II SA/Gd 503/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 18 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jej skargi na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie opłaty za legalizację obiektu postanawia odmówić przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy. D. P. po otrzymaniu wezwania do uzupełnienia wpisu sądowego do kwoty 1500 zł wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Ze złożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawczyni wynika, że prowadzi ona samodzielne gospodarstwo domowe, mieszka sama. Utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w kwocie 1680 zł brutto i renty po mężu w wysokości 1276 zł. Posiada udział 1/6 w domu o pow. 79 m2, który sama utrzymuje. Rozpatrując przedmiotowy wniosek zważono, co następuje: Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym - gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). W związku z powziętymi wątpliwościami co do możliwości płatniczych wnioskodawczyni pismem z dnia 21 sierpnia 2014 r., zobowiązano ją do przedłożenia wyciągów ze wszystkich posiadanych rachunków osobistych w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy, przedłożenia rachunków związanych z utrzymaniem nieruchomości i wnioskodawczyni, zaświadczenia od pracodawcy skarżącej o wysokości wynagrodzenia z okresu ostatnich trzech miesięcy oraz kopii decyzji w przedmiocie wysokości otrzymywanego świadczenia rentowego oraz oświadczenia w przedmiocie zarejestrowanych na skarżącą pojazdów mechanicznych w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Na mocy art. 255 P.p.s.a. w sytuacji gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Czynności określone w tym przepisie podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. W konsekwencji podmiot wezwany do uzupełnienia oświadczenia winien z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania, gdyż jak już wyżej wskazano, to w interesie strony leży przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy. Nie można przedstawionych wyciągów z rachunku bankowego uznać za realizację wezwania, gdyż nie wynika z nich jakiego rachunku bankowego dotyczą ani do kogo on należy. Ponadto gdyby uznać, że jest to wyciąg z rachunku bankowego wnioskodawczyni to z operacji uwidocznionych na tym wyciągu jasno wynika, że nie jest to jedyny rachunek jaki posiada wnioskodawczyni w Banku Millenium, gdyż 3 lipca 2014 r. odnotowany został przelew wewnętrzny między kontami na rzecz D. P. na kwotę 11 400 zł. Okoliczność ta przeczy twierdzeniu skarżącej o braku posiadania oszczędności. Nie zostały przedstawione rachunki związane z kosztami utrzymania wnioskodawczyni, przedstawienie potwierdzeń dokonania przelewów nie stanowi realizacji wezwania, gdyż nie stanowi potwierdzenia kosztów utrzymania posiadanej nieruchomości i samej wnioskodawczyni. Nie można ocenić jaki jest koszt miesięczny utrzymania i jak się przedstawia w relacji do zadeklarowanych dochodów. Wnioskodawczyni nie zrealizowała w sposób pełny i rzetelnie nałożonego na nią zobowiązania do przedstawienia opisanej wyżej dokumentacji. Skoro zatem strona uchyliła się od przedstawienia wskazanej w wezwaniu sądowym dokumentacji to powinna liczyć się z tym, że referendarz nie będzie miał wystarczających podstaw do przyznania jej prawa pomocy. Natomiast na podstawie przedłożonego formularza i przedstawionej dokumentacji nie można uznać, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Nie została wyjaśniona kwestia dochodów wnioskodawczyni, wysokości ponoszonych wydatków, posiadania oszczędności. Podkreślić należy, że osoba, która decyduje się na złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy winna liczyć się z tym, że będzie musiała przedstawić swoją sytuację rodzinną i majątkową oraz że te dane zostaną poddane szczegółowej analizie. Osoba która domaga się przerzucenia kosztów wszczętego przez siebie postępowania sądowego na Skarb Państwa, a tym samym na podatników, musi mieć świadomość, że jednocześnie decyduje się na wykazanie braku środków po swojej stronie nie tylko poprzez złożenie oświadczenia, ale poparcie tego oświadczenia stosownymi dokumentami. Natomiast rolą referendarza jest ocena czy złożone oświadczenia i przedstawione dowody są wystarczające do udzielenia stronie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.