i związane z nią koszty leczenia. Sąd rozpatrywał już wcześniej podobne wnioski skarżącego, odmawiając przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2008r.na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 maja 2006 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wnioskiem z dnia 28 kwietnia 2008r. J. W. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy przez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazał, że utrzymuje się ze swojej renty w wysokości 1.194 zł. Skarżący wskazał, iż posiada: dwa lokale użytkowe w G. przy ul. Chylońskiej 65 (jeden jest przez skarżącego wykorzystywany na cele magazynowe, a drugi jest wynajmowany, jednak nie przynosi dochodów a przeciwko byłemu najemcy toczy się postępowanie egzekucyjne); nieruchomość przy ul. Korzeniowskiego 14 w G. (w trakcie remontu wykonywanego przez najemcę w ramach czynszu), budynek przy ul. Małopolskiej 16 w S. (przeznaczony do rozbiórki lub remontu kapitalnego, prace zabezpieczające pochłaniają cały otrzymywany od najemcy czynsz), przy ul. Dubois 40 w G. (przeznaczony do remontu, brak lokali użytkowych), przy ul. Zielarskiej 11 w R. (współwłasność, brak lokali użytkowych), przy ul. Żeromskiego 42 w R. (brak lokali użytkowych, w całości do rozbiórki, aktualnie w posiadaniu współwłaścicielki, z której udziałem toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności), przy ul. Gdańskiej 9 w R. (brak lokali użytkowych, w całości do rozbiórki, aktualnie w posiadaniu współwłaścicielki, z której udziałem toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności), przy ul. Hufca Harcerzy Gdyńskich 13 w W. (współwłasność, niezabudowana działka położona w strefie chronionej ujęcia wody), przy ul. Brygady Pancernej W.P. 27 w W. (budynek zajmowany przez lokatora na podstawie dożywotniej nieodpłatnej służebności mieszkania), przy ul. Gdańskiej 93 w B. (współwłasność, trzy lokale użytkowe będące w posiadaniu innych współwłaścicieli), przy ul. Ceynowy 2 w O. (zajęta przez lokatorów bez tytułu prawnego), przy ul. 3 Maja 10 w W. (toczy się spór o prawo własności). Skarżący oświadczył, iż innego majątku nie posiada, w tym przedmiotów o wartości powyżej 3 000 euro i oszczędności. Wskazał, iż z posiadanych nieruchomości nie osiąga żadnych dochodów z uwagi na nieuregulowane stany prawne, ponadto nie jest w stanie ich spieniężyć, albowiem mimo nabycia ich do majątku odrębnego notariusze wstrzymują się ze sporządzeniem aktów notarialnych oczekując postanowienia o dziale spadku po zmarłej żonie skarżącego. Dodatkowo skarżący podniósł, iż w dniach od 14 do 23 stycznia 2008r. był hospitalizowany. Skutkiem choroby jest uszczuplenie dochodów skarżącego w związku z koniecznością poszpitalnej terapii lekowej. Jednocześnie stan zdrowia skarżącego nie pozwala na dostateczną aktywność celem sprawowania należytej pieczy nad sprawami majątkowymi. Z tego względu, iż jest to kolejny wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych złożony skarżącego (rozpatrując poprzednie dwa wnioski Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy i stanowisko to podzielił Naczelny Sąd Administracyjny) kwestia licznych nieruchomości posiadanych przez skarżącego i dochodów z nich osiąganych była już rozstrzygana i nie może ona zostać odmiennie oceniona w toku rozpoznawania kolejnego wniosku. Odnośnie niemożności zbycia tych nieruchomości na co powołuje się skarżący wskazać należy, iż nie może mieć to żadnego znaczenia, gdyż to w gestii skarżącego leży zarządzanie jego własnym majątkiem. Nową okolicznością, na którą powołuje się skarżący jest hospitalizacja i wzrost wydatków w związku z leczeniem poszpitalnym. Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Art. 243 § 1 ustawy stanowi, że prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Powołany przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskodawcy. Zauważyć ponadto należy, iż wnioskodawca złożył wniosek ponownie niewątpliwe więc posiada już wiedzę, iż jego twierdzeń niepopartych dokumentami nie można postrzegać jako wykazania na tyle trudnej sytuacji materialnej, aby stanowiła podstawę do przyznania prawa pomocy. Obowiązek wykazania spoczywa na wnioskodawcy, natomiast Sąd nie musi prowadzić postępowania dowodowego i z własnej inicjatywy dążyć do zdobycia dokumentów potwierdzających okoliczności, na które powołuje się skarżący. W każdym rozstrzygnięciu wydawanym w postępowaniu inicjowanym przez skarżącego złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy sądy obu instancji podkreślały, iż skarżący swoje twierdzenia i oświadczenia winien poprzeć dokumentami. Tylko wykazanie, a więc przedstawienie stosownych dowodów na poparcie swoich twierdzeń, mogłoby doprowadzić do skutecznego zakwestionowania dokonanej już przez sądy oceny sytuacji majątkowej skarżącego. W złożonym wniosku wnioskodawca nie podaje gdzie zamieszkuje, ani jakie ponosi koszty utrzymania lokalu, który zajmuje. Poprzednio wskazywał, iż jest to wynajęte mieszkanie. Wnioskodawca modyfikuje swoje oświadczenia w składanych wnioskach w taki sposób, aby podkreślić trudną sytuacje majątkową, nie sposób zaś ustalić jego dokładnych dochodów ani ponoszonych wydatków. Wnioskodawca wytoczył skargę w niniejszej sprawie w lipcu 2006r. i od tego czasu miał świadomość konieczności poniesienia związanych z tym kosztów. Przyznanie prawa pomocy wnioskodawcy w takiej sytuacji ( braku jakiejkolwiek dokumentacji) nie jest możliwe. W ocenie Sądu sytuacja majątkowa skarżącego nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Skarżący osiąga dochody umożliwiające zapłatę kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie, posiada ponadto majątek o znacznej wartości. W niniejszej sprawie nie zostały zatem wykazane przesłanki przyznania skarżącemu prawa pomocy wynikające z art. 246 § 1 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło