II SA/Gd 496/01

PostanowienieWSA w Gdańsku2004-02-19

Skład orzekający: Andrzej Przybielski, Krzysztof Ziółkowski, Krzysztof Gruszecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony w toku postępowania sądowego, gdy przedmiotem postępowania jest świadczenie pieniężne o charakterze osobistym (renta socjalna), które zostało przyznane prawomocną decyzją organu, należy umorzyć postępowanie sądowe?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie, ponieważ śmierć strony w toku postępowania sądowego, którego przedmiotem było świadczenie pieniężne o charakterze osobistym (renta socjalna), przyznane prawomocną decyzją organu, stanowi podstawę do umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 PPSA. Prawo do renty socjalnej wygasa z dniem śmierci strony i nie przechodzi na spadkobierców, mimo że samo świadczenie ma charakter pieniężny.
Stan faktyczny
Skarżąca S. P. wniosła skargę do NSA na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję GOPS odmawiającą przyznania renty socjalnej. Po wniesieniu skargi, SKO wznowiło postępowanie i decyzją z dnia 15 czerwca 2001 r. uchyliło poprzednie decyzje i przyznało skarżącej rentę socjalną za określone okresy. Mimo to, skarżąca podtrzymała skargę do sądu. W trakcie postępowania sądowego S. P. zmarła.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Andrzej Przybielski Sędziowie: Sędzia NSA: Krzysztof Ziółkowski Asesor WSA: Krzysztof Gruszecki (spr.) Protokolant: Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2004r na rozprawie sprawy ze skargi S. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 stycznia 2001r. nr [[...]] w przedmiocie renty socjalnej postanawia: umorzyć postępowanie Decyzją z dnia 11 kwietnia 2000 r. nr [[...]] Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej odmówił przyznania S. P. renty socjalnej, z uwagi na brak orzeczenia stwierdzającego występowanie inwalidztwa od okresu dzieciństwa. Od powyższej decyzji jej adresatka wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego domagając się jej uchylenia. Rozpatrując to odwołanie organ II instancji decyzją z dnia 2 stycznia 2001 r., sygn. akt [[...]] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 27a ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Następnie S. P. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego dołączając do niej dokumentację medyczną mającą istotny wpływ na wynik sprawy. Po otrzymaniu tej skargi organ odwoławczy wznowił postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z dnia 15 czerwca 2001 r., sygn. akt [[...]]: 1) uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 02.01.2001 r. sygn. akt [[...]] utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 11.04.2000 r. nr [[...]] o odmowie przyznania Pani S. P. renty socjalnej, 2) uchylił decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 11.04.2000 r. nr [[...]] o odmowie przyznania Pani S. P. renty socjalnej, 3) przyznał Pani S. P. rentę socjalną w wysokości od 01.03.2000 r. do 31.05.2000 r. - 348 zł miesięcznie i w okresie od 1 czerwca 2000 r. do 31.05.2001 r. 364 zł miesięcznie, w okresie od 01.06.2001 w wysokości 406 zł. Mimo podjęcia działań mających na celu weryfikowanie zaskarżonej przez nią decyzji skarżąca pismem z dnia 19 maja 2001 r. podtrzymała swoją wcześniejszą skargę domagając się rozpoznania sprawy przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 z późn. zmianami) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2004 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W trakcie prowadzonego postępowania sądowego S. P. zmarła, co zostało potwierdzone aktem zgonu. W związku z tym rozważenia wymagało czy nie zachodzą przesłanki określone w art. 161 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania. Renta socjalna przyznawana na podstawie art. 27a ustawy o pomocy społecznej jest niewątpliwie świadczeniem pieniężnym, które wchodziłoby w skład masy spadku w przypadku, gdyby świadczenie nie było wypłacane lub gdyby pozostawała w wątpliwości podstawa faktyczna do jego wypłaty. W rozpatrywanym przypadku organ odwoławczy zweryfikował wcześniej wydane decyzje i przyznał decyzją z dnia 15 czerwca 2001 r. skarżącej świadczenie za cały wnioskowany okres. Decyzja ta nie została zaskarżona, w związku z tym, jako ostateczna podlegała wykonaniu, a zatem świadczenie powinno być wypłacone. Oprócz charakteru świadczenia pieniężnego, renta socjalna jest jednak również świadczeniem osobistym, to znaczy przysługuje jedynie osobie spełniającej warunki określone przez przepisy prawa i nie przechodzi na jej następców prawnych. W związku z tym z mocy prawa prawo do niego wygasa z upływem okresu, na który było przyznane lub z dniem śmierci upoważnionego. W związku z tym w rozpatrywanym przypadku nie ma wątpliwości, że istniała podstawa do wypłaty skarżącej świadczenia do chwili jej śmierci, i że prawo to nie przeszło na jej spadkobierców. Dlatego też należało przyjąć, że zostały spełnione przesłanki określone w cytowanym art. 161 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z czym umorzono postępowanie w sprawie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło